24 Mart 2000
Halka arz heyecanı
Bu yıl içinde özelleştirme konusunda sağlanacak performans ekonomik programın başarı şansının artması açısından büyük önem taşıyor. Blok Satış ve Halka Arzlar kanalı ile 5 milyar dolarlık özelleştirme, 3.1 milyar dolarlık nakit tahsilat hedefleniyor. Petrol Ofisi'nin yüzde 51 hissesinin başarılı blok satışının ardından Tüpraş'ın halka arzı için ön talep toplanmaya başladı. Bu vesile ile konuya ilişkin düşüncelerimi aktarmak istiyorum.Borsamızda yeterli derinliğe sahip hisse senetlerinin çok aşırı değerli olduğunu, orta vadeli, alım için cazip bir fırsat bulunmadığını düşünüyorum. Sene sonunda endeksin 5-6 sent düzeyine yükseleceğine inanmıyorum. Zira kâr tahminlerine göre bu hisse senetlerinin sunacağı iç verimin faiz getirisinin çok altında kalacağını tahmin ediyorum. Tüpraş'ın da hangi fiyattan halka arz edileceği şimdilik belli değil, fakat iskontolu satış söz konusu olsa bile durumun pek farklı olmayacağı kanaatindeyim.
Böyle düşünmemin bazı sebepleri var. İlk olarak ülkemizde uygulamaya konan üç yıl vadeli istikrar programının Latin Amerika deneyimlerinden oldukça farklı olduğunu düşünüyorum. Onlarda önce peşin fedakârlık gündeme gelmiş, arkasından faizler ve enflasyon kademeli olarak düşmeye, ekonominin rekabet gücü artmaya başlamıştı. Bu süreçte sistematik risk azaldıkça yabancı sermaye ilgisi artmış, sermaye piyasasında hatırı sayılır yükselişler yaşanmıştı. Ülkemizde uygulanan programda ise öncelikle faizlerin sert bir şekilde düşmesi sağlandı ve bu ortamda sistematik risk azalmadan sermaye piyasası sert bir şekilde yükseldi. Fedakârlık konusu ise muhtemelen eylül sonrasında gündeme gelecek, zira azalan rekabet gücü ve kârlar yeni uzlaşmaları zorunlu kılacak. Esas sınavın yaşanacağı bu dönem tüm sıkıntılara rağmen tavizsiz bir şekilde aşılabilir ise yabancı sermaye ilgisi büyük ölçüde artacak. O zamana kadar hisse senetleri geniş bir bant içinde yatay bir seyir gösterebilir.
İşin garip tarafı bu sınava girebilmek için başta özelleştirme olmak üzere bu yılın temel hedefleri konusunda başarılı olunması gerekiyor. Tüpraş halka arzında sağlanacak başarı da büyük önem taşıyor, zira ortaya çıkacak performans, diğer özelleştirme girişimlerini de etkileyecek. Herkes benim gibi düşünür de bu halka arza ilgi göstermez ise özelleştirme hedefi nasıl yakalanacak?
Fakat benim gibi düşünmeyen ve portföyüne hisse senedi almak isteyenler için, diğer alternatiflerine göre Tüpraş halka arzı cazip bir fırsat olabilir. Hiçbir fikri olmayan, sağlamayı umduğu spekülatif kazancı nafaka yapmayı planlayan küçük yatırımcılar, bu halka arzdan uzak dursun. Benim gibi düşünen ve birkaç yıl ihtiyaç duymayacağı tasarrufu bulunan kişiler programı desteklemek amacı ile talepte bulunabilirler. Türkiye'nin istikrara kavuşması için servetinin yarısını feda edeceğini söyleyerek mangalda kül bırakmayanlar için de büyük fırsat: teberrulu aldıklarını varsayarak programa destek versinler, ikinci piyasadan değil, direkt Özelleştirme İdaresi'nin halka arzlarını bekleyerek programın başarı şansının artmasına katkıda bulunsunlar.
Özelleştirme İdaresi programın başarı şansını artırmak için iyi niyetle yoğun bir çalışma içinde. Fakat Tüpraş çalışanlarına sunulan öneriye sendikanın gösterdiği tepki ilginç: ideolojik kalıpların dışına çıkıp zamana ayak uydurarak, verimlilik artışı yönünde mücadele etmeye başlamazlar ise gelecekleri karanlık...
Radikal internet baskısında yer alan tüm metin, resim ve benzeri içeriğin hakları Doğan Gazetecilik A.Ş.'ye aittir. Hiçbir şekilde basılı ya da elektronik bir ortamda (CD, Internet vs.) kaynak gösterilse bile izin alınmadan kullanılamaz.