Devlet işçiyi değil hurdacıyı kolladıEkonomik ve Sosyal Konsey'de, Rusya ve Ukrayna'dan ithal edilen ve haksız rekabet yaratan hurda demir-çelik ithalatının engellenmesi kararı alındı. Ancak 'İhtisas gümrükleri'yle kontrol bürokrasiye takılınca Kardemir ve İsdemir zorda kaldıNAZMİ BELGE
İSTANBUL - Ekonomik ve Sosyal Konsey'de (ESK) Rusya, Ukrayna ve Moldova'dan yapılan hurda demir ithalatının, ihtisas gümrükleri ile kontrol edilerek haksız rekabetin önüne geçilmesi kararı bürokrasiden geçemedi. İsdemir'in bu ülkelerden 'hurda' adı altında gelen dampingli mallar nedeniyle 60 trilyon lira zarar ettiği bildirildi. Gerekli önlemlerin alınmaması 1994'te bir liraya özelleştirilerek, bölge halkı ve çalışanlara satılan 23 bin ortaklı Kardemir'in de, 210 dolara mal ettiği yuvarlak ürünü, bir yıldır 150 dolara satmasına neden oldu.
ESK'te, krizin demir-çelikte yarattığı olumsuz etkinin önüne geçilmesi için 'ihtisas gümrükleri'nin etkin biçimde işletilmesi kararı alındı. 8-9 Şubat tarihli ESK bildirgesinde yer alan bu madde, 30 Ocak 1999 tarihli ve Gümrükler Genel Müdürü Fethi Naci Horoz imzalı 1999/3 sayılı genelge ile hurda ithalatının sadece İzmir, İskenderun ve Sinop'taki ihtisas gümrüklerinden yapılarak denetlenmesini amaçlıyordu. Genelge, hurda ile iş yapan ark ocaklı işletmelerin (elektrik enerjisi ile hurdadan üretim yapan) örgütlü olduğu Demir Çelik Üreticileri Derneği'nin (DÇÜ) tepkisine neden oldu. Müsteşarlığın yazısı
Dernek Başkanı Recep Sami Yazıcı ile Yüksek İstişare Komisyonu Başkanı Samim Sivri, 3 Şubat'ta Gümrük Müsteşarlığı'na yazı göndererek, ark ocaklarının üç gümrük kapısına mahkûm edilmesi nedeniyle zor durumda kalacağı ve hurdanın dampingli ithalat ile ilgisi olmadığı savunularak, bu ithalatın genelge kapsamı dışında tutulması istendi.
Aynı tarihte, İthalat Genel Müdürlüğü'nün Gümrükler Genel Müdürlüğü'ne gönderdiği yazıda da aynı görüşe yer verildi. Dış Ticaret Müsteşarlığı, 'uzun ürün ithalatında mevcut gümrük vergileri ile Rusya, Ukrayna ve Moldova'dan yapılan ithalata antidamping vergisi uygulamasının yeterli korumayı sağladığı ve ihtisas gümrüğü uygulamasına gerek olmadığı ve bunun sektörü zora sokacağı' görüşüne yer verdi.
Bunun üzerine, Gümrükler Genel Müdürü Fethi Şahin Horoz imzasıyla düzenlenen yeni bir genelgeyle 30 Ocak tarihli hurda ithalatının ihtisas gümrükleri kapsamına alındığı genelgenin 'yürürlükten kaldırıldığı' duyuruldu. Böylece, 8- 9 Şubat tarihli bildirgesinde yer alan 'ihtisas gümrüklerinin etkin biçimde çalışması isteği' yasal olarak olanaksız hale geldi.
Genelgelerde, hurdada gerekli korumaların bulunduğunun belirtilmesine rağmen, Özçelik İş Sendikası Başkanı Recai Başkan, hurda ve yuvarlak ürün ithalinde hiçbir gümrük vergisinin bulunmadığını belirterek, yapılan düzenlemenin ESK'e aykırı olduğunu söyledi. Şimdi, Karabük halkı uygulamayı protesto etmek ve hükümeti uyarmak amacıyla 24 Şubat'ta mitinge hazırlanıyor.
|
