Radikal-online Sanal Kütüphanesi için tıklayınız...


Ah Japonya, vah Japonya

ayesilada@radikal.com.tr
1990'ların başında ABD'de çok yankı uyandıran bir film vardı. Sanırım adı 'Rising Sun'dı. Kitabı Sn. Michael Crichton yazmış, filmde de Sn. Sean Connery başrolü oynamıştı. Japonların nasıl el altından ABD ekonomisini ele geçirdiklerini, hatta politikasını dahi etkilediklerini polisiye bir kurgu ile anlatıyordu. Film, ABD'de Japon paranoyasını doruğa çıkartmış, "Bir şeyler yapın, durdurun şunları" çığlıkları göğe yükselmişti. Bir şeyler yapmaya gerek kalmadı. Japonya, sekiz yıl içinde yedi bitirdi kendini. Cuma günü Japon Yeni yine dolara karşı 145 sınırına geriliyordu. Ekonomi, resesyonda. Politika karmakarışık Liberal Demokratlar darmadağın.
Resesyonu bitirmek için faizler yüzde 1'e çekilmiş, geçici birtakım harcama paketleriyle tüketim canlandırılmaya çalışılıyor. Ama, Japon politikacıları da, bürokratları da bunların asıl soruna çare olmadığını biliyorlar. Sorun, Japon mali sisteminin tamamen iflas etmiş olması. 1980'lerin sonunda gayrimenkul spekülasyonu ile yaratılan köpük patladığı zaman, bu spekülasyonu kredileriyle besleyen bankalar sermayeyi tamamen kediye yüklemişler. Sermayelerinin önemli bir bölümünü teşkil eden hisse senedi kârları da Nikkei'nin yere çakılması ile erimiş gitmiş. Bir de bunun üzerine Asya'ya verilen kredilerin batması ve resesyon.... El fatiha. Herkesin bildiği gerçek şu. Bu batık kredilerin temizlenmesi, bankaların büyük bölümünün tasfive edilmesi lazım. Ancak, bu akıl almayacak kadar pahalı bir çözüm. Ya, bankayı kapatıp mevduat sahibine 'Paran battı' diyeceksin. Ya da bir trilyon dolardan fazla para harcayıp en azından daha iyi durumda olan bankaları yeniden kapitalize edeceksin. Bu çözüme de kamuoyu isyan edecek. Japon politikacıları katatonik durumda. Ara çözümlerle işi götürmeye çalışıyorlar. Yeni bir banka kurulup zor durumda bankalara nakit enjekte ediyor, batık kredilerin bir kısmı satın alınıp tasfiye edilmeye çalışılıyor. Ancak, bu çözümler sorunları ağırlaştırmaya devam ediyor. Batık, fakat faaliyet göstermesine izin verilen banka, zarar yazmaya devam ediyor. Faizler çok düşük, mali sisteme güven sıfır olduğu için, ülkeden ciddi bir sermaye kaçışı başlamış durumda. 1980'lerin sonunda ABDde buna benzer bir durumla karşılaştı. Savings and Loans denilen emlak kredi bankalarının çoğu yanlış yatırımlarla sermayeyi kediye yüklediler. ABD hemen hepsini tasfiye etti, mudilerin parasını Hazine'den ödedi. Batık kredileri ve diğer malvarlıklarını Resolution Trust Company diye bir kuruma verdi. Kurum, bunları hızla tasfiye etti. Şu anda, sistem güçlü, Hazine Savings and Loans'a verdiği paranın büyük bölümünü Resolution Trust Company'den geri aldı. Şimdi, ABD Japonya'ya bu çözümü uygulaması için yoğun baskı yapıyor. Şantaj silahları da yen: Eğer Japonya gereken tedbirleri almazsa, ABD, bir noktada yen'i desteklemekten vazgeçecek. Bu manzaradan çıkması gereken ders şu: Japonya düzelmedikçe, Asya iflah olmaz. Asya iflah olmadıkça da dünya ekonomisindeki dengesizlikler devam eder. Önümüzdeki aylar çok kritik. Japonya yeni bir hükümet, yeni isimlerle soruna çare bulmaya çalışıyor. Eğer bulamazsa, sorunun bir devalüasyon yolu ile Çin'e sıçraması bile olası bir senaryo. Uluslararası piyasalar açısından çok dikkatli olunması gereken bir döneme giriyoruz.

RADİKAL ONLINE OKUR ANKETİ
Bu haberi doyurucu buluyorum --------------->
Bu haberi yeterli buluyorum -------------------->
Bu haberi yetersiz buluyorum ------------------>
Bu haberi taraflı buluyorum --------------------->
    

[Ana Sayfa] [İnsan] [Yaşam] [Türkiye] [Politika]
[Yorum] [Dış Haberler] [Ekonomi] [Borsa/Finans]
[Spor] [Kültür/Sanat] [Arka Sayfa] [Yazarlar]


 

Bu konuda paylaşacağınız görüşleriniz var mı? Sohbet odamız sizlere kapılarını sonuna kadar açıyor. Etkileşimli okurluğun sınırları bu sayfada beliriyor.
TIKLAYIN !

 
Yukarı  Yukarı Çık

Geri  Geri Dön

Görüş ve düşüncelerinizi webadmin@radikal.com.tr adresine yazabilirsiniz. Bu site en iyi Netscape 3.0 veya üstü ile görüntülenebilir. 800x600 çözünürlük tavsiye edilir. RADİKAL-Online sitesi içerisinde yeralan tüm metin, resim ve diğer içeriğin hakları SİMGE Yayıncılık A.Ş'ye aittir. Hiçbir şekilde basılı veya herhangi diğer bir elektronik ortamda (CD, Internet vs.) izinsiz kullanılamaz.
 

Bu konuya ait haber listesine dönmek için tıklayınız