Fransa 98 Dünya Futbol Kupası'nın heyecanı bu sayfalarda atıyor...

Radikal-online Sanal Kütüphanesi için tıklayınız...

Pekin'de gergin zirve

ABD ile Çin liderlerinin bugünkü tarihi buluşmasında gündemin birinci maddesi insan hakları. Pekin yönetimi, tutukladığı üç muhaliften birini, Clinton'ın eleştirisi üzerine serbest bıraktı
ŞİAN/PEKİN - ABD Başkanı Bill Clinton'ın Çin gezisi, insan hakları sorunlarının gölgesinde geçiyor. Clinton'ın, 1989'da Tiananmen Meydanı'nda özgürlük isteyen göstericilerin bastırılmasının ardından demokrasi karnesi bir türlü düzelmeyen Çin'e gitmesine ilişkin eleştiriler bir yana, Clinton'ın gidişine saatler kala üç muhalif gözaltına alındı.
Muhaliflerden biri ABD Başkanı'nın tepkisi üzerine serbest bırakılırken, iki muhalifin halen gözaltında olduğu bildirildi. Serbest bırakılan Yan Hai, polisin kendisini zorla 'kaçırdığını' söyledi. Çin, ilk açıklamada gözaltı iddialarını yalanlamıştı. Çin Dışişleri sözcüsü, bu haberlerin 'art niyetle' çıkarıldığını savunarak, "İnsan hakları gerekçesiyle, içişlerimize karıştırmayız" demişti.
Çin polisi Clinton'ın gideceği yerlerde geniş güvenlik önlemleri aldı. Şian'da Clinton'a gözaltına alınanların serbest bırakılmasını isteyen üç kişi kente sokulmadı. Öte yandan ABD kökenli Kardinal Kung Vakfı, Çin yetkililerinin ziyaret öncesinde Hebei eyaletinden bir Katolik piskoposunun gözaltına alındığını duyurdu.
Çin ile hassas ilişkileri bozmamaya özen göstereceği vurgulanan Clinton, henüz ziyaretinin başında insan hakları sorununu 'utangaç' biçimde de olsa gündeme getirdi. Clinton, muhaliflerin gözaltına alındığı haberlerinin kendisini 'kaygılandırdığını' söyledi. Eski imparatorluk başkenti Şian yakınlarındaki turistik Şia He köyünü ziyaret eden Clinton, muhaliflerle ilgili haberler doğruysa bunun 'Çin'in ileri değil geriye baktığı' anlamına geldiğini belirtti. Ancak Clinton bugün Çin Devlet Başkanı Jiang Zemin'le yapacağı zirve öncesinde, bu konuların ABD'nin Çin politikasını etkileyip etkilemeyeceği sorularını 'hayır' diyerek yanıtlamayı da ihmal etmedi.
ABD'nin Pekin Büyükelçisi James Sasser ise rejim muhaliflerinin tutuklanmasını resmi olarak protesto etti. Sasser'in Çinli yetkililere ABD'nin kaygılarını ve protestosunu ilettiği bildirildi. Beyaz Saray Sözcüsü Samuel Berger ise, Başkan'ın son derece üzgün olduğunu ve konuyu, Çin Devlet Başkanı Zemin ile yapacağı görüşmede gündeme getirmek niyetinde olduğunu açıkladı.

Tayvan sorunu
Öte yandan Clinton, Çin tarafının gündeme getirmesi beklenen ABD'nin Tayvan politikasında değişiklik olmayacağını söyledi. Clinton, "Tayvan politikamız, üç bildiri, Tayvan'la İlişkiler Yasası ve yıllardır süren ilişkilerimiz gerçeğinde şekillenmektedir" dedi. Clinton'ın gezisi öncesinde, Pekin, 'Tayvan konunusunun Çin'in birinci önceliği olduğunu' hatırlatmıştı. Çin, ABD'nin Tayvan'ın bağımsızlığını ya da BM üyeliğini desteklemediği yönünde, garanti bekliyor.

Clinton'dan övgü
ABD Başkanı dün Çin halkına övgüler yağdırdı. Eski imparatorluk başkenti Şian yakınlarındaki Şia He köyünde halkla bir araya gelen Clinton, yerel yönetim ve okul yetkililerini seçmekte özgür bırakan köy reformlarından memnun olduklarını söyledi. Clinton, "Şimdiye kadar yaptıklarınız, dünyanın, Çin demokrasisine neler kattığınızı görmesini sağlayacak bir penceredir. Çin'e, ülkelerimiz arasındaki ilişkileri güçlendirmek için geldim" dedi. Clinton daha sonra Pekin'e geçti.
ABD Başkanı, ziyaret öncesinde eleştirilmesine neden olan bugün yapılacak Tiananmen Meydanı'ndaki resmi karşılama törenine katılacak ve Çin Devlet Başkanı Jiang Zemin'le bir araya gelecek. (Dış Haberler)

'First aile'nin gezi notları
ŞİAN - ABD Başkanı Bill Clinton'ın Çin gezisinde ilginç olaylar yaşanıyor. Geziye eşi Hillary ve kızı Chelsea'yi da götüren Clinton, daha ilk durağı Şian'da 'ABD başkanlığı'nı eşiyle paylaşmak zorunda kaldı.' Şian Belediye Başkanı, Clintonları karşılama töreninde yanlışlıkla, "Ekselansları Bay Başkan Clinton ve Bayan Başkan Clinton" deyiverdi.
Clinton, Çin'in en önemli kültür ve tarih zenginliklerinden biri olan 6 bin taştan heykelin bulunduğu Yeraltı Ordusu'ndan etkilendi ve bu durumu "25 yıldır bunun hakkında okuyorum ama görmek başka şey tabii" dedi.
ABD Başkanı'nın beraberindeki bin kişilik heyetle birlikte Şanghay ziyaretinde kalacağı Ritz-Carlton Oteli 'işi abartmış'. Konuklar için tam 8 bin yumurta, 300 pekin ördeği ve yaklaşık 250 kilo meyve satın alındı.
Clinton'ı bekleyen 980 otel personeli, bazı anlamsız bilgileri de öğrenmek zorunda kalmış. "Clintonların yeni köpeğinin adı nedir?" gibi...

Clinton ne diyecek?
n Çin, silahlanmayı sınırlandıran Füze Teknolojisi Kontrol Anlaşması' imzalamalı.


   * Politik tutuklular serbest bırakılmalı, dini özgürlük verilmeli ve Tibet'in Dalay Laması'yla uzlaşılmalı.

   * Suçu ve uyuşturucu trafiğini durdurmak için işbirliği yapmalı.

   * Dünya Ticaret Örgütü'ne girebilmek için gümrük tarifelerini düşürmeli ve serbest piyasa uygulamalı.

   * Çin, küresel ısınma konusunda Kyoto programının öngördüğü konulara uymalı

   * Asya'daki finansal krizdeki yapıcı yardımları için Çin'e teşekkür...

Jiang ne istiyor?
n ABD, Tayvan sorununda 'Tek Çin' politikasını hayata geçirecek ve
adaya silah satışları engellenecek.


   * ABD, Çin'i insan hakları konusunda azarlamaktan vaz geçecek ve Tiananmen yaptırımları kaldırılacak.

   * ABD, Çin'e 'ticarette en çok kayırılan ülke statüsü' verecek.

   * ABD, Çin'in Dünya Ticaret Örgütü'ne girmesini engellemeyecek.

   * ABD, Japonya ile birlikte, Çin'i yeni 'şeytan imparatorluğu' olarak yalnızlığa mahkûm etmeyecek

   * Çin'e Asya'daki finans krizindeki
olumlu rolü için teşekkür edecek.

RADİKAL ONLINE OKUR ANKETİ
Bu haberi doyurucu buluyorum --------------->
Bu haberi yeterli buluyorum -------------------->
Bu haberi yetersiz buluyorum ------------------>
Bu haberi taraflı buluyorum --------------------->
    

[Ana Sayfa] [İnsan] [Yaşam] [Türkiye] [Politika]
[Yorum] [Dış Haberler] [Ekonomi] [Borsa/Finans]
[Spor] [Kültür/Sanat] [Arka Sayfa] [Yazarlar]


 

Bu konuda paylaşacağınız görüşleriniz var mı? Sohbet odamız sizlere kapılarını sonuna kadar açıyor. Etkileşimli okurluğun sınırları bu sayfada beliriyor.
TIKLAYIN !

 
Yukarı  Yukarı Çık

Geri  Geri Dön

Görüş ve düşüncelerinizi webadmin@radikal.com.tr adresine yazabilirsiniz. Bu site en iyi Netscape 3.0 veya üstü ile görüntülenebilir. 800x600 çözünürlük tavsiye edilir. RADİKAL-Online sitesi içerisinde yeralan tüm metin, resim ve diğer içeriğin hakları SİMGE Yayıncılık A.Ş'ye aittir. Hiçbir şekilde basılı veya herhangi diğer bir elektronik ortamda (CD, Internet vs.) izinsiz kullanılamaz.
 

Bu konuya ait haber listesine dönmek için tıklayınız