Yaşar Okuyan'ı dinlerken Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Yaşar Okuyan'ı pazartesi akşamı Show TV'de izledik. Salı günü ise bir süredir hazırlıkları süren sosyal güvenlik reformu ile ilgili bir taslak Radikal'deydi. Bugün isterseniz yapılan açıklamalarla ilgili genel bir çerçeve çizelim. Sayın Okuyan'ın somut olarak neler söylediğine değil, ortaya koyduğu bakış açısına bir bakalım. İlk izlenim şöyle: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın çizdiği reform süreci sosyal güvenlik alanında beklentilerin ötesindedir. Çizgi olumludur. Söylenenler cesaret vericidir. Yıllar sonra ilk kez sorunlar karşısında bir tavır alınmaya çalışılmaktadır. 'Oraya bir yama, buraya bir yama' politikası ile günü kurtarmak yerine kapsamlı bir değişim programı üzerinde durulmaktadır. Artık bizim de bir sosyal güvenlik stratejimiz bulunmaktadır. Peki, nedir Sayın Bakan tarafından önerilen sosyal güvenlik stratejisi? Öncelikle Sayın Bakan kamu sosyal güvenlik sistemini korumayı amaçlamaktadır. Söylendiği gibi, uzun bir süredir 'Şili Modeli' olarak adlandırılan, zorunlu özel emeklilik sigortasına dayalı bir sistem değişikliği gündemde yoktur. Sosyal güvenlik sisteminde hizmet sağlayıcı kuruluşlar özelleştirilmemektedir. Önümüzdeki dönemde de, kamu sosyal güvenlik alanında hizmet sağlayıcı olarak etkinliğini devam ettirecektir. Sayın Bakan kamu sosyal güvenlik sisteminin 'sürdürülebilirliği'ni temin edecek bir sistem değişikliği önermektedir. Bu birinci noktadır. Sosyal güvenlik alanındaki tartışma bir süredir garip bir biçimde bir 'emeklilik yaşı' tartışmasına kilitlenmiştir. Sayın Bakan'ın TV'deki açıklamalarından ve salı günü Radikal'de yayımlanan taslaktan anladığımız, bu kez konuya kapsamlı bir biçimde yaklaşıldığıdır. Reform paketi içinde emeklilik sigortası sisteminin işler hale getirilmesi, sosyal güvenlik kurumlarında norm ve standart birliğinin sağlanması, sosyal yardım sisteminin oluşturulması, kamu sosyal güvenlik kurumlarının organizasyonel yapılarının elden geçirilmesi ve etkinliklerinin artırılması, sağlık ve emeklilik sigortası sistemlerinin birbirinden ayrılması, tamamlayıcı özel sigorta mekanizmalarının altyapısının geliştirilmesi ve de işsizlik sigortası sisteminin oluşturulması bulunmaktadır. Bu sayılanlar aslında bir sosyal güvenlik stratejisinin ana hatlarıdır. Ülkemizde ilk kez 'nasıl bir sosyal güvence mekanizması altında yaşamımızı sürdürmek istiyoruz?' diye sorulmakta ve geleceğe yönelik bir tasarımın esasları ortaya konulmaktadır. Ayrıca Sayın Bakan satır aralarında ortaya koyduğu bu sosyal güvenlik stratejisi için oldukça sıkışık bir takvim de açıklamıştır. Buna göre 2000 yılı sonuna kadar yeni sosyal güvenlik sistemimizin temel unsurları faaliyete geçecektir. Bu ikinci noktadır. Üçüncü nokta ise mevcut emeklilik sisteminin kanayan yarasına ilk müdahalenin yapılmasıdır. Öncelikle, dünyanın diğer ülkelerinde de olduğu gibi Türkiye'de de artık bir emeklilik yaş sınırı gündemdedir. Böylece 1950'li yıllara geri dönülmekte ve 'biz arada ne yaptık, neden yaptık?' sorusu akıllarda kalmaktadır. Ancak kanamaya stratejik müdahale yalnızca emeklilik yaş sınırı aracılığı ile yapılmamaktadır. Bunun yanı sıra maaş formülü önemli ölçüde değiştirilmekte ve emekli maaşlarının düzeyinin belirlenmesi siyasi pazarlık ve müdahale alanının dışına çıkarılmaktadır. Benzer bir biçimde prime esas ücretlerin de hükümetin kararları ile olan bağı kopartılmaktadır. Ancak ödenen primler ile alınacak emekli maaşı arasında bir paralellik kurulması da hedeflenmektedir. Bu çerçevede, örneğin, emekli maaşına temel olarak alınan aylık, son birkaç yılın ortalaması olmak yerine, sigortalının tüm yaşamı süresince elde ettiği prime esas aylıkların güncelleştirilmiş ortalamasına dönüştürülmektedir. Referans süresinin uzaması önemli bir adım olarak alınmalıdır. Bunlar da dördüncü ve beşinci noktalardır. Yukarıda not ettik, bunlar ilk izlenimlerdir. Ayrıntılar şu anda dikkate alınmamıştır. Elbette 'şeytan ayrıntıda gizlidir'. Ama o ayrıntılara gelmeden önce ortaya konulan bakış açısına bir bakmakta fayda vardır. İlk kez önümüze bu kadar kapsamlı bir sosyal güvenlik stratejisi konulmaktadır. Kıymetini bilelim ve önce onu tartışalım. Sonra dönüp rakamlandırmaya ve olası uygulama problemlerine bakarız. gsak@radikal.com.tr

Yukarıdaki yazı hakkındaki düşünceleriniz nedir?

Doyurucu   Yeterli   Yetersiz   Taraflı

Bu anketlere katılan okuyucularımızın fikirlerini merak ediyor musunuz?

	Yukarı Çık		Geri Dön
Bu konuya ait haber listesi

Tanıtım Linkleri

Detaylı Arama / Neler Aranıyor? / Top10 Sinema - Gösterimde olan ve gösterime girecek filmler, açıklamaları, detayları, tanıtım filmleri ve dahası Otomobil - Bir otomobil alma niyetindeyseniz, önce buraya uğrayın ve seçiminizi gözden geçirin En seçme kişisel sayfalar! - Eğer sıradan sayfalardan sıkıldıysanız, bir de bunları deneyin Internet sitesi yaptıracaklar - Eğer şirketinize bir sayfa yaptıracaksanız, tasarımcınızı buradan seçebilirsiniz Site Tanıtım Ağı - Bir siteniz varsa, burada tanıtımını bedava yapabilirisiniz. Gelin katılın! Webmaster kaynakları - Sitenizi geliştirmek için bir çok kaynak sizi burada bekliyor.