Ekonomide sert fren!

Ekonomide sert fren!
Ekonomide sert fren!
Türkiye ekonomisi üçüncü çeyrekte beklentileri altüst ederek sadece yüzde 1,6 büyüdü. Yıl sonu yüzde 4 hedefi hayal oldu.
Haber: ŞEBNEM TURHAN - sebnem.turhan@radikal.com.tr / Arşivi

İSTANBUL - Türkiye ekonomisi yılın üçüncü çeyreğinde sadece yüzde 1,6 büyüyerek, yüzde 2,6 sevilerinde olan beklentilerin çok altında kaldı. İhracattaki artışın yüzde 11,9 olması büyüme rakamının çok daha kötü bir sürpriz yapmasını engelledi. Türkiye İstatistik Kurumu’nun dün açıkladığı verilere göre yılın ilk dokuz ayında ekonomi yüzde 2,6 büyüdü.
Geçen yıl iç talebin büyük katkılarıyla yüzde 8,5 büyüyen Türkiye’nin bu yıl yüzde 3’ü yakalaması zor görülüyor. GSYH’nin yüzde 70’ini oluşturan iç tüketimdeki daralma üçüncü çeyrekte de sürdü. Özel tüketim yüzde 0,5 daraldı ve büyümeye düşürücü etkisi 0.4 puan oldu. Özel sektör yatırımları da azalmaya devam etti ve büyümeyi 2.2 puan aşağı çekti. Tek güzel haber ise dış ticaretten geldi. İhracat yüzde 11,9 arttı, ithalat yüzde 2,4 azaldı ve büyümeye katkısı 3.4 puan oldu. Ancak bu küresel krizin etkili olduğu 2009’daki 6.8 puanlık katkının altında.
İnşaat oldukça kötü bir performans sergilerken asıl sürpriz perakende sektöründen geldi. Yüzde 1,2 küçülen perakende büyümeyi de 0.14 puan aşağıya çekti. Finans sektörünün büyümesi, daralan kredi hacmi nedeniyle yüzde 0,9’da kaldı ve ekonomiye katkısı 0.11 puan oldu.
İç talepte daralmanın sürmesi, ihracatın kriz yıllarına göre daha kötü bir performans göstermesi son çeyrek için de iyi haber değil. Özellikle TÜİK’in yine dün açıkladığı ekim ayı sanayi üretimi rakamları da kötümserliği arttırdı. Yüzde 5,7 daralan sanayi büyümede son çeyreğin üçüncü çeyreği aratacağının da habercisi. Yıl sonunda yüzde 3’lük büyüme için bile son çeyrekte yüzde 4 büyüme gerekiyor. O yüzden yüzde 4’lük hedef çok uzakta.

Rakiplerimiz bizi solladı!

Türkiye’nin büyümede geçen yılki dünya birincilik ve ikincilikleri geride kaldı. Uluslararası alanda adı Türkiye ile birlikte anılan ülkelerin üçüncü çeyrek performansları ise Brezilya hariç Türkiye’nin üzerine çıktı. BRIC ülkelerinden Çin yüzde 7,4, Rusya yüzde 2,9, Hindistan yüzde 5,3 büyüdü.

Büyümeye kim ne kadar katkı yaptı?

Harcamalar

Tüketim -0.40
Devlet tüketimi 0.41
Kamu yatırım 0.41
Özel yatırım -2.20
Stok -0.10
İhracat 2.80
İthalat 0.60

Üretim

Tarım 0.44
İmalat sanayi 0.29
İnşaat 0.02
Ticaret -0.14
Ulaş. ve haber. 0.31
Finans 0.11
*Puan

Vatandaşların tüketim harcamaları ne kadar arttı (%)

Toplam tüketim -0,24
Gıda, içki, tütün 2,42
Giyim ve ayakkabı -6,27
Konut, su, elektrik, gaz 1,31
Mobilya, ev aletleri -4,56
Sağlık 12,04
Ulaş., haber. -1,03
Eğlence, kültür -12,23
Eğitim 4,08
Lokanta ve oteller 1,95
Çeşitli mal ve hiz. -4,78

Bakanlar yıldan umutlu

Sanayi Bakani Nihat Ergün
Yıl sonu büyüme beklentisi sapmaz
Açıklanan veriler de beklentilerimizin çok dışında gerçekleşen veriler olmamıştır. Beklentilerimizi oluştururken son çeyreğin üçüncü çeyrekten daha iyi olacağını ve Türkiye’nin yıl sonu itibariyle bölgesinde en hızlı büyüyen ülkelerden olacağını belirtmiştik. Yıl sonu beklentilerimizde bir sapma meydana gelmeyecektir. Bu görüşümüz hâlâ geçerlidir.

Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan
İhracatın performansı olmasa küçülürdük
Dış ticaretimizdeki iyileşme olmasaydı, net ihracat büyümeye katkı vermemiş olsaydı, ekonomimiz 1,6 büyümek yerine yüzde 1,8 küçülmüş olacaktı. 3’üncü çeyrekte mal ihracatımız yüzde 15’e yakın artış gösterdi. Türkiye ne özel bir ülke ne de spesifik bir mal ile ihracatını arttırıyor. Bugün itibariyle tam 45 ülkeye ihracat rekoru kırmış durumdayız. Yıl bittiğinde bu sayı 80’i bulacak.

Sanayicinin ümidi kırıldı

ASO Başkanı Nurettin Özdebir Merkez Bankası faiz indiriminde gecikti
Rakamlar ekonomideki yumuşak inişin düşünüldüğünden sert olduğunu gösterdi. Merkez Bankası faiz indiriminde geç kaldı. Daha fazla gecikmesi halinde ekonomik faaliyetlerdeki ivme kaybını telafi etmek zorlaşacak ve 2013 yılındaki büyüme beklentileri de olumsuz etkilenecek.

İSO Başkanı Tanıl Küçük
Dördüncü çeyrekten daha umutlu idik
Son çeyrekte ekonominin hareketleneceği beklentisinde idik ancak ekimde üretimin yüzde 5,7 azalması ümit kırıcı oldu. Türkiye’nin yüzde 3,2’lik büyüme oranını yakalayabilmek için son çeyrekte en az yüzde 4,5-5’ler civarında büyümesi gerekiyor.

Ekonomisi yavaşlayan ülkenin rakipsiz borsası

Türkiye ekonomisinin durma noktasına geldiği bu yıl, İstanbul Menkul Kıymetler Borsası ( İMKB ) ise rekor üstüne rekor kırıyor. İMKB yıl başından bu yana yüzde 48,7 ile dünyanın en fazla yükselen borsası. İMKB’nin en yakın takipçisi Filipinler’deki yükseliş yüzde 32,5’te kaldı.

Merkez Bankası için gaza dokunma zamanı

Beklentilerin altında gelen büyümenin ardından gözler Merkez Bankası’na çevrildi. Merkez Bankası’nın bu ayki Para Politikası Kurulu toplantısında, ayağını frenden çekip gaza hafiften dokunması ve faizde en az 50 baz puanlık indirim yapması bekleniyor.

bigPara.com