|
İnsan
Yaşam
Türkiye
Politika
Yorum
Dış Haberler
Ekonomi
Borsa/Finans
Spor
Kültür/Sanat
Arka Sayfa
Yazarlar
Hava Durumu
Sanal Meydan
Anket
|
|
Ulusal hukukun sonu göründüPara gibi adalet sistemi de bir devleti tanımlayan unsurlar arasındadır. İki buçuk yıl içinde ortak para birimine geçecek olan Avrupa'da adalet alanında hâlâ ulusal mahkemelerin sözü geçiyor. Fransa'nın Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nde küçük düşürücü bir şekilde 'işkenceden' mahkûm olması bunu gösteriyor. Avrupa Konseyi'ne üye 41 ülke arasında sadece Türkiye daha önce bu tarz bir cezaya çarptırılmıştı. Fransa'nın mahkûmiyeti, polislerin rahatsız edici uygulamalarının yanı sıra Avrupa İnsan Hakları Konvansiyonu'na uyumu denetleyen Strasbourg'daki mahkemenin etkinliğinin arttığını gösterdi. 1959'da doğan kurum geçen yıl yenilendi. Artık 800 milyon Avrupalı mahkemeye başvurabilir. Mahkemenin önündeki binlerce dava dilekçesi kurumun inanılırlığının ve meşruiyetinin kanıtı. Fransa uzun zaman mahkemeyle sorunlu ilişkisi oldu. Konvansiyonu onaylamak için çeyrek yüzyıl bekledi, kişisel başvuru hakkını vermek daha da uzun zaman aldı. Fransa'da polis denetlenmekten hoşlanmıyor, yargıçlarsa duyarsız davranıyor. Ancak Fransa kanunlarını konvansiyonla uyumlu hale getirmek zorunda. Belçika da bu yüzden dil konusundaki tutumunu gözden geçiriyor, İtalya adaleti yavaş işletmekten mahkûm olmuştu, Britanya da okullardaki bedensel cezalardan vazgeçmek zorunda kaldı ve IRA'ya karşı yöntemlerinden ceza aldı, İrlanda boşanma ve kürtaj yasalarını yenilemeye girişti. Yani mahkemenin kararların zorlayıcı ve ulusal kanunların üzerinde ve devletler gerektiğinde yasalarını değiştirmek zorunda. Konvansiyon bir Avrupa insan hakları anayasasına dönüşüyor ve üye devletleri daha özenli davranmaya zorluyor. Şimdiye kadar hiçbir devlet Avrupa Konseyi'nden çıkarılmasını göze alarak mahkemenin kararını reddetme 'cesaretini' gösteremedi. Strasbourg'daki yargıçların ağırlığı artmaya devam edecektir. Çünkü Lahey mahkemesinin kurulmasını ve sürekli bir ceza mahkemesi projesiyle evrensel hukuku uygulamaya ilişkin geri dönülemez bir eğilim başgösterdi. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi de bu hareketten bağımsız değil. İnsan haklarının evrensel karakterini onları sınırların üstüne çıkarıyor. Devletlere düşense bunu kabullenmek.
|
|
|
|
