7 Mart 2000
Kadın bilginin peşinde
İ.Ü Kadın Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi, Türk kadınının bilgiyi 'kendisine en çok değer katan şey' olarak gördüğünü ortaya koydu. Kadınlar için 'güzellik' artık son sıralarda
ESRA KURTİSTANBUL - Türk kadını, 2000'li yılların Türkiyesi'ne, değişen profili ile damgasını vuracak. İstanbul Üniversitesi (İÜ) Kadın Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi tarafından yapılan bir araştırma, Türkiye'de kadının değişen statüsü, saygınlığı ve ulaştığı bilinç düzeyi konusunda, çarpıcı sonuçlar ortaya koydu.
Kadın Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi tarafından, 1995 yılında, 2000 yılında Türk kadınının profilini ortaya çıkarmak amacıyla, İstanbul, Ankara, İzmir, Samsun ve Adana'da bir araştırma yapıldı. Araştırma, 2000'li yılların Türk kadını profiline dair ilginç sonuçlar ortaya koydu. Meslek ve yaş göz önüne alınarak 'kota sistemine dayalı rastlantısal örnekleme' yöntemi ile seçilen bin 500 kadınla, yüz yüze görüşmelerle yapıldı. Araştırmaya katılan 18-24 yaşlarındaki kadınların yüzde 54.1'i, 55-64 yaşlarındaki kadınların ise yüzde 50'si, evlilik kurumunun zayıfladığını düşünüyor. Evlilik kurumunun güçlendiğini ya da değerinin aynı kaldığını dile getirenlerin toplam oranı ise yüzde 49'da kaldı.
Araştırmada; 'kadınlara en çok değer katan şeyler' soruldu. Kadınların yüzde 75.8'i, kendilerine en çok değer katan şeyin 'bilgi' olduğunu söyledi. Ardından, yüzde 54.8 ile 'çalışkanlık', yüzde 37.1 ile 'sadakat' ilk üç sırayı aldı. Daha önce ilk sıralarda yer alan 'güzellik' ise toplam içinde ancak yüzde 25.7'lik bir değer buldu. Araştırmaya katılan kadınların, kendilerine en çok değer katan şeyler arasında 'dindarlık'ı yüzde 12.1, 'kişilik'i yüzde 1.7, 'dürüstlük'ü yüzde 1.9, 'kültür'ü yüzde 0.8, 'sevgi'yi yüzde 0.2 ile son sıralarda saymaları, toplumda pragmatizmin yükselişi ve kadınların soyut değerlerden çok, somut elle tutulur özelliklere önem vermeye başladığı şeklinde yorumlandı.
Kadın eşit paylaşım istiyor
Araştırmanın diğer bir çarpıcı sonucu ise her kesimden ve her yaş grubundan kadının, Medeni Kanun Değişiklik Tasarısı'nın en çok tartışılan maddelerinden biri olan, 'Evlilik süresince edinilmiş malların eşit paylaşımı' üzerinde büyük oranda birleşmeleri oldu. En gencinden en yaşlısına, en zengininden, en yoksuluna kadar kadınların yüzde 93.7 gibi büyük bir çoğunluğu, bu konuda eşitlik ve var olan haksızlıkların düzeltilmesini istedi. Bir başka ilginç nokta ise kadının statüsü, çalışması, değeri ve benzeri konularda, hep en ileri tutumu alan 18-24 yaş grubundaki kadınların 'malların eşit paylaşımı' konusunda diğer yaş gruplarının gerisine düşmesi oldu. 55-64 yaş grubu eşit paylaşıma yüzde 95.0 oranında destek verirken, 18-24 yaş grubunun bunu destekleme oranı yüzde 89.7'de kaldı.
'Evlilik mesleği engellememeli'
Araştırmaya katılan kadınların yüzde 77.7'si, on yıl öncesine oranla, toplumda birey olarak kadının saygınlığının arttığı görüşünde. Burada ilginç olan, gerek sosyoekonomik sınıf, gerekse yaş açısından, her kesimde bu düşüncenin yüksek oranda geçerli oluşu. Kadının birey olarak saygınlığının artmasına paralel bir biçimde, evlendiği zaman mesleğinden vazgeçmemesi gerektiğini düşünenlerin oranı da yüzde 77.1. Bu konuda 18 -24 yaş grubu yüzde 81.6 ile en kararlı grubu oluştururken, yüzde 76.9 ile 35-44 yaş grubu da kararlılığını ortaya koydu. Bu veriler, kadının dışarıda çalışmasının toplum için artık geri dönülmez bir olgu olduğunu, neredeyse toplumun bilinçaltına işlemiş bulunduğunu ortaya koydu. 55-64 yaş grubundaki kadınların bile, yalnız yüzde 3.9'u, evlenince kadının kesinlikle mesleğinden vazgeçmesi gerektiğini söyledi. Aynı eğitim ve gelir düzeyindeki kesim ile en alt düzeydeki kesimin, bu konuda çok farklı düşündüğü görüldü.
'Kadınlar eskisi gibi değil'
İÜ Kadın Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi Başkanı Prof. Dr. Necla Arat, araştırmanın sonuçlarını değerlendirdi.
Prof. Arat, çalışmanın sonuçlarını aşağıdaki ifadelerle özetledi: "Kadınlarımızın artık eskisi gibi olmadığı açık. Toplumumuzda kadının statüsü ve saygınlığı giderek yükseliyor. Evlilik kurumu hâlâ güçlü bir kurum. Kadının ev dışında çalışması artık doğal bir olay olarak kabul ediliyor. Her yaştan her kesimden kadın evlilikte mal ortaklığı istiyor. 2000'li yıllarda kadın özgürlüğünün dinamosu genç kadınlar olacak."
Radikal internet baskısında yer alan tüm metin, resim ve benzeri içeriğin hakları Doğan Gazetecilik A.Ş.'ye aittir. Hiçbir şekilde basılı ya da elektronik bir ortamda (CD, Internet vs.) kaynak gösterilse bile izin alınmadan kullanılamaz.