Zirvede Mısır-Suriye restleşmesi

Zirvede Mısır-Suriye restleşmesi
Zirvede Mısır-Suriye restleşmesi
Tahran'a tarihi ziyaret düzenleyen Mısır lideri Mursi'nin Şam karşıtı konuşması krize yol açtı. Suriye heyeti toplantı salonunu terk etti.

TAHRAN - İran’ın başkenti Tahran’da düzenlenen Bağlantısızlar Hareketi (NAM) Zirvesi dün Mısır Cumhurbaşkanı Muhammed Mursi ve Suriye Dışişleri Bakanı Velid Muallim’in karşılıklı suçlamalarıyla başladı. Mursi’nin Suriye rejimini ‘baskıcı’ olmakla eleştirdiği 120 NAM üyesinin katıldığı zirvedeki konuşması sonrası Muallim, Mursi’yi Suriye’de kanın dökülmesini körüklemekle suçladı. Mursi, Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad’a karşı muhaliflere desteğin arttırılması gerektiğini söylemesi Suriye heyetini kızdırdı.

‘Muhalifler birlik olmalı’

Arap Baharı’nda Mısır’ın ‘köşe taşı’ olduğunu söyleyen Mursi, “Suriyelilerin mücadelesiyle bizim dayanışmamız meşruiyetini kaybetmiş baskıcı rejime karşı ahlaki görevimiz” dedi. “Zalim Suriye rejiminin karşısında Suriye halkının yanında olmak insanlığımızın ve imanımızın gereğidir, Suriye demokratik bir sisteme geçmelidir, ülke iç savaş ve bölünme tehlikesiyle karşı karşıyadır, bunu önlemek için Suriye muhalefetinin birlik olması gerekir. Suriye’de kanın akması tüm dünyanın sorumluluğudur. Akan kan karşısında sessiz kalmak Suriye halkına dost olanlara yakışmaz” diye konuşan Mursi’nin sözlerine karşılık Suriye heyeti salonu terketti. Daha sonra devlet televizyonuna konuşan Muallim, Mursi’nin Şam yönetimini hedef alan konuşmasını ‘Suriye’nin içişlerine karışmak ve daha fazla kan dökülmesini teşvik etmek’ olarak yorumladı. Mursi, konuşmasında Filistinli tutuklular nedeniyle İsrail’i de eleştirdi.

Mursi’den İran’a destek

Zirve Tahran’ın Mısır’ın 1979’da İsrail’le imzaladığı barış anlaşmasına karşı çıkması ve anlaşmayı imzalayan dönemin Mısır Cumhurbaşkanı Enver Sedat’ın öldürülmesinden memnuniyet duyulduğu yönündeki açıklamalarla kopan Mısır-İran ilişkileri için dönüm noktası oldu. 1979’daki İran İslam Devrimi’nden beri Tahran’ı ziyaret eden ilk Mısır Cumhurbaşkanı olan Mursi İran’ın tartışmalı nükleer programına ilişkin şöyle konuştu: “Mısır, İran’ın nükleer enerji üretme hakkını destekliyor. Barışçıl nükleer enerji bölgedeki tüm devletlerin hakkıdır. Bu konuda İsrail dışında bölgedeki tüm ülkeler ittifak halindedir. Zirveye katılan tüm devletler ortak düşmanlarına karşı birlik olmalıdır.”
Zirvenin açılış konuşmasını yapan İran’ın dini lideri Ayetullah Hamaney de BM’yi Batılı daimi üyeleri altında ‘diktatörlük’le suçlayarak ülkesinin ‘nükleer silah’ peşinde olmadığını’ söyledi. “Bizim mottomuz herkes için nükleer enerji, hiç kimse için nükleer silah” diyen Hamaney konuşmasında ABD , Britanya ve Fransa’yı hedef aldı. Hamaney, ABD’yi zorbalıkla suçlayarak “Onlar Batı çıkarları olduğunda insan haklarından, başka ülkelere askeri müdahale söz konusu olduğunda demokrasiden bahsediyor” dedi. NAM, 1961 Soğuk Savaş döneminde kendilerini hiçbir bloğa dahil veya hariç görmeyen ülkeler tarafından kuruldu. Birliğin 120 üyesi var.

BM’nin Suriye toplantısına düşük katılım

Suriye krizinin ve Ankara ’nın gündeme getirdiği tampon bölge önerisinin ele alındığı olağanüstü BM Güvenlik Konseyi (BMGK) toplantısı, dün ABD’nin New York kentinde düzenlendi. BMGK’nın beş daimi üyesinden yalnızca dönem başkanı Fransa ve Britanya, bakanlar düzeyindeki toplantıya dışişleri bakanları Laurent Fabius ve William Hague’u gönderdi. Diğer daimi üyeler ABD ile Suriye karşıtı kararları üç kez veto eden Rusya ve Çin ise toplantıya BM daimi temsilcileri ile katıldı. Türkiye ’yi temsilen toplantıda bulunan Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu konuşmasında “Bu toplantı bir basın açıklaması ya da kararla sonuçlanmayacak. Görüyorum ki birçok ülke dışişleri bakanları tarafından da temsil edilmiyor” diyerek BMGK’yı eleştirdi. Davutoğlu, 80 binden fazla Suriyelinin Türkiye’deki kamplarda olduğunu ve her gün ortalama 4 bin mültecinin Türkiye’ye geçiş yaptığını vurgulayarak “Yakın zamanda mülteci akışıyla başa çıkamayacak duruma geleceğiz.” dedi. Davutoğlu, Suriye içinde mülteci kampları kurulmasını istedi. Öte yandan, Suriyelilerden oluşan bir grubun sınır bölgesinden Kızıltepe’ye geçişi sırasında mayın patlaması sonucunda biri çocuk 3 kişi öldü, 1 kişi yaralandı. (NEW YORK/EL CEZİRE-AA)

Muhalifler savaş uçağı düşürdü

Özgür Suriye Ordusu (ÖSO) dün İdlib’de Suriye ordusuna ait bir savaş uçağı düşürdüğünü duyurdu. Muhalifler, ÖSO üyelerinin pilotlardan birinin cesediyle poz verdiği bir video yayımladı. Öte yandan, Şam’daki Tişrin Askeri Hastanesi’nden adını açıklamayan bir yetkili, 2011 Marttan beri devam eden olaylarda bugüne kadar en az 8 bin Suriyeli askerin öldüğünü aktardı. (İDLİB-ŞAM/AP)