|
İnsan
Yaşam
Türkiye
Politika
Yorum
Dış Haberler
Ekonomi
Borsa/Finans
Spor
Kültür/Sanat
Arka Sayfa
Yazarlar
Hava Durumu
Sanal Meydan
|
|
Sabitlesek de mi saklasak? Kişiler tutama-yacakları sözler verdiklerinde kendi güvenilirliklerini zedeliyorlar. Ekonomide tutulamayacak sözlerin verilmesi, sadece iktisat politikası kararları alanların güvenilirliklerini değil, ekonomiyi de derinden etkiliyor. Hiç şüphesiz, döviz kurunun sabit bir düzeyde ya da kurdaki artışın belli bir aralıkta tutulacağının açıklanması, iktisat politikası kararları alanların topluma verdikleri önemli bir söz. Son yıllardaki gelişmeler gösterdi ki bizim gibi ülkelerde sabit kur sistemleri oldukça riskli. En son olarak Brezilya'daki sabit kur sistemi çöktü.
Peki neden sabit kur sistemleri üzerinde ısrar ediliyor? Neden önemli bir iktisadi değişkeni, böyle bir sistemin yaşayabilmesi için gerekli olan ekonomik istikrarı sağlayacak kararları alamayan popülist politikacıların keyfine bırakıyoruz? Ya da neden para birimimizi spekülatörlerin insafına terk ediyoruz?
İki önemli neden var: Her ikisi de döviz kurunun çok önemli bir iktisadi değişken olmasından kaynaklanıyor. Birincisi, döviz kurunda öngörülmeyen dalgalanmalar birçok iktisadi kararı olumsuz etkiliyor. Bunların başında da yatırımlar geliyor hiç şüphesiz.
İkincisi, enflasyonun uzunca bir süredir yüksek düzeylerde kaldığı ve pek oynamadığı ülkelerde, tek başına geleneksel istikrar programları başarılı olamayabiliyor. Ek olarak, toplumun enflasyonist hafızasını silmek, 'önümüzdeki dönemin enflasyonu geçtiğimiz yıldakinden farklı olmaz' anlayışını ortadan kaldırmak için özel ve kamu sektörü fiyatlarının, ücretlerin ve döviz kurunun dondurulması gerekebiliyor.
Ama, ülkenin ekonomik yapısı bozuksa (bütçe sürekli açık veriyorsa, yerli para değerli ise, bankacılık sektörü zayıfsa, kamunun borç stoku kısa vadeli ve yüksekse, işsizlik yüksek boyutlarda ise ve benzeri) ve/veya her an 'geldiği gibi gidecek' nitelikte yabancı sermaye girişi çok fazla ise, sabit kur sistemleri tehlikede demek. Sabit kuru korumak için döviz rezervlerini eritmek ya da faizleri inanılmaz düzeylere çıkarmak çoğunlukla işe yaramıyor.
Peki dalgalı kur sistemine geçmek bir kurtuluş mu? Sabit kur sisteminin çökmesine yol açan ekonomik ortam hüküm sürdükçe, hiç şüphesiz çözüm değil. Bunun en büyük kanıtı da Türkiye'nin 1994 yılında yaşadıkları. 1994 başında 14.000 lira olan dolar, üç ay içinde 40.000 liraya sıçramıştı. Gecelik faizler uzaya (yüzde 700'e) fırlamış. TCMB'nin döviz rezervleri ise en alt düzeye inmişti.
Önemli nokta şu: İktisadi olarak arzulanmayan şey, matematiksel bir ifadeyde döviz kurundaki hareketlerin sürekliliğini yitirmesi. Yani, sıçraması. Bu, ha sabit kur sisteminde olmuş ha dalgalı kur sisteminde fark etmiyor. Her ikisi de ekonomiyi derinden sarsıyor. 'Doğru' döviz kuru sistemi yok, mevcut sistemini sürdürülebilmesi için doğru politikalar var.
Buna karşılık, dalgalı kur sisteminin sağda solda kriz olduğu bir ortamda karar alıcılara ve uygulayıcılara belli bir esneklik getirdiğini gözden kaçırmamak gerekiyor. Buna karşılık, kısa süreli bir sabit kur sistemi, enflasyonu tek haneli rakamlara düşürecek bir istikrar programının olmazsa olmaz unsurlarından birisi gibi görünüyor.
|
| Tanıtım Linkleri |
Eğer bizi okuduktan sonra diğer Türkçe kaynaklara bakmak isterseniz, aşağıdan seçiminizi yapabilirsiniz:
- Sinema - Gösterimde olan ve gösterime girecek filmler, açıklamaları, detayları, tanıtım filmleri ve dahası
- Otomobil - Bir otomobil alma niyetindeyseniz, önce buraya uğrayın ve seçiminizi gözden geçirin
- En seçme kişisel sayfalar! - Eğer sıradan sayfalardan sıkıldıysanız, bir de bunları deneyin
- Internet sitesi yaptıracaklar - Eğer şirketinize bir sayfa yaptıracaksanız, tasarımcınızı buradan seçebilirsiniz
- Site Tanıtım Ağı - Bir siteniz varsa, burada tanıtımını bedava yapabilirisiniz. Gelin katılın!
- Dostluk Kulübü - Bini aşkın kişi sizi burada bekliyor
- Sanal Alem! - Bir şey yazmaya gerek var mı?
|
|
TARTIŞMA
Radikal-online tüm okurlarının görüşlerine evsahipliği yapıyor. Gelin görüşlerinizi kafanızdan çıkarın ve milyonlarla paylaşın. Katılım çok basit. Ve bir tıklama uzağınızda... KATILMAK İÇİN TIKLAYIN
ANKET
İçinde bulunduğumuz dönemin en güncel konularını, anket bölümümüzde bulacaksınız. Sesinizi yükseltin ve kendinizi temsil edin. Internet bunun için en uygun ortam... KATILMAK İÇİN TIKLAYIN
|
|
