60 yaşını geçen çaylıkların yarısı yenilendi

60 yaşını geçen çaylıkların yarısı yenilendi
60 yaşını geçen çaylıkların yarısı yenilendi

Rize, Artvin, Trabzon, Giresun ve çok az bir miktarda Ordu?da 204 bin çay üreticisi var.

Çaylıkları yenilerken çay bitkisini asil ırka dönüştürmeyi de amaçladıklarını vurgulayan ÇAYKUR Genel Müdürü, 'İşin yarısına geldik' dedi

RİZE - ÇAYKUR Genel Müdürü Ekrem Yüce, 60 yaşını dolduran, kaliteli ürün verme vasfını yitirmiş çaylık alanlardan başlamak üzere çaylıkları yenileyerek verimli çay elde etmeyi planladıklarını söyledi.  Yüce, Doğu Karadeniz’in en önemli ürünlerinden olan çayda, çaylıkların ekonomik ömrünün ortalama 60 yıl olduğunu ancak bunun iklime ve bölgeye göre değiştiğini belirtti. 

İlk kez 1940’larda çay dikilmiş
Yörede yoğun olarak 1940’lı yıllarda çay dikimi yapıldığını, 1960 yılında Çay Kanunu’nun çıkmasının ardından çaylık alanların genişlemeye başladığını anlatan Yüce, “Türkiye’de çayın ortalama ömrü 60 yılı geçiyor. Biz çaylık alanları daha verimli hale getirmek, verilen hizmetin karşılığını daha nitelikli alabilmek, kaliteyi artırabilmek amacıyla çaylıkları rehabilitasyon çalışması başlattık. Henüz 40 yaşında ve daha genç olan çaylık alanlar da var. Ama biz 60 yaşını dolduran, kaliteli ürün verme vasfını yitirmiş çaylık alanlardan başlamak üzere çaylıkları yenileyerek verimli çay elde etmeyi planlıyoruz” dedi.
Çaylık alanları yenilerken çay bitkisini asil ırka dönüştürmeyi de amaçladıklarını vurgulayan Yüce, “Bu kapsamda başlattığımız üç yıllık projemizin çalışmaları devam ediyor. Bu çalışmaları kurumumuzun araştırma enstitüsünde yapıyoruz. Şu anda çalışmamızın yarısına geldik. Hedefimiz bir buçuk yıl sonra yetiştirdiğimiz fidanları, 60 yılını doldurduğu için sökülen çaylık alanlara dikmek” diye konuştu.
Yüce, şu anda çaylıkların tamamına yakınının tohumdan üretildiğini, bunun asil bir ırk olmadığını dile getirerek, şunları söyledi:
“Bu nedenle çaylıkları asil ırka dönüştürmek istiyoruz. Bunun için enstitümüzde ve diğer deneme çiftliklerimizde bölge iklim şartlarına uyum sağlayan kalitesi, verimi yüksek yedi tip seleksiyon seçtik. Bunlardan çelikler alıp köklendiriyoruz. Köklendirdikten sonra tüplerde fidan oluşmasını bekliyoruz. Sonuçlarını görmek için şu anda deneme bahçelerinde ekim yaptık. İleri ki yıllarda da müstahsilimize dağıtacağız.” (aa)

Dört-beş yıl sonra ürün alınır
Ekrem Yüce, üç yıllık çalışmaları sonucunda yapılacak çaylık yenileme çalışmaları için kati projelerin oluşturacağını, bu süre sonunda da kesin maliyetin ortaya çıkacağını dile getirerek, “Sökülüp yeni fidan dikilen çaylıklardan tekrar verimli ürün alınmaya başlanmasının 4-5 yılı bulacak” dedi. Doğu Karadeniz’de Rize, Artvin, Trabzon, Giresun ve çok az bir miktar da Ordu’da olmak üzere 766 bin dekar alanda 204 bin üretici çay tarımıyla uğraşıyor. Yaklaşık 1 milyon insanın geçim kaynağı olan çayda Türkiye’de yılda ortalama 1 milyon 100 bin ton ile 1 milyon 200 bin ton arasında yaş çay üretilmekte, bundan da 200-220 bin ton civarında kuru çay elde ediliyor.