15 yıldan sonra ilk kezEn son 1984 yılında iki kişinin idam cezasını onaylayan Meclis, şimdi Öcalan'a ilişkin kararın kendisine ulaşmasını bekliyor. Adalet Komisyonu'nda halen onay bekleyen 47 idam cezası var ANKARA - Cumhuriyet tarihi boyunca 449 idam cezası infaz edilirken, TBMM Adalet Komisyonu'nda 19'u siyasi 47 idam cezası, TBMM Genel Kurulu'nun onayını bekliyor. Son olarak 1984 yılında yasadışı sol örgüt üyelerinden İlyas Has'la Hıdır Aslan'ın idam cezasını onaylayan TBMM, bu kez Abdullah Öcalan'ın idam cezasını onaylamaya hazırlanıyor.12 Eylül'den beri idam yok 12 Eylül dönemindeki idamların ardından 1984 yılından bu yana idam cezaları TBMM tarafından onaylanmıyor. Geçen yasama döneminde TBMM Adalet Komisyonu'nda bekleyen idam cezalarının sayısı 150'yi geçmişti. Seçim kararı alınmasıyla birlikte geri gönderilen kesinleşmiş idam dosyaları, prosedür tamamlandıktan sonra TBMM'ye gönderiliyor.
TBMM'de halen bekleyen idam cezasının yerine getirilmesiyle ilgili dosyalar şunlar: Seyfettin Uzundiz (Gasp, adam öldürmek), Bekir Gedik (Kasten adam öldürmek), Nizamettin Özoğlu (Bölücülük), Yakup Karaca (Gasp, adam öldürmek), Mehmet Sait Dayan (Bölücülük), Halil Yıldırım (Taammüden iki kişiyi öldürmek), Taner Keleşoğlu (Emniyeti suiistimal suçunu gizlemek için üç kişiyi öldürmek), Sinan İyit (Bölücülük), Ali Osman Köse (Anayasa'yı tağyir, tebdil, ilga),Rabbena Hanedar (Anayasa'yı tağyir, tebdir, ilga), Hasan Şahingöz (Anayasa'yı tağyir, tebdir, ilga), Ali Nazik (Anayasa'yı tağyir, tebdir, ilga), Murat Katrağ (Adam öldürmek, gasp), İsmail Özdemir (Adam öldürmek), Coşkun Öztürk (Taammüden işkence ile üç kişiyi öldürmek), Kemal Gömi (Anayasa'yı cebren ilgaya teşebbüs), Burhanettin Duman (Adam öldürmek, gasp), Aslan Kaya (Bölücülük), Mehmet Yıldırım (Bölücülük), Ali Azaklı (Adam öldürmek), Ali Sezgin (Bir suçu hazırlamak için adam öldürmek), Mehmet Nuri Özen (Bölücülük), Hasan Aşkın (Bölücülük), Çağatay Çelikel (Adam öldürmek, gasp), Abdurrahim Akalp (PKK üyesi, bölücülük), Mehmet Fidancı (Bölücülük), Mehmet Sıddık Biçer (Bölücülük), Ali Teke (Anayasayı ilga), Hasip Mehmet Atay (Irza geçme, adam öldürmek), Mehmet Arı (Birden fazla kişiyi taammüden öldürmek), Ekrem Gökçe (Birden fazla kişiyi öldürmek), Kadir Şahin (Silahlı gasp, adam öldürmek), Mürsel Girgin (Silahlı gasp, adam öldürmek), Selmani Özcan (Anayasal düzeni silah zoruyla yıkma), Aziz Varkan (Adam öldürmek), Nadir Şenol (Adam öldürmek), Halil Güneş (Görevli memuru öldürmek), Erol Özbolat (Görevli memuru ideolojik amaçla öldürmek), Celal Atalay (Adam öldürmek, gasp), Birsen Güngören (Adam öldürmek, gasp), Yaşar Akan (Bir suçu gizlemek için adam öldürmek), Cüneyt Erengül (Bir suçu gizlemek için adam öldürmek), Adil İnandı (Birden çok adam öldürmek), Mehmet Pesci (Taammüden adam öldürmek), İbrahim Çınar (Irza geçmek, adam öldürmek), Cemal Çakmak (Anayasal düzeni silah zoruyla değiştirmek), Mustafa Namlı (Taammüden adam öldürmek). 75 yılda 449 idam infazı Cumhuriyet'in 75 yıllık tarihi boyunca 449 kişiye verilen idam cezaları infaz edildi. Türkiye'de en çok idam 114 kişiyle Atatürk'ün ölümüne, 176 kişiyle de Atatürk'ün ölümünden 1960 yılına kadar olan dönemde infaz edildi.
Cumhuriyet tarihi boyunca gerçekleştirilen önemli infazlar şunlar:
- 1923-1937 yılları arasında İzmir Menemen ve Dersim olayları sanıklarının da aralarında bulunduğu toplam 114 kişi.
- 1938-1960 yılları arasında
176 kişi.
- 1960-1961 yıllarında dönemin Başbakanı Adnan Menderes'le bakanları Fatin Rüştü Zorlu ve Hasan Polatkan'ın da aralarında bulunduğu toplam 25 kişi.
- 1961-1971 yılları arasında
Albay Talat Aydemir'in de bulunduğu 55 kişi.
- 1972 yılında Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan.
- 1971-1980 döneminde 14 kişi.
- 12 Eylül 1980'den sonra oluşturulan Milli Güvenlik Konseyi döneminde 23 kişi.
- Danışma Meclisi döneminde Esenboğa baskınını gerçekleştiren ASALA militanı Levon Ekmekçiyan'ın da bulunduğu 37 kişi.
- 1983-1984 yılları arasında
(Özal dönemi) iki kişi.
Öcalan'a öncelik
TBMM Adalet Komisyonu Başkanı DSP'li Emin Karaa, Öcalan ile ilgili idam dosyasının, komisyonda bekleyen 36 idam dosyasından önce görüşüleceğini söyledi. Karaa, "Apo dosyası ile bekleyen dosyalar aynı kefeye konulamaz" dedi.
Karaa, 8 Nisan 1991'den bu yana, Meclis'in hiçbir idam kararını onaylamadığını açıkladı. (Radikal)
|