Cumhurbaşkanı Gül'den 'kiralık işçiye' veto: Bu yasayla çalışma barışı bozulur

Cumhurbaşkanı Gül'den 'kiralık işçiye' veto: Bu yasayla çalışma barışı bozulur
Cumhurbaşkanı Gül'den 'kiralık işçiye' veto: Bu yasayla çalışma barışı bozulur

Salı günü Çankaya?da Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ile görüşen konfederasyon başkanları Gül?ün konuyu evrensel kurallarla inceleyip karar vereceğini söylemişlerdi.

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, hükümetin arkasında durduğu ancak sendikaların karşı çıktığı özel istihdam bürolarını düzenleyen yasayı yeniden görüşülmesi için TBMM'ye gönderdi. Sendikalar Gül'e teşekkür etti

ANKARA - Başbakan Yardımcısı ve Devlet Bakanı Ali Babacan’ın, ‘Avrupa Birliği (AB) müktesebatında zaten bizden beklenen ve olması gereken bir konu’ dediği özel istihdam büroları kurulmasına yönelik kanun, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’den veto yedi. Babacan yasayı savunurken, ‘İşsizlerin bir sendikası olsa onlar karşı çıkar mıydı?’ diyerek Türk-İş başta sendikaların tepkisini çekmişti.

Daha önce iki vetosu var
Daha önce sadece iki yasayı teknik ayrıntılar nedeniyle veto eden Gül, bu kez kanunu, ‘içeriğiyle gerekçesi arasında çelişki olduğunu, aynı işyerinde çalışacak işçiler arasında eşitliği ve dolayısıyla çalışma barışını bozacağını’ vurgulayarak Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne iade etti.
Gül, TBMM’den hızlı bir şekilde geçen kanunlardan biri olan ve sendikaların da tepkisini çeken, 5920 sayılı  ‘İş Kanunu, İşsizlik Sigortası Kanunu ve Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’la ilgili incelemesini dün tamamladı. Görüştüğü sendikaların kaygılarını haklı bulan Gül, yasanın özel istihdam bürolarıyla ilgili 7. maddesini veto etti. Akşam saatlerinde Cumhurbaşkanlığı’nın resmi internet sitesine konulan açıklamada, Gül’ün gerekçeleri şöyle sıralandı:
* AB uyumu için gerekli: İncelenen kanunun bu düzenlemeye ilişkin gerekçesinde, Avrupa Birliği üyesi ülkelerin çoğunda kanunlarla düzenlenen mesleki anlamda geçici iş ilişkisi faaliyetlerinin ülkemizde de kanuni zemine oturtulmasının AB müktesebatına uyum çalışmaları içinde yer aldığı, üye ülkelerin mevzuatındaki farklılıklar nedeniyle üzerinde uzun süre tartışılan Geçici İstihdam Büroları Direktifi’nin Avrupa Parlamentosu tarafından 22 Ekim 2008’de onaylandığı, özel istihdam bürolarını yasaklayan veya bu büroların faaliyetlerini direktifte öngörülmeyen sebeplerle kısıtlayan ülkelere karşı Avrupa Komisyonu’nun yaptırım uygulamasının söz konusu olduğu, işsizliğin önlenmesinde iş piyasasının esnekleştirilmesinin ve aktif istihdam politikalarının uygulanmasının temel çözümlerden biri olduğu, kayıt dışı istihdamın önleneceği ve bu sektörde çalışanların sosyal güvence altına alınacağı ifade edilmiştir.

* Eşit işe eşit hak şart: Esasen esnek çalışma modellerinin ve istihdamın artırılması amacıyla hazırlanan bu direktifin eşit muamele ilkesini temel alarak genel kurallar koyduğu görülmektedir.
Buna göre, bir işyerinde ödünç iş ilişkisi kapsamında çalışan işçi hakkında, o işyerinde normal çalışma şekli olan istihdam ilişkisi çerçevesinde emeğini sunan sürekli işçi gibi istihdam edilseydi uygulanacak ücret, çalışma süresi, fazla çalışma, ara dinlenmesi, gece çalışması ve tatil gibi temel istihdam ve çalışma şartlarının aynısı uygulanacaktır. Ayrıca, kullanıcı işletmede işçi lehine olan düzenlemeler ödünç işçiye de uygulanacak; bunlar kantin, ulaşım gibi mevcut hizmetlerden yararlanacak ve açılacak olan sürekli işlerden haberdar edilecek; bu düzenlemelere uyulmasını güvence altına alacak adli ve idari yaptırımlar da ülkelerin ulusal mevzuatında yer alacaktır.

* Gerekçeyle içerik farklı: Yapılan düzenlemede, söz konusu direktifin temelini oluşturan istihdam ve çalışma şartlarında eşitlik esasının sağlanması ve dolayısıyla bu eşitliği bozacak uygulamaların yasaklanması yönünde hükümlere yer verilmemiştir. Böylece, düzenlemenin gerekçesi ile içeriği arasında bir çelişki doğmuştur. 

‘İşçiyi koruyan kurallar yasada yok’
 Cumhurbaşkanı Abdullah Gül vetosunda ayrıca, ‘İşçişi koruyucu kurallar yasada olmalı’ dedi. Gül’ün gerekçesi şöyle:
“Diğer taraftan, mezkûr 7/A maddesinin ikinci fıkrasında  (Özel istihdam büroları devredeceği işçi ile iş sözleşmesini, işçinin devredileceği işverenle geçici iş ilişkisi sözleşmesini yazılı olarak yapmak zorundadır. Bu sözleşmelerde yer alması gereken hususlar Türkiye İş Kurumu’nca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir) hükmüne yer verilerek, maddede yer almayan hususların anılan kurumca düzenlenmesine imkân sağlanmış ise de, mesleki anlamda geçici iş ilişkisi müessesesinin yapısı sebebiyle işçinin korunmasına yönelik kurallara kanunda yer verilmesi, uygulamaya ilişkin ayrıntı ve teknik hususların ise yönetmeliğe bırakılması gerekmektedir. Bu düzenlemeyle çalışma barışı bozulur. Yapılan düzenleme gerçek amacının dışında sonuçlar doğurabilecek ve madde kapsamındaki işçilerin emeğinin istismarı, insan onuruna yakışmayan durumların doğması gibi kanunun amaçlamadığı olumsuz uygulamalara ve çalışma barışının bozulmasına yol açılabilecektir.”

Sendikacılar: Memnuniyet verici
Gül’ün vetosunda dile getirdiği kaygıları işçi sendikaları konfederasyonları da bir süredir dillendiriyordu. Hatta salı günü Gül ile görüşen konfederasyon başkanları Gül’ün konuyu evrensel kurallarla inceleyip karar vereceğini söylemişlerdi. Sendikacılar, Cumhurbaşkanı Gül’e teşekkürlerini sunarken, Türk-İş vetonun mennuniyet verici olduğunu söyledi. (Radikal)