Rusya ile kritik görüşme

Rusya ile kritik görüşme
Rusya ile kritik görüşme

Annan, Putin den siyasi çözüm planına destek sözü aldı. Fotoğraflar: REUTERS

Başbakan Erdoğan, bugün Moskova'da Rusya Devlet Başkanı Putin'den Suriye lideri Esad'a karşı 'yaptırım desteği' isteyecek. Esad'ın sicili masaya konulacak.
Haber: NEŞE KARANFİL / Arşivi
TARIK IŞIK / Arşivi

ANKARA - Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad’a karşı uluslararası toplumu seferber etmeye çalışan Başbakan Tayyip Erdoğan , bugün Moskova’ya yapacağı günü birlik ziyarette Devlet Başkanı Vladimir Putin’den Ortadoğu ’daki en büyük müttefiki Suriye’ye karşı hem ‘yaptırım desteği’ isteyecek hem de bu ülke için öngörülen reformlarda aktif rol oynamasını önerecek. Türk jetinin Suriye açıklarında düşürülmesiyle ilgili gelişmelerin de ele alınacağı görüşme, Suriye’ye yaptırım tasarısının ele alınacağı BM Güvenlik Konseyi toplantısına saatler kala gerçekleşecek. Moskova yönetimi BM Sözleşmesi’nin 7. bölümü çerçevesinde yaptırım içeren tasarıyı veto edeceğini duyurmuştu. 

Rusya’sız çözülmez mesajı
Daha önce Suriye’ye karşı kendi yaptırım paketini açan Türkiye , BM Güvenlik Konseyi’nde veto hakkı bulunan Rusya ve Çin’in desteğini alarak Esad’ı bölgede ‘yalnızlaştırmak’ istiyor. Ancak Esad rejimi, Moskova’nın sürpriz bir karar alarak 550 milyon dolarlık 36 adet YAK-130 savaş uçağı satışını askıya alması ile hayal kırıklığı yaşamasına karşın halen Rusya’nın bölgedeki en önemli müttefiki. ABD’nin bölgedeki varlığı göz önüne alındığında Rusya’nın Suriye’den ‘külliyen’ vazgeçmesinin söz konusu olmadığının altını çizen diplomatik kaynaklara göre Türkiye, BM Güvenlik Konseyi’nde görüşülecek Suriye hakkındaki tasarı öncesi, hem Rusya’nın ‘Esad giderse Suriye Irak gibi olur’ endişelerini gidermeye çalışacak hem de Rusya’ya aktif rol önererek “Bu iş sensiz çözülmez” diyecek. Erdoğan, Cenevre’de alınan kararları anımsatıp Suriye’de geçiş sürecinin biran önce başlamasının önemine işaret edecek. Erdoğan 6 saatlik Rusya programında Putin’e Esad’ın vatandaşlarına karşı uyguladığı şiddeti anlatacak ve Esad iktidarının devam etmesinin Suriye ve bölge barışı için risk oluşturduğunu söyleyecek. Füze ile mi yoksa uçaksavarla mı düşürüldüğü konusunda tartışmaların sürdüğü Türk uçağıyla ilgili gelişmelerin de konuşulacağı görüşmenin ardından iki lider ortak basın toplantısı düzenleyecek.

Elektriği kesme seçeneği gündemde
Başbakan Tayyip Erdoğan’a Moskova ziyaretinde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız da eşlik ediyor. BM’den yeni kararlar bekleyen Türkiye’nin Suriye’ye karşı yaptırım listesinin başında ‘elektrik’ geliyor. Şimdiye kadar yaptırım listesinin dışında kalan elektrik Türk uçağının düşmesinin ardından önemli bir kart olarak görülmeye başlandı. Aksa Elektrik, bu ülke ile yaptığı 2.5 milyar kilovatsaatlik (kWh) anlaşma çerçevesinde, Haziran 2011’den bu yana 2 milyar kWh elektrik ihracatı yaptı. Türkiye’den ihraç edilen elektrik, Halep ve civarında kullanılıyor. Bu miktar Suriye’nin ihtiyacının yaklaşık yüzde 7’sini oluşturuyor. Söz konusu ihracat kesildiği zaman ülkenin kuzey bölgesinin ciddi bir sıkıntı yaşayacağı belirtiliyor. Yaklaşık 200 milyon dolarlık anlaşma çerçevesinde yıl sonuna kadar 500 milyon kWh’lik enerjinin bu yılın sonuna kadar verileceğini belirten Aksa yetkilileri, 2,5 milyar kWh enerji satışını öngören yeni bir anlaşmanın imzalandığını söylüyorlar. Şimdiye kadar Türkiye insani koşulları düşündüğü için elektriği kesmeyi gündemine almamıştı. Ancak son günlerde ‘sıradışı gelişmeler’ yaşandığı için bu konudaki kararın Erdoğan tarafından verileceği gündeme geldi. Türkiye Suriye’ye su da veriyor. Ancak su yaptırımı şimdiye kadar hiç gündeme alınmadı.

Putin’den destek sözü
Suriye’de rejim güçleri ile muhalifler arasındaki çatışmalar başkent Şam’a sıçrarken siyasi çözüm arayışları da sürüyor. BM Genel Sekreteri Ban ki-Mun, Çin Devlet Başkanı Hu Cintao’yla görüşmek üzere başkent Pekin’e giderken BM ve Arap Birliği Özel Temsilcisi Kofi Annan da dün Rusya’da Devlet Başkanı Vladimir Putin’le bir araya geldi. Suriye’ye uluslararası askeri müdahaleye karşı çıkan Putin, ‘Rusya’nın Suriye barış planına destek vermek için elinden geleni yapacağını’ söyledi. Muhalifler rejim güçleri ve isyancılar arasında ateşkes ve ardından yürütülecek siyasi diyaloğu içeren altı maddelik barış planını kabul etmiyor.