İade ve hukuk PKK terörünün yaptığı tahribatı özetleyen TV programları yaşadığımız facianın boyutlarını gösteriyor. On beş yıldır süren canavarlığa en değerli varlıklarını, yani çocuklarını feda eden, her türlü maddi ve manevi yıkıma tevekkülle katlanan ve son kerteye kadar dişini sıkıp her şeyi içine atan halk, artık adalet diye feryat ediyor. Türk halkı Apo'nun iadesini istiyor. Bu şartlar altında, iade dışındaki çıkış yolları daha akılcı görünse bile, kitlelerin bu derin adalet duygusuna saygısızlık da oluşturabilir. Bir de, hangi konu olursa olsun, Türkiye'nin istediğinin tam tersinin vuku bulacağı yolunda kehanette bulunmayı meslek edinenler var. Bunların marazi kötümserlik dışındaki bir diğer ortak noktaları yazıp çizdikleri konular hakkında hemen daima üstünkörü bilgi sahibi olmaları. 'Az bildiklerinden mi kötümserler, yoksa kötümser oldukları için mi fazla bilmek istemiyorlar?' bilinmez. Apo'nun iadesi önünde iki hukuki engel görünüyor. Birincisi, Apo'nun işlediği suçların İtalyan yargısı ve hükümeti tarafından siyasi nitelikte görülmesi ihtimali. Diğeriyse Türkiye'de idam cezasının olması. Tekrar ve ısrarla söylüyorum: Terörle mücadele kanunundaki terör suçu tanımı devlete karşı suçları kapsıyor. Eğer iade talebi dosyasına bu kanun esas alınırsa, İtalyan makamları Apo'nun suçlarını siyasi nitelikte bulabilir. Olaya Türkiye'den bakıp, 30 bin kişinin ölümü siyasi sayılamaz demenin bir yararı yok. Genelde Avrupa, özelde İtalya'daki bazı çevreler, Apo'yu hak ve özgürlükleri verilmeyen bir halkın silaha başvurmak zorunda kalan temsilcisi olarak görüyor ve bu mücadelede başvurulan terörü talihsiz, ama olağan bir yöntem sayıyor. Günün bu saatinde bu görüşlerin değişmesini sağlayamayız. Kaldı ki bu görüşler etkin karşı propaganda kadar, kendi tarih tecrübelerinden ve Türklere karşı önyargılardan da kaynaklanıyor. Bu nedenle dosyada en büyük ağırlığın sivillerin katliamına verilmesi gerekiyor. Çünkü masum sivillerin öldürülmesinin terörist eylem niteliği hiçbir şekilde inkâr edilemez ve mazur görülemez. Kaldı ki, 4 bin 400 kişinin öldürülmesi terörizm tanımını çok aşar ve insanlığa karşı suç kavramına girer. Avrupa Suçluların İadesi Sözleşmesi Katma Protokolü 1. maddesi, insanlığa karşı suçun siyasi suç sayılmayacağını belirtiyor. Maddedeki haliyle bu suç sadece savaş halinde değil, iç çatışma veya barış koşullarında da kitlesel sivil öldürmeyi kapsadığından bizim durumumuza uyuyor. Öte yandan İtalya, Avrupa Terörle Mücadele Sözleşmesi 13. maddesi çerçevesinde, siyasi suçlu saydıklarını iade etmeyeceği yolunda bir beyanda bulunmuş. Aynı maddeden, insanlara toplu zarar veren ve konuyla ilişkisiz kişileri (yani sivilleri) etkileyen suçların politik nitelikte olmayacağı anlaşılıyor. 1957 tarihli Suçluların İadesi Sözleşmesi'ne göre, iade talep eden ülkede idam cezası varsa, idam edilmeyeceğine dair verilecek taahhüdün talep edilen ülke tarafından tatmin edici bulunması şart (m.11). İtalyan yetkililer buna dayanarak Apo'nun iade edilmeyeceğini şimdiden söylemeye başladılar. Oysa hukuku biraz daha yakından çalışsalar iyi olacak. 1977 yılında yürürlüğe giren ve konumuz açısından geçerli olan Avrupa Terörle Mücadele Sözleşmesi idama atıfta bulunmuyor. 3. maddede ise bu sözleşmeyle çelişkili diğer sözleşme hükümlerinin geçersiz olduğu vurgulanıyor. Yani sonradan gelen sözleşmeye göre bizde idam cezası olması iadeye engel değil. Öte yandan, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 1994 yılında verdiği bir kararda, idam mahkûmu olduğu için idamını beklemenin bir tür işkence olduğunu ileri süren İlkay Çınar'ın davasını, Türkiye'de 1984'ten bu yana idam moratoryumu olduğu gerekçesiyle yargılamaya gerek görmedi. Mahkeme için yeterli olan, İtalya için neden yetersiz olsun. İtalya konuya siyasi yaklaşırsa bu işin altından kalkamaz. Akıl vermeyi bırakın ve söylediğiniz gibi hukuk devletiyseniz hukuku uygulayın.

RADİKAL ONLINE OKUR ANKETİ

Bu yazıyı doyurucu buluyorum ---------------> Bu yazıyı yeterli buluyorum --------------------> Bu yazıyı yetersiz buluyorum -----------------> Bu yazıyı taraflı buluyorum --------------------->

[Ana Sayfa]  [İnsan]  [Yaşam]  [Türkiye]  [Politika] 
[Yorum]  [Dış Haberler]  [Ekonomi]  [Borsa/Finans] 
[Spor]  [Kültür/Sanat]  [Arka Sayfa]  [Yazarlar]