BDDK: Maliyetler inmeli

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), sektörde kâr marjı daralırken, bankacılık sektöründe aracılık maliyetlerini masaya yatırdı.
Haber: HANİFE ŞENYÜZ / Arşivi

ANKARA - Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), sektörde kâr marjı daralırken, bankacılık sektöründe aracılık maliyetlerini masaya yatırdı. Sektörün aracılık maliyetlerinin azaltılması için kamusal yüklerin gözden geçirilmesi gerektiği belirtilirken, maliyetlerin imkanlar ölçüsünde indirilmesi ve buna sektörde bozucu etkisi yüksek olan Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) gibi işlem vergilerinden başlanması önerildi.
BDDK başuzmanı Yasemin Türker Kaya ve uzman Ela Doğan tarafından hazırlanan 'Türk Bankacılık Sektöründe Aracılık Maliyetleri' raporu ile sektördeki yükün çerçevesi netleştirildi. "Yüksek aracılık maliyetleri rekabeti bozucu etki yapmakta ve bankacılık sisteminin etkin çalışmasına engel olmaktadır" denilen raporda, düşük enflasyon ortamında bankaların kârlılıklarını sürdürebilmeleri ve aracılık işlevilerini etkin bir şekilde sürdürebilmeleri için düşük aracılık maliyetlerinin belirleyici olacağına dikkat çekildi.
Raporda yer alan tespitlere göre bankaların mali yükümlülükleri arttı. Sektörün aracılık ettiği mali yükümlülük 2004'te 12.4 milyar YTL'ye çıktı. Bu yükün 4.4 milyar YTL'sini bankalar ve özel finans kurumları, 8 milyarını tüketiciler ve firmalar üstlendi. Bankaların üstlendiği yükün oranı 2002'ye göre yüzde 26 iken, 2004 yılında yüzde 35'e çıktı.
Raporda, 2004 yılında yükümlülükleri azaltan düzenlemelerin devreye girmesinden sonra toplam kredi maliyeti içerisinde kamusal payın yüzde 26.3'e indiği, bunun 2005 yılında da yüzde 26.4 düzeyinde gerçekleştiği bilgisi verildi. Söz konusu raporda kaldırılacak ya da azaltılacak aracılık maliyetleri belirlenirken, bankaların faaliyetlerini yurtdışına taşımalarına yol açan arbitraj imkânlarınınkaldırılmasının önemine de işaret edildi.
Yükün yüzde 81'i vergi
Raporda, IMF'ye verilen niyet mektubunda BSMV'nin kademeli olarak azaltılacağı taahhüdü anımsatılarak, BSMV'nin sıfırlanması durumunda müşteri üzerindeki kredi maliyetinin yüzde 17.4'ten yüzde 16.9'a, 4.6 puan olan faiz marjının da 4.1'e düşeceği, kamusal yükümlülüklerin kredi maliyetleri içindeki payının da 2.1 puan azalacağı vurgulandı.
Bankalar üzerindeki mali yükümlülüklerin yüzde 81.3'ünü vergi, yüzde 18.2'si düzenleyici otoriteler ve meslek birliklerine yapılan ödemelerin oluşturduğu ifade edilen raporda, vergi yükünün 2003'teki oranının ise yüzde 78.1 olduğuna dikkat çekildi.