'Tampon bölge' NATO masasında

Haber: DENİZ ZEYREK - deniz.zeyrek@radikal.com.tr / Arşivi

ANKARA - Suriye tarafından düşürülen uçağının enkazına ve şehit iki pilotun naaşına ulaşan Türkiye , bir yandan da üyesi olduğu NATO’yla karada tampon bölge, havada uçuşa yasak bölge gibi unsurları içeren ‘Suriye acil durum planlarının’ pazarlığını yapıyor. 26 Haziran’da yapılan NATO Konseyi toplantısında Türkiye’nin planlamalara başlanması talebi doğrultusunda NATO Avrupa Komutanlığı (SACEUR) görevlendirildi. Türk tarafı, yoğun mülteci göçü başladığında hayata geçirilecek bir acil durum planı isterken, ABD ve Britanya gibi NATO müttefiklerinin ‘şimdilik siyasi destekle yetinelim’ eğiliminde olduğu öğrenildi. 

NATO hazırlıklı olsun
Batılı diplomatik kaynakların verdiği bilgiye göre, Suriye tarafından silahsız bir uçağı düşürülen Türkiye, bu olayın ardından 4. madde çerçevesinde toplantıya çağırdığı NATO konseyine ‘Suriye ile ilgili bir acil durum planı oluşturalım’ önerisinde bulundu. Suriye ordusunun kanlı operasyonlarına ve bölgedeki yoğun göç riskine dikkat çeken Türkiye, bu riskin gerçekleşmesi durumunda NATO’nun hazırlıklı olması gerektiğini vurguladı. Türkiye’nin önerdiği acil durum planları, onbinlerce mültecinin aynı anda Türk sınırına akın etmesi halinde, NATO’nun Suriye topraklarında tampon bölge ve uçuşa yasak bölge oluşturmasını öngörüyor. 

ABD ve Britanya isteksiz
Batılı diplomatik kaynaklar, Türkiye’nin NATO Konseyi toplantısında dile getirdiği bu önerilerin çok sıcak karşılanmadığı görüşünde. Üst düzey bir diplomatın verdiği bilgiye göre, NATO konseyini yönlendirme kapasitesine sahip ABD ve İngiltere’nin temsilcileri genel tutumu “Şimdilik siyasi destek açıklamakla yetinelim, askeri bir adım aşamasında değiliz” görüşünü dile getirdi ve bu görüş Konsey’den büyük destek buldu.
Radikal’e bilgi veren üst düzey bir Türk diplomat ise, “Türkiye’nin talebi reddedilmedi. SACEUR gerekli hazırlıkları yapmakla görevlendirildi” diedi. SACEUR’un hazırlaması muhtemel planlarda İncirlik’teki ABD ve Kıbrıs’taki Britanya birlikleri Türkiye ile birlikte devreye sokulabilir. NATO’nun acil müdahalesi sonrası uygulanacak plan, gerekli BM kararı çıkarıldıktan sonra geçmişte Irak’ta 36. paralelin kuzeyinde uygulanan ‘Keşif Güç Operasyonu’ benzeri uluslararası operasyonlara kapı aralayabilir.