'Böyle devam ederse yarı yıldan sonra işsizlik daha da artar'

'Böyle devam ederse yarı yıldan sonra işsizlik daha da artar'
'Böyle devam ederse yarı yıldan sonra işsizlik daha da artar'

Sabancı, ?Carrefour?un CEO?su geldi. Türkiye odaklandıkları beş-altı ülkeden biriydi. Şimdi odaklanmayı düşündükleri üç ülkeden biri? dedi.

Türkiye'de kriz olmasa da işsizlik sorunu olduğunu belirten Sabancı Holding Başkanı Güler Sabancı, Türkiye'nin güçlü sosyal yapısı nedeniyle insanların zorluklarını dayanışmayla aştıklarını, ancak bu sürecin çok uzamaması gerektiği uyarısında bulundu

İSTANBUL - Sabancı Holding Yönetim Kurulu Başkanı Güler Sabancı, krizin hızının yavaşladığını ancak hala “gidecek yolu” olduğu izlenimi bulunduğunu söyledi. Güler Sabancı, holdingin CEO’su Ahmet Dördünü ile birlikte bazı gazetecilerle bir araya geldiği sohbet toplantısında, yeni dönemde herkesin, şirketlerin de seçici olacağını belirtti.
Güler Sabancı,  “Krizin dibi göründü mü?” sorusuna, herkesin bunu merak ettiğini, kendisinin toplantı öncesinde danışmanlarıyla konuşup bu sorunun yanıtını aradığını ancak ‘dibinin’ görüldüğünün kesinleşmediğini belirterek, “Ben alamadım o yanıtı... Benim de izlenimim bu... Hızı yavaşladı ama daha hâlâ gidecek yolu olduğu izlenimi var” dedi.

‘Son rakamlar önemli’
Sabancı, bu durumun işsizlik açısından önem taşıdığını, bu şekilde biraz daha devam ederse yarı yıldan sonra işsizliğin daha da artacağını ifade etti. İşsizlik nedeniyle sokağa tepki taşmasının söz konusu olup olmadığı sorusuna Sabancı, “Türkiye’nin sosyal dayanışma ruhuna, sosyal yapısına güvenen biriyim. Sürenin çok uzamaması halinde bunun katkısını göreceğimize inanıyorum” yanıtını verdi. Türkiye’nin kriz olmasa da işsizlik sorunu olduğunu, yüzde 7 büyürken de bu soruna dikkati çektiğini dile getiren Sabancı, “Bunu sahiplenmeliyiz” dedi.
Güler Sabancı, “Son işsizlik rakamları çok önemli. Bu konuya çok dikkat edilmesi gerekir. Ben Türkiye’de sosyal yapısına güveniyorum. 1999 depreminde gördük. İnsanlar 1.5 yıl birbirlerine, komşularına yardım ettiler. Umalım ki işsizlik böyle yüksek düzeyde, çok uzamasın. Burada ciddi işimiz var. Araştırma yaptırdım, ne devlette, ne de özel sektörde işsizlikle ilgili bir çalışma bulamadık” dedi.
Sabancı Grubu’nda işten çıkarmalar olup olmadığı konusundaki bir soruya, Ahmet Dördüncü yanıt verdi. Dördüncü, “Ücretli, ücretsiz izinleri, iki şirketimizde kısa çalışma ödeneğini kullandık. Planlı bir işten çıkarma olmadı. Ama bir azalma oldu çünkü Gıdasa, Bossa gibi şirketlerimizi sattık. Buralardan birkaç bin kişi gitti” dedi.

‘Herkes daha seçici’
Son zamanlarda bazı hayırlı geliş gidişler olduğunu söyleyen Sabancı, şöyle dedi: “Herkes daha seçici olacak. Yeni dönem böyle. Geçenlerde Carrefour’un CEO’su geldi. Türkiye onlar için odaklandıkları beş-altı ülkeden biriydi. Şimdi odaklanmayı düşündükleri üç ülkeden biri. Aynı şeyi çimento işindeki ortağımızdan (HeidelbergCement) duyuyoruz. Bazı pazarlardan çıkmayı düşünüyorlar, çıkacaklar ama burada devam etme kararındalar. Toyota öyle.. Bunları üst üste koyunca hayırlı geliş gidişler var Türkiye’ye. Ama herkes çok ekilendi. 2009 zor gidiyor ama aşacağımızı sanıyorum. Türkiye’nin önünde fırsatlar da var.”

-3.6 hedefi gerçekçi
Sabancı, “Hükümet, 2009 büyüme rakamını eksi 3.6 olarak revize etti. Bu rakamı gerçekçi görüyor musunuz?” sorusuna şu yanıtı verdi: “Birçok görüş alıyoruz. Kendi değerlendirmelerimizi katıyoruz. Bazı ekonomistler yüzde -5 daralma öngörüyor. Bizim grubumuzda da bu görüşte olanlar var. Ben -3.6’yi realist görüyorum. Bu da yılın son çeyreğinde kıpırdanma olacağı beklentisine dayanıyor.”

‘Başarı sorumluluğumuz’
Güler Sabancı, Sabancı Holding ve şirketlerinin mali yapılarının güçlü olduğunu, grup şirketleri için işletme sermayesinin iyi yönetilmesinin 2009 için başarı ölçüsü haline geldiğini söyledi. Geçen yıl yükselen hammadde fiyatlarının anormal ölçülerde çıktığını ve 2008 son çeyreği çok etkilediğini belirten Sabancı, alınan tedbirlerin bazı sektörlerde stokları bir miktar erittiğini ve şimdi fabrikaların çalışmaya başlayacağını belirtti. Sabancı, “Biz de bütün fabrikaları tek tek dolaştık. Her birinde saatler geçirdik, dinledik. Onlar da müşterilerini dinleyecekler. Hepsinde bu krizi aşacağız, yapacağız duygusu vardı. İşletmelerde moral olması çok önemlidir. Bu yıl bütün grupta sloganımız, ‘Başarı sorumluluğumuzdur’ diyoruz” diye konuştu.

‘ÖTV indirimi akıllıcaydı’
Kriz sürecinin ABD’de başkanlık seçimlerine rastladığına dikkat çeken Güler Sabancı, “ABD Hazine Bakanı her gün televizyonlardaydı. Ama hiçbir etkisi olmadı. Krizin tam etkisi görülemediği için ne yapılacağı da anlaşılamadı. Bizde de seçim süreci vardı. Seçimler artık bitti. Kısa vadeli yangın söndürmeye yönelik paketler devam etmeli. Bu ille de vergi indirimi demek değil. Herkes birbirini takip ediyor. Bizde de tüketimi etkileyecek tedbirlerin devam etmesi gerekiyor” dedi.
Güler Sabancı, kısa vadeli ve yangın söndürmeye yönelik tedbirler derken, ne gibi önlemler alınabileceği soru suna, “Otomotivde alındı. Çok iyi oldu. 1600 cc altı olması çok akılcıydı. Bu gibi önlemler düşünülebilir” diye yanıt verdi. IMF’nin yeni rolünü çok önemsediğini, bunun Türkiye’ye yardımcı olacağını belirten Güler Sabancı, “Bizim eski tip bir anlaşmaya ihtiyacımız yok” dedi.

‘Daha gidecek yolu var’
Sabancı, son zamanlarda bazı rakamların kıpırdanma işaretleri verdiği, bunun krizde dibin görüldüğü şeklinde analizlere yol açtığının hatırlatılması üzerine şöyle dedi: “Sabah danışmanlarımla konuştum. Bana tamam bazı rakamlar var ama dibi gördük diyemediler. Bence de böyle. Hızı kesildi ama daha dibi görmedik.”

Vergide bağımsızlık
Güler Sabancı sorular üzerine, Türkiye’de vergi toplama işinin bağımsız olması gerektiğini, son krizde bağımsız kurumların ne kadar önemli olduklarının ortaya çıktığını belirtti. Güler Sabancı, “Krizde bağımsız kurumlar çok iyi iş gördüler. Yapısal reformlara ihtiyacımız var. Kayıt dışılık, vergide gri alanların azaltılması... Biz AB yoluna çok emek verdik. Devam etmeliyiz, canlandırmak ve yürümek lazım” dedi. (Radikal)

IMF Merkez gibi olacak
Güler Sabancı, IMF ile görüşmelere ilişkin olarak da yeni dünya düzeninde her organizasyona yeniden roller dağıtılacağını daha önce söylediğini, nitekim işin oraya doğru gittiğini, IMF’ye de yeni rol dağıtımı olduğunu belirterek, “Neredeyse dünya merkez bankası gibi... oraya gidiyor” dedi. IMF’nın bu yeni rolünün Türkiye’ye daha faydalı olacağına inandığını anlatan Güler Sabancı, eskiden olduğu gibi bir anlaşmaya Türkiye’nin ihtiyacı olmadığını, IMF’nin yeni rolünün Türkiye’ye çok daha uygun göründüğünü, Türkiye’nin ihtiyacını daha iyi sağlayacak gibi göründüğünü kaydetti. Borçlanmayla ilgili olarak da Sabancı, “Türkiye büyüyecekse tabii ki akıllı borçlanmalı, böyle büyüyecek” dedi.

Üniversiteyi Sayıştay denetlemesin
Aynı zamanda Sabancı Üniversitesi Mütevelli Heyet Başkanı da olan Güler Sabancı, “Özel, vakıf üniversitelerinin denetime alınması, örneğin hesaplarını Sayıştay’ın denetlemesi, öğretim üyesi seçimi gibi konularda denetim altına alınmasıyla ilgili hükümette bir hazırlık olduğu” şeklindeki hatırlatma üzerine şunları söyledi:
 “Ben duymadım böyle bir hazırlık olduğunu. Geçenlerde bir arkadaşım söyledi. Böyle bir şey olursa çok bağırırız her halde. Geriye gidiş olur. Özal, dört büyük devlet üniversitesini bile vakıf üniversitesine dönüştürmek istiyordu. Türkiye asıl bunu tartışmalı” diye konuştu.