Ekonomik büyüme hız kesti

Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE), nisan, mayıs, haziran ayını kapsayan bu yılın ikinci üç aylık döneminde, büyüme hızını yüzde 4.2 olarak açıkladı.


Büyütmek için tıklayınız
İSTANBUL - Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE), nisan, mayıs, haziran ayını kapsayan bu yılın ikinci üç aylık döneminde, büyüme hızını yüzde 4.2 olarak açıkladı. Buna göre, ikinci üç ayda gayrisafi milli hasıla (GSMH) artış hızı yüzde 3.4 olarak belirlendi. 2004'ün aynı döneminde GSYİH yüzde 14.4, GSMH ise yüzde 15.7 oranında büyümüştü.
Bu yılın ikinci üç aylık rakamlarının geçen yılın aynı dönemine göre hayli düşük çıkmasında yüksek baz etkisinin yanı sıra sanayi ve ticaret sektörlerinin hız kesmesi etkili oldu.
İkinci çeyrekte gayrisafi milli hasıla (GSMH) tutarı, cari fiyatlarla 109 milyar 258 milyon YTL olurken, GSMH artış hızı cari fiyatlarla yüzde 14.2, sabit fiyatlarla ise yüzde 3.4 olarak gerçekleşti. Bu arada yılın ilk yarısında büyüme hızı (GSYİH) yüzde 4.5, bu dönemde GSMH artış hızı ise yüzde 4.3 oldu.
Büyümeye inşaat katkısı
DİE'ye göre bu yılın ikinci üç aylık döneminde sektörel bazda en yüksek büyüme, yüzde 22.2 ile inşaat sektöründe yaşanırken, tarım ve kâr amacı olmayan kuruluşlarda büyüme yüzde 0.1'lik artışla yerinde saydı. Sanayi yüzde 3.9, ticaret 4.3, ulaştırma haberleşme yüzde 2.2, mali kuruluşlar 0.3, konut sahipliği ise yüzde 1.6 büyüdü. Serbest meslek ve hizmetlerde yüzde 4.1, ithalat vergisinde de yüzde 8.7 artış yaşanırken, devlet hizmetlerinde yüzde 0.4 büyüme oldu. Yılın ilk yarısında ise inşaattaki büyüme yüzde 19.7 olmuştu. Yılın ilk yarısında, özel kesim ve devletin tüketim harcamaları yüzde 4.2 arttı.
İkinci çeyrekte ise sabit fiyatlarla özel tüketim yüzde 4.4 ve devletin harcamaları yüzde 4 arttı. İkinci üç ayda gayrisafi sabit sermaye oluşumunda artış yüzde 17.9, mal ve hizmet ihracatı artışı yüzde 4.7, mal ve hizmet ithalatı artışı yüzde 9.2 oldu. Bu arada yılın ikinci çeyreğinde ilk çeyreğe göre, özel tüketim harcamalarında artış, devletin nihai tüketim harcamalarında gerileme görüldü.
Özel tüketim artıyor
İlk çeyrekte yüzde 4 olan özel tüketim harcamaları ikinci çeyrekte yüzde 4.4'e çıkarken, ilk çeyrekte yüzde 4.3 olan devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 4'e indi.
İkinci üç ayda gıda ve içki harcamalarında yüzde 8.8, dayanıklı tüketim malında yüzde 2.6, yarı dayanıklı dayanıksız tüketim malında ise yüzde 4.2 artış görüldü. Toplamda devletin nihai tüketim harcamalarındaki artış yüzde 4 olurken, kamunun maaşlar harcamaları yüzde 0.4 artışla yerinde saydı, diğer cari harcamaları yüzde 9.7 arttı. Yılın ilk yarısında ise devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 4.2 arttı, maaş ve ücret harcamaları yüzde 0.1 gerilerken, diğer cari harcamaları yüzde 12.6 arttı. Gayrisafi sabit sermaye oluşumunda ikinci çeyrekte toplamda yüzde 17.9 büyüme oldu, kamu yatırımları yüzde 31.1, özel sektör yüzde 15.8 arttı. İlk yarıda kamu yatırımları yüzde 32.6, özel sektör yüzde 10.8 artmıştı.
'Düşük gelirli TOKİ'ye'
Devlet Bakanı Abdüllatif Şener, kira öder gibi ev sahibi olabilme olanağı sağlayan mortgage sisteminden hiç geliri olmayan ya da düşük gelirli vatandaşların yararlanamayacağını açıkladı. Şener, düşük gelirli insanlara TOKİ'nin ürettiği konutlardan yararlanmasını önerdi. Şener, "Olayı iki boyutlu götürüyoruz. Birincisi mortgage, ikincicisi TOKİ'nin konutları. Mortgage'ın 2006'da devreye girmesini düşünüyoruz. Yasal düzenlemeyi ise bu yıl bitirmek istiyoruz" diye konuştu. Şener, "2004'e kadar inşaat sektörü küçüldü. Sektörün küçülmesi istihdamın artmaması sonucunu doğurdu. Önümüzdeki yıl inşaat sektörünü stratejik sektör olarak görüyoruz" dedi.