'Akkuyulular nükleer santralı bizim oraya yapın diye kapıma geliyor'

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Hilmi Güler, nükleer enerji santralı konusunda ihale yapılmayacağını belirterek, "Tamamen burada yarışma olacak.

İSTANBUL - Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Hilmi Güler, nükleer enerji santralı konusunda ihale yapılmayacağını belirterek, "Tamamen burada yarışma olacak. Bu, enerjiyi kim ucuz kim verirse ve en kısa zamanda kim yaparsa şeklinde olacak" dedi.
Ekonomi Muhabirleri Derneği'nin (EMD) İstanbul'da düzenlediği toplantıda, nükleer enerjiden doğalgaza, elektrik zammından barajlara kadar çeşitli konular hakkında bilgi veren Enerji Bakanı Hilmi Güler, şu açıklamalarda bulundu:
128 milyar dolar yatırım şart: Türkiye'de 2020'ye kadar elektrikte 105 milyar dolar yatırım yapılması gerekiyor. Tüm enerji yatırımlarını da hesaba kattığımız zaman bu 128 milyar doları buluyor. Bu noktada hepimiz aynı sorumlulukta bunu düşünmeliyiz.
Geçiş coğrafyası kavramını geliştirdik: Türkiye'nin Eenerjide bir-iki ülkeye bağımlılığını, kaynakları çeşitlendirerek gidermeye çalışıyoruz. Yani bütün yumurtaları aynı sepete koymamaya çalışıyoruz. Türkiye gerçek anlamda bir enerji koridoru durumunda. Ülkemizin doğusunda çizilecek bir dikey çizginin doğusunda dünyadaki petrol ve doğalgaz üretiminin yüzde 70'i gerçekleştiriliyor. Bu çizginin batısında ise tüketim pazarları var. Petrol ve doğalgazın bu pazarlara gitmesi şart. Biz geçiş ücreti alıyoruz ama bununla yetinmeyip bu işin ticaretini de yapalım dedik ve geçiş coğrafyası konseptini geliştirdik. Ya petrolünüz, doğalgazınız, madenleriniz olacak ya da geçiş coğrafyasında olacaksınız. Geçiş coğrafyası konseptini geliştirdik. Madem böyle güzel bir konumdayız, öyleyse bundan faydalanalım.
Bu yeni çalışmamız. Transit geçiş ücretine ek olarak enerji terminali kavramını da geliştirdik. Sadece geçiş ücretiyle yetinmeyelim, aynı zamanda ticaretini de yapalım dedik. Burada da ihracatçı pozisyonumuzu katmayı düşünüyoruz. Ceyhan Enerji Merkezi Projesi ortaya çıktı. Ceyhan yöresinde rafineriler, tersaneler, gemi bakım merkezleriyle burası harikulade bir bölge olacak. Ceyhan'a kurulacak petrol borsasının ekonomiye büyük katkısı olur.
Akkuyulular çok istekli: Nükleer enerjiyle ilgili yasa Meclis gündeminde. İhale yapılmayacak. Parası olan projesini getirecek bakacağız ve karar vereceğiz. Bugüne kadar lisans verilen tek yer Mersin'in Silifke ilçesinin Akkuyu Köyü. Zaten Akkuyulular da kapımıza gelip nükleer santral burada yapılsın diye bastırıyor. Çünkü inşaat dönemi beş-altı yıl sürecek. O dönemde ciddi istihdam söz konusu. Ardından da bölgede bir ekonomik canlanma olacak. Hesap ediyorum da nükleer enerjiden başka çıkış yolumuz olmadığını görüyorum. Fransa bugün elektrik enerjisinin yüzde 92'sini nükleer santrallardan karşılıyor. Diğer sanayileşmiş ülkelerde de bu oran hayli yüksek. Onların çevre kirlilği, sağlık endişesi yok mu? Onlar ülkelerini sevmiyorlar mı? Türkiye'de nükleer santral kurmak isteyen yatırımcılarla bir hafta içinde tekrar görüşeceğiz. Biz nükleer santralı özel sektörün yapmasını istiyoruz. Ancak özel sektör yapmadığı takdirde ayrı bir model düşünebiliriz ve bu da belki kamu-özel sektör işbirliği olabilir.
Atık sorunu olmayacak: Nükleer atık belediyelerin topladığı çöp değil. Teknik değeri var ve bir yeniden değerlendirme sürecinin sonucunda nükleer yakıt olarak kullanılabiliyor. Bu nedenle santralın kullanacağı nükleer yakıttan ortaya çıkan atığı Türkiye'de bırakmak değil, değerlendirmek için götürmek istiyorlar. Bunları almak isteyen ülkeler var.
Tüketiciye yansımayacak: Tetaş'ın Tedaş'a sattığı elektriğin fiyatına yaptığı yüzde 23.6'lık zam tüketiciye yansımayacak. Mayıs ayında hatırlarsınız hem petrol, hem de doların değerinde ani ve önemli bir artış olmuştu. Bu ayarlamayı o zaman yapamamıştık, şimdi gerçekleştirdik. Geçen yıl da tam tersine bir indirim olmuştu. Bu tümüyle bir iç ayarlamadır ve tüketiciye yansıtılmayacaktır. Tedaş'ı 2004'te Maliye Bakanlığı'na, dolayısıyla Özelleştirme İdaresi'ne devretmiştik. Bu nedenle Tedaş zam yapmayacak derken tabii ki Maliye Bakanı Kemal Unakıtan ile görüştüm.
Çukurova'yı inek gibi sağmışlar: Aralarında Adana ve Antalya'nın da bulunduğu yedi ili bünyesinde barındıran Çukurova ve Kepez Elektrik'in bölgesinde Uzanlar yıllardır doğru dürüst yatırım yapmamışlar. Buralar da inek sadece sağılmış. Süt veren inek gibi sağmışlar. Çukurova ve Kepez'in imtiyazını aldıktan sonra bölgeye çok büyük yatırım yaptık. Adana'nın altyapısının yüzde 56'sını, Antalya'nın ise tümünü yeniledik.



'Zam konusunda gerekeni yaparız'
Enerji Bakanı Hilmi Güler, Tedaş'ın aldığı zam kararıyla elektrikteki maliyet artışının tüketiciye yansıtılmayacağını belirtmekle birlikte zam konusunda 'ekonominin gereğini yaparız' demekten de geri durmuyor. Şu anda Türkiye'nin doğalgazı petrol gibi spot piyasa fiyatından almadığı için son dönemde gözlenen fiyat düşüşünden yararlanamadığını belirten Güler şunları söyledi:
"Fiyatların yansıması altı ile dokuz ay arasında gecikmeli yansıyor. Biz halen doğalgazı pahalı kullanma dönemindeyiz. Fiyatlardaki iniş bize mart ve nisan gibi yansıyacak. Elektrikteki zam konusunda hesabımızı kitabımızı yapıp karar veririz yani ekonominin gereğini yaparız.
Ancak elektrik zammı Türkiye'de başta enflasyon olmak üzere birçok parametreyi etkilediği için bizimle birlikte birçok bakanlık da bu sürece müdahil oluyor. Kemal beyle (Kemal Unakıtan), Ali Babacan'la Abdüllatif Şener bey ve Hazine ile görüşürüz. Tabii ki sayın Başbaka'na da konu hakkında danışırız."


'Normal şartlarda bu kış doğalgazda kesinti olmayacak'
Enerji Bakanı Hilmi Güler Türkiye'nin bu yıl 'normal şartlarda' doğalgaz kesintisi yaşamayacağını belirterek, "Ancak kaynak bölgesindeki siyasi ve doğa şartlarını önceden tahmin edemeyiz" dedi.Türkiye'nin bu yıl geçen yıldan farklı olarak olası bir doğalgaz kesintisine karşı bazı önlemleri aldığını söyleyen Güler şöyle konuştu:
"Geçen yıl doğalgaz depolama kapasitemiz neredeyse sıfırdı. Bu yıl Silivri'de deniz dibinde daha önce doğalgazı alınmış bir yeraltı deposunu devreye sokuyoruz. Bunun kapasitesi 2.3 milyar metreküpe kadar çıkıyor. Ayrıca, İzmir Aliağa'da bazı bürokratik işlemler nedeniyle devreye alınamayan özel sektöre ait bir depoyu işletmeye alacağız. Ancak bir kesinti durumunda elektrikte kesinlikle sorun olmayacak. Çünkü Afşin-Elbistan B Santralı'nı devreye aldık. Borçka Barajı bir yıl öne çekildi ve bu yıl devreye giriyor."