2.5 milyar dolarlık kaçak zirvesi

Hükümet, yaklaşık 2.5 milyar doları bulduğu belirtilen akaryakıt kaçakçılığıyla 'etkin mücadele' için kolları sıvadı. Beş bakan ile asker ve bürokratların katıldığı akaryakıt kaçakçılığı zirvesinde Emniyet, Sahil Güvenlik ve...
Haber: AHMET KIVANÇ / Arşivi
DİLEK GÜNGÖR / Arşivi

ANKARA - Hükümet, yaklaşık 2.5 milyar doları bulduğu belirtilen akaryakıt kaçakçılığıyla 'etkin mücadele' için kolları sıvadı. Beş bakan ile asker ve bürokratların katıldığı akaryakıt kaçakçılığı zirvesinde Emniyet, Sahil Güvenlik ve Jandarma Genel Komutanlığı'nı dinleyen hükümet 'alınacak her kararın altına imza atacakları' mesajını verdi. Zirve gelecek hafta salı günü yeniden toplanacak. Akaryakıt kaçakçılığının son yıllarda artması üzerine harekete geçen hükümet, akaryakıt kaçakçılığı ile ilgili Meclis'te araştırma komisyonu kurmuştu. Komisyon çalışmalarını sürdürürken önceki gün de İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Hilmi Güler, dış ticaretten sorumlu Devlet Bakanı Kürşad Tüzmen, Adalet Bakanı Cemil Çiçek, Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım ile Jandarma Genel Komutanı Fevzi Türkeri, Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğü yetkililerinin katıldığı 'kaçakçılık zirvesi' yapıldı.
Toplantıda, Emniyet Genel Müdürlüğü, Sahil Güvenlik ve Jandarma Genel Komutanlığı yetkililerinin birer sunum yaptığı öğrenildi. Kaçakçılığın yüzde 90'ının denizyoluyla, yüzde 10'unun da sınır ticareti yoluyla yapıldığı belirtti. Piyasadaki akaryakıtın yüzde 18'inin kaçak olduğu, akaryakıt kaçakçılığının vergi kaybının yılda 2.5 milyar dolara ulaştığı, akaryakıt kaçakçılığında ön sırada olan illerin başta Van olmak üzere Doğu ve Güneydoğu Anadolu illeri olduğu ifade edildi.
Emniyet'in sunumunda, kaçakçılık veya hırsızlık yoluyla elde edilen ham petrolün, ya kalorifer yakıtı, ya fueloil olarak ilkel tesislerde rafine edildikten sonra piyasaya sürüldüğü anlatıldı. Türkiye'deki akaryakıt kaçakçılığının genellikle ithalat, transit, ihracat ve antrepo rejimlerinin suiistimali ile ortaya çıktığı belirtildi.
İç piyasaya sürüyorlar
Öte yandan, bazı petrol şirketlerinin ihraç kaydı ile ucuza aldıkları akaryakıtı sahte belgeler düzenleyerek yabancı bandıralı gemilere satmış gibi gösterip iç piyasaya sürdüklerinin de altı çizildi. Toplantıda devletin koordineli çalışmayla kaçakçılığın önüne geçebileceği vurgulandı. Beş bakan toplantıda, "Biz akaryakıt kaçakçılığını bitirmekte kararlıyız. Alacağınız her kararın altına imzamızı atarız" mesajını verdi. Önceki günkü toplantıda akaryakıt kaçakçılığı ile ilgili Türkiye'deki fotoğraf ortaya konulurken, salı günü ikinci kez zirve yapılmasına karar verildi.
PETDER rapor hazırladı
PETDER de (Petrol Sanayicileri Derneği) konuyla ilgili olarak kapsamlı bir rapor hazırladı. Meclis'teki araştırma komisyonuna da sunulan raporda, Habur, Doğubeyazıt, Başkale ve Cilvegözü sınır kapılarının yanı sıra son yıllarda Kapıkule ve İpsala gümrüklerinden de kaçak yakıt girdiği belirtildi. Marmara ve Karadeniz'deki balıkçı ve benzeri teknelerin yakıt tanklarını genişleterek, yabancı tankerlerden aldıkları akaryakıtın önemli bir bölümünü de piyasaya sürdükleri kaydedildi. Raporda, yaygın bir kaçakçılığın ise 'çift liman' yöntemiyle gerçekleştirildiği belirtildi. Akaryakıtın bir bölümünü Türkiye'deki bir limana, bir bölümünü de KKTC'ye taşımak üzere alan gemilerin, akaryakıtın tamamını Akdeniz Bölgesi'ndeki limanlara boşalttığı ifade edildi.