İnsan
Yaşam
Türkiye
Politika
Yorum
Dış Haberler
Ekonomi
Borsa/Finans
Spor
Kültür/Sanat
Arka Sayfa
Yazarlar
Hava Durumu
Sanal Meydan

CUMARTESİ NOTLARI Oscar ödülleri töreninde ilginç olaylarla karşılaşabiliriz. Elia Kazan'a Onur Ödülü verileceğinin açıklanması Hollywood'u karıştırdı. Bu yanlış karardan dönülmesini isteyenler var. Salondakilerin Kazan'ı alkışlamaması yolunda bir kampanya başlatıldı. Başka protesto eylemleri de gündeme gelebilir. Nedeni 1950'lere dayanıyor. İkinci Dünya Savaşı sırasında ABD, 'büyük düşmanı' SSCB'yle birlik olmuştu. Ama düşmanlık savaş sırasında da sürmüştü. MacArthur, 'Rusların Nazilerden de büyük bir tehlike' olduğunu ileri sürüyordu. Bazı yorumcular, ABD'nin Japonya'ya atom bombası atmasına bile bu görüşün yol açtığını söylediler. Avrupa'da savaş sona ermişti; Sovyetler ABD'ye Doğu'da yardım edebilir, zaferi paylaşabilirlerdi. Atom bombası buna engel olmak için atılmış, iki yüz bin kişi öldürülerek 'Kızıl Ordu'nun pençesinden kurtarılmıştı'. Savaştan sonra ABD'de büyük bir 'komünist avı' başlatıldı. Whittaker Chamsers ile Richard M. Nixon'ın casuslukla suçladıkları Alger Hiss, bir süre sonra da Rosenberg'ler ölüm cezasına çarptırıldı. Sendikalardaki, üniversitelerdeki, sinema-tiyatro ve müzik endüstrisindeki komünistleri ortaya çıkarmak için geniş çapta bir soruşturma açıldı. Amerika'ya Karşı Eylemleri Araştırma Komitesi, yüzlerce sanatçıyı sorguya çekti. Anayasa'nın kendilerine tanıdığı hakkı kullanarak ifade vermekten kaçınanlar çeşitli baskılarla karşılaştılar. 'Komiteyi aşağılamak' suçundan yargılanmayı göze aldılar. Tutuklandılar. Hapse atıldılar. Paul Robeson, Pete Seeger, John Howard Lawson, Lionel Stander gibi sanatçılar komiteye meydan okudular. Gary Cooper gibi bazı 'antikomünist'ler onurla direndiler, muhbirlik etmediler. Arada bülbül kesilenler de oldu. Elia Kazan onlardan biriydi. *   *   * Kazan, ilk olarak 14 Ocak 1952'de bir gizli oturumda tanıklık etti. Hollywood'daki bazı komünistleri açıkladı. Hızını alamadı. Üç ay sonra kendiliğinden bir daha başvurdu komiteye. Yine ifade vermek istediğini bildirdi. 10 Nisan 1952'de kendisine bu onur da verildi. İşte o günkü oturumun tutanağından bazı bölümler. KAZAN: Gizlilik, Komünistlerin işine yarar... Amerikan halkı, komünizmle savaşabilmek için bütün gerçekleri öğrenmelidir. Bir yurttaş olarak, bildiklerimi açıklamayı görev sayıyorum... Bu fırsattan yararlanarak, kendi çalışmalarım ve parti çalışmaları konusunda ayrıntılı bazı bilgiler de vermek istiyorum. Sonra başlıyordu adları sıralanmaya. KAZAN: Lewis Leverett. Hücrenin iki önderinden biri... J. Edward Bromberg. Hücrenin öteki önderi... Phoebe Brand... Morris Carnovsky... Tony Kraber. Partiye girmemi Wellman ile Kraber sağlamışlardı. (Tony Kraber, 18 Ağustos 1955'te sorguya çekildi. Adını Elia Kazan'ın verdiği söylenince yanıtı şu oldu: "Adlarımızı açıkladığının ertesi günü 500.000 dolarlık sözleşmeye imza atan Elia Kazan mı?") Paula Miller... Clifford Odets... Art Smith... Bizden dört şey isteniyordu: (1) Kendimizi eğitmemiz; (2) Oyuncu birliklerine sızmamız: (3) Partinin işbirliği ettiği örgütleri desteklememiz; (4) Group Theatre'ı ele geçirip komünist bir topluluk haline getirmemiz.. Bu arada, katılmadığım çalışmaları belirtmek isterim... Hollywood'a gittiğimden beri, Komünist Parti'yle ilişkisi olan hiçbir örgüte yardımcı olmadım, bağışta bulanmadım... Stockholm Barış Çağrısı'nı imzalamadım. Komünistlerin 'barış' sözcüğünden ne anladıklarını biliyordum... Başkanlık seçiminde Henry Wallace'ı desteklemedim. Kendi yapıtlarından söz ederken 'Viva Zapata' için şunları söylüyordu: KAZAN: Antikomünist bir film. Bu konuda 'Saturday Review' dergisine bir de yazı yazdım. Yazının kopyası, komite üyelerinden Mr. Nixon'a sunulmuştur. Oturum şöyle sona eriyordu: TAVENNER: Mr. Kazan, komitemiz ileride yine bilginize başvurmak isteyebilir. KAZAN: Ne zaman isterseniz gelirim. Gerekli gördüğünüz bilgileri vermeye hazırım. BAŞKAN: Sizin gibilerin yardımları olmasa, komünistlerin 'ihanet mekanizması'nı kolay kolay ortaya çıkaramazdık. Çok teşekkür ederiz, Mr. Kazan. *   *   * İşte ay sonunda Onur Ödülü bu Mr. Kazan'a verilecek. Birçok sanatçının Kara Liste'ye alınmasına, işsiz kalmasına, yoksulluk çekmesine, cezaevine girmesine neden olan Mr. Kazan'a. Bazı Hollywood'lular bunu Hollywood'a bile yakıştıramıyor. Bu hafta Elia Kazan olayı, 'Cumartesi Notları'nın belkemiği oldu. 'Yaşamak Hatırlamaktır'ı bile önümüzdeki haftaya bıraktırdı. Ama ülkemizde Kazan'ı 'solcuların solcusu', 'Viva Zapata'yı da 'solun en baba filmlerinden biri' sananların sayısı az değil. Amerika'ya Karşı Eylemleri Araştırma Komitesi'nin tutanaklarını okuyup bazı bölümlerini dilimize çevirirken, Kazan'ın 'Saturday Review' dergisinde 'Viva Zapata' için bir yazı yayımlamış olduğunu öğrenmiştim. Derginin o sayısını buldurup yazıyı ilgiyle okumuştum. İşte o yazı: *   *   * 'Saturday Review'da 'Viva Zapata' için iki yazı yayımlandı. Hollis Alpert'ın yergisiyle Laura Z. Hobson'ın övgüsü. Bir film yerilebilir de, övülebilir de. Ama bu fırsattan yararlanarak, yazar John Steinbeck'in, yapımcı Darryl Zanuck'ın ve benim Zapata'ya siyasal bakışımızı açıklamak istiyorum. Ayrıca, ne gibi baskılarla karşılaştığımızın öğrenilmesinde yarar görüyorum. Bir yönetmen, bir yazar, bir yapımcı, insanların kişilikleriyle ilgilenir. Zapata'nın kişiliği, üçümüzün de büyük ilgisini çekmişti. Zapata, sözleriyle değil, eylemleriyle değerlendirilmesi gereken bir insandı. Zapata'nın eylemlerini, davranışlarını inceleyince şunu gördük: Okuma yazma bilmiyordu, sıfırdan gelmişti, yine de kırk yıllık Diaz diktasını sona erdirmiş, polis devletine karşı koymuş, ondan sonra da görülmemiş bir şey yapmış, iktidara sırt çevirmişti. İstese bir başkan, bir diktatör olabilirdi. Olmamış, köyüne dönmüştü. Steinbeck'le birlikte Morelos'a gittik. Senaryoyu orada tamamlayacaktık. Meksika'daki komünistler, Zapata'nın adını kendi propagandalarında kullanırlar-ülkemizdeki komünistlerin Lincoln'un adını kullandıkları gibi. Ama aldırmadık. Onların barış, toprak reformu, kardeşlik, demokrasi, eşitlik, düşünce özgürlüğü gibi değerlere düşman olduklarını biliyorduk. Biz ise bu değerlere inanıyorduk. Meksika sinema endüstrisinden iki adamla tanıştık. Bir işbirliği söz konusuydu. Görüşlerini almak için, bitirdiğimiz senaryo taslağını verdik onlara. Tepkileri çok sert oldu. Senaryonun gerçeklere uymadığını söylediler. En çok da, Zapata'nın iktidara sırt çevirmesi olayını ele almamıza kızmışlardı. Cuernevaca'da Hotel Marik'in terasındaydık. Söylediklerini sessizce dinledik. İki metre ötede yerliler geçiyordu sokaktan. Evlerin gerisinde dağlar yükseliyordu. John kulağıma eğildi, "Parti kokusu var havada" dedi. Aynı kokuyu ben de almıştım. Yanılmamışız. İki yıl sonra 'Daily Worker' gazetesinde çıkan saldırıda aynı sözler ediliyordu. Zapata'nın iktidara sırt çevirmesini John'un uydurduğu yazılıyordu. Bugüne kadar hiçbir komünist, iktidara sırt çevirmemiştir. Biz, komünistlerin kendi amaçları uğruna, diledikleri gibi 'kullandıkları' bir önderin gerçek kişiliğini ortaya çıkarmıştık. Sağcılar ise, 'başkaldıran' bir insan olduğu için, Zapata'yı komünist sandılar, bizi propaganda yapmakla suçladılar. Filmi yaparken, siyasetle değil, 'insan davranışı'yla ilgileniyorduk; ama iktidara sırt çeviren Zapata'nın Komünist olmadığını da gösterdik. Bu köylü önderin komünist olmadığının en büyük kanıtı, arkasına bıraktığı Morelos halkıdır. Hiçbir alçak, hiçbir hain, arkasında bu derece güçlü bir halk bırakamaz.

Yukarı Çık

Geri Dön

Bu konuya ait haber listesi

Tanıtım Linkleri

Eğer bizi okuduktan sonra diğer Türkçe kaynaklara bakmak isterseniz, aşağıdan seçiminizi yapabilirsiniz: Sinema - Gösterimde olan ve gösterime girecek filmler, açıklamaları, detayları, tanıtım filmleri ve dahası Otomobil - Bir otomobil alma niyetindeyseniz, önce buraya uğrayın ve seçiminizi gözden geçirin En seçme kişisel sayfalar! - Eğer sıradan sayfalardan sıkıldıysanız, bir de bunları deneyin Internet sitesi yaptıracaklar - Eğer şirketinize bir sayfa yaptıracaksanız, tasarımcınızı buradan seçebilirsiniz Site Tanıtım Ağı - Bir siteniz varsa, burada tanıtımını bedava yapabilirisiniz. Gelin katılın! Dostluk Kulübü - Bini aşkın kişi sizi burada bekliyor Sanal Alem! - Bir şey yazmaya gerek var mı?

Otomobil Kulübü

Buradan Türkiye'de satılan tüm otomobilleri inceleyebilir, özelliklerine göz atabilir, isterseniz özelliklerini karşılaştırabilirsiniz. Alfa Romeo Audi BMW Chrysler Citroen Daewoo Daihatsu Ferrari Ford Honda Hyundai Jaguar Kia Lamborghini Lotus Maserati Mazda Mercedes Mitsubishi MGF Nissan Opel Peugeot Porsche Proton Renault Rover Saab Seat Skoda Subaru Suzuki TOFAŞ/FIAT Toyota Volkswagen Volvo

Radikal-online tüm okurlarının görüşlerine evsahipliği yapıyor. Gelin görüşlerinizi kafanızdan çıkarın ve milyonlarla paylaşın. Katılım çok basit. Ve bir tıklama uzağınızda... KATILMAK İÇİN TIKLAYIN