Bu yıl emlak alan vatandaşlar ek tapu harcı ödeyecek

Emlak vergisine tabi değerlerdeki artış, bu yıl içinde gayrimenkul satın alan vatandaşları, ek tapu harcı ödemesiyle karşı karşıya bırakacak.

ANKARA - Emlak vergisine tabi değerlerdeki artış, bu yıl içinde gayrimenkul satın alan vatandaşları, ek tapu harcı ödemesiyle karşı karşıya bırakacak. Emlak Vergisi Kanunu'nda yapılan ve 12 Temmuz 2006 tarihinde yürürlüğe giren 5538 sayılı kanunla belediyelere, 2006 yılı başında yürürlüğe giren emlak vergisine tabi değerleri düzeltme yetkisi verildi.
Bu çerçevede birçok belediye, geçen yıl değer tespit komisyonlarınca belirlenen birim değerleri yükseltme yoluna gitti. Birim değerlerdeki artış, bazı yörelerde 12-12.5 kata ulaştı. Söz konusu süreçte bazı belediyeler, eski değerlere sadık kalırken, az sayıda belediye, birim değerlerde küçük oranlı da olsa indirim yaptı.
Ek fatura çıkarılacak
Emlak vergisine tabi birim değerlerde yapılan bu artış, vatandaşa sadece emlak vergisinde değil, tapu harçlarında da ek fatura çıkaracak. Bu yıl içinde emlak vergisine tabi değerlerin yükseltildiği belediyelerde ev, arsa, arazi alanlardan, tapudaki alım-satım değeri, yeni birim değerlerin altında kalanlar, aradaki fark için ayrıca harç ödeyecek. Harçlar Kanunu uyarınca, tapu ve kadastro harcı, vergi değeriyle mükellef tarafından beyan edilmiş olan değerlerden yüksek oranı üzerinden hesaplanıyor. Emlak vergisi mükelleflerinin vergi değerinden daha düşük beyanda bulunmaları halinde, harcın hesabında vergi değeri esas alınıyor. Aradaki farka isabet eden harç da, vergi ziyaı cezası yüzde 25 uygulanmak üzere ikmalen tarh ediliyor. Türkiye'de de, gayrimenkul alımlarında tapuya gerçek değer yerine emlak vergisine esas değer beyan edilerek, daha az tapu harcı ödeniyor.
Arıoğlu da, emlak alım-satımlarında tapu harcında gerçek değerin esas olduğunu, ancak bu değerin emlak vergisi birim değerinin de altında kalamayacağını vurguladı. Belediyelere düzeltme yetkisi verdiklerini söyleyen Arıoğlu, ancak bazı belediyelerin yetkiyi artış yönünde kullanmayı tercih ettiklerine işaret etti.
Bu artışın, tapu harcını da doğrudan etkilediğini bildiren Osman Arıoğlu, şu açıklamada bulundu: "Emlak vergisindeki yeni değerler, 2006 yılının tümünü kapsıyor. Bu yıla ilişkin emlak vergileri de bu değerler üzerinden hesaplanacak. Bu şartlarda, 2006 yılı içinde satın alınan gayrimenkullerin tapudaki değeri de, yeni emlak vergisi değerlerinin altında kalamayacak. Diyelim ki, vatandaş ocak ayında ev aldı ve bunun gerçek değerini de tapuya bildirdi. Burada sorun olacağını sanmıyorum. Çünkü, gerçek değerler, her zaman emlak vergisi değerlerinin üzerinde oluyor. Ancak, gerçek değer yerine, emlak vergisine esas değer üzerinden işlem yapıldıysa, o zaman vatandaşlar yeni değerlere bakacak. Düzeltme sonucu o bölgede emlak vergisi değerleri yükselmişse, bu durumda tapu harcına tabi değerin de artırılması gerekiyor. Çünkü tapu harcında da yıllık ikmal yapılmalı."
Beşiktaş'ta indirim
Bu arada, birçok belediye emlak vergisi birim değerini yüksetirken,
İstanbul Beşiktaş Belediyesi bu konuda vatandaşı kollayan bir tutum izledi. İlçede bazı sokaklarda emlak vergisine esas olacak değerler indirilirken, az sayıdaki sokakta düşük oranda artırıldı. Etiler Mahallesi Tepecik Yolu'nda metrakare değeri 875 YTL'den 850 YTL'ye, Nispetiye Mahallesi Yeni Ulus Sitesi'nde 1215 YTL'den 950 YTL'ye, Konaklar Mahallesi İzzet Aksular Caddesi'nde ise 500 YTL'den 400 YTL'ye düşürüldü.
İnşaat firmaları müşteriden fark istiyor
Gelir İdaresi Başkanvekili Osman Arıoğlu, tapu harcında, yeni değer tespitiyle ek tapu harcı ortaya çıktığından cezasız ikmal yoluna gidileceğini de söyledi.
Bu durumdaki vatandaşların vergi dairesine giderek, verecekleri ek beyanname ile tapu harcına esas değeri yükseltmeleri gerektiğini belirten Osman Arıoğlu, "Kanuna göre yapılacak işlem bu. Danıştay'ın da daha önce bu yönde verilmiş bir kararı var. Ancak, ortada özel bir durum olduğu için Gelir İdaresi olarak, yeni değerler öncesi yapılan satışların durumunu yeniden detaylı bir şekilde değerlendireceğiz. Farklı bir şey olursa onu da kamuoyuna açıklarız" dedi.
Şirketler mektup gönderdi
Öte yandan yeni değer tespitlerinin ardından, büyük inşaat firmaları da, sattıkları konutlar için müşterilerine, ek harç tebligatı göndermeye başladı. Özellikle İstanbul'da büyük konut projelerini üstlenen şirketler, kendilerinden ev alan kişi ve kuruluşlardan ek tapu harcı talep ediyor. Batı Ataşehir'de Toplu Konut İdaresi'nin (TOKİ) hasılat paylaşımlı projelerini üstlenen firmalar da, Kadıköy Belediyesi'nin bölgedeki sokaklarda metrekare birim değerini 1 Ağustos'tan geçerli olmak üzere 600 YTL'den 900 YTL'ye çıkardığını belirterek, müşterilerinden hesaplanan ek tapu harcını yatırmalarını istedi.