| 25 Şubat 2001 |
İşte yeni eylem planı
Hükümet ile Bankalar Birliği arasındaki zirvede para piyasalarını yeniden işler hale getirecek eylem planı üzerinde anlaşıldı. Merkez Bankası, yarın itibarıyla piyasalara likidite sağlayacak
RUHİ SANYER / HANİFE ŞENYÜZİSTANBUL - Ekonomiden sorumlu Devlet Bakanı Recep Önal başkanlığında yapılan 'Bankacılık zirvesinden son bir haftada döviz ve Türk Lirası piyasalarında Merkez Bankası'nın gerekli fonlamayı yapmaması nedeniyle ortaya çıkan sıkışıklığın giderilmesi kararı çıktı. Bir süredir tıkanan piyasaları yeniden işler hale getirmek için yarından itibaren harekete geçiliyor.
IMF'nin isteği üzerine, ikinci krizle birlikte katı kur sisteminden dalgalı kur sistemine geçişin, bankacılık ve para piyasalarına yansımalarının ele alındığı toplantıda, dalgalı kur sistemine geçişin sıkıntıları ortaya konularak çözüm yolları aranırken, sistem değişikliği ile birlikte ekonominin alacağı yeni yön tartışıldı. Likidite tıkanıklığının aşılması için Merkez Bankası'nın aktif rol oynaması benimsendi. Toplantıda Bakan Önal, dalgalı kur sistemine geçilmesinden sonra döviz fiyatının Tahtakale piyasasında daha gerçekçi belirlendiğini, alım-satım fiyatı arasında yüzde 2 fark bulunduğunu söyledi. Önal, bankaların ise alım-satım kotasyonları arasındaki farkların yüzde 50'ye kadar yükseldiğine dikkat çekerek bankalardan gerçekçi kotasyon vermelerini istedi.
Başbakanlık merkez binasındaki toplantıya, bankacılık sektörünün temsilcilerinin yanı sıra ekonomi bürokrasisi de davet edildi. Hazine Müsteşarı Selçuk Demiralp, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarı Akın İzmirlioğlu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu Başkanı Zekeriya Temizel toplantıya katılırken, Merkez Bankası Başkanı Gazi Erçel toplantıya istifasını verdiği için katılmadı. Erçel'in yerine toplantıya, Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Şükrü Binay katıldı. Dünkü toplantıda üst düzey ekonomi bürokrasisinin yanı sıra pek çok bankanın genel müdürü katıldı.
Bankalara borç verilecek
Bankacılık zirvesinde Merkez Bankası'nın depo hesabından bankalara hem Türk Lirası, hem döviz borcu vererek rahatlama sağlaması kararlaştırıldı. Bu arada sürekli olarak işler halde tutulacak swap piyasasında bankalar Türk Lirası ile döviz değiş tokuşu yapabilecek. Yani döviz fazlası olan bunu verip Türk Lirası alırken, Türk Lirası fazlası olan da bunu verip döviz alabilecek. Bankacılar swap piyasasının cuma günü işlediğini belirterek şunları söyledi: 'Kamu bankalarında döviz, özel bankalarda Türk Lirası var. Ancak piyasada bir belirsizlik olduğu için kimse dövizini vermiyordu. Bu durumda da hafta başından beri hem bankalar, hem de Türk şirketleri gerekli dövizi bulamadıkları için dış yükümlülüklerini yerine getiremiyorlardı. Türkiye'nin kredi notu geçen hafta bu nedenle bir kez kırıldı. Eğer swap piyasası işletilip sistemde olan döviz ihtiyaç sahiplerine aktarılamaz ve onlar da bu nedenle dış yükümlülüklerini karşılayamazsa Türkiye'nin notu önümüzdeki hafta bir kez daha kırılır."
Bu arada, bankaların açık pozisyonlarını kapatabilmeleri için Türk Lirası cinsinden bonoları Hazine'ye verip, yerine dolar bonosu alma olanağı sağlanacak. Zirvede bankalardan yarından itibaren döviz interbankında gerçek anlamda kur kotasyonuna girmeleri ve bir piyasanın oluşmasına katkıda bulunmaları istendi. Toplantıya katılan bankalar bu talebi kabul etti. Böylece bankalar yarından itibaren alış ve satış arasındaki büyük fiyat marjını döviz interbankına kotasyon rakamları olarak bildirmeyecek.
Bildirilen rakamlar bankaların gerçek alış ve satış fiyatını gösterecek. Toplantıda katılımcıların hemen hemen tümünün Türk Lirası'nın dolar karşısında yüzde 10-15 oranında devalüasyonunun makul olduğu görüşünde birleştikleri öne sürüldü. Bu durumda Merkez Bankası'nın yarından itibaren eyleme geçmesinin ve bankaların da dünkü toplantıda verdikleri söze uymalarının ardından doların fiyatı düşecek.
Toplantıdan Merkez Bankası'nın piyasada faizlerin belirlenmesi konusunda da aktif hareket etmesi kararı çıktı. Merkez Bankası piyasada faiz üzerinde gözetleyici rol üstlenecek ve gerektiğinde müdahale edecek. Bu müdahaleyi hem döviz alıp satarak, hem de faiz silahını kullanarak yapacak.
Toplantıdan sonra İş Bankası Genel Müdürü Ersin Özince, alınan kararlara ilişkin herhangi bir yorum yapmazken, sistemde bir rahatsızlık olmadığını ifade etti.
Radikal internet baskısında yer alan tüm metin, resim ve benzeri içeriğin hakları Doğan Gazetecilik A.Ş.'ye aittir. Hiçbir şekilde basılı ya da elektronik bir ortamda (CD, Internet vs.) kaynak gösterilse bile izin alınmadan kullanılamaz.