Elektrikte 'kaçak' sergisi

2003 yılında kullanılan elektriğin yüzde 5'inin kaçak tüketildiğini açıklayan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, kaçak elektrik kullanma yöntemlerine ilişkin 'bu kadar da olmaz' dedirten yöntemleri sergiledi.

ANKARA - 2003 yılında kullanılan elektriğin yüzde 5'inin kaçak tüketildiğini açıklayan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, kaçak elektrik kullanma yöntemlerine ilişkin 'bu kadar da olmaz' dedirten yöntemleri sergiledi. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Hilmi Güler, 1 Nisan'da yürürlüğe girecek TCK'da kaçak elektrik kullanımının 'nitelikli hırsızlık' kapsamına alındığına ve cezasının 2 yıldan 5 yıla kadar hapis olduğuna dikkat çekti.
Enerji Bakanı Hilmi Güler dün Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin (TEDAŞ) elektrikteki kayıp ve kaçakların önlenmesi konusunda yürüttüğü çalışmalar hakkında bilgi verdi. Caydırıcı önlemlerle, ceza vermeden önce suçun yapılmasını önlemek istediklerinin altını çizen Bakan Güler, kaçak elektriğin halka zarar verdiğini, milli servetin boşa kullanımına sebep olduğunu ve ahlaki değerlerin bozulduğunu söyledi.
4 bin 133 trafo yanmış
Güler, ayrıca, zarar gören tesisatların tamiri ve yenilenmesi için sürekli ve yüksek maliyetli harcama yapıldığını kaydederken, sadece 2004 yılı içinde elektrik kaçağı yüzünden 4 bin 133 trafonun yandığını belirtti.
Yanan trafo sayısının iller arasında farklılık gösterdiğine dikkat çeken Güler, Kütahya'da 28 trafo yanarken, kaçak oranının yüksek olduğu Şanlıurfa'da 294 trafonun yandığını vurguladı.
Güler'in, Ocak 2003 tarihinden beri elektrik kaçakçılığı ile mücadelede gelinen son durum hakkında verdiği bilgilere göre, 25 milyon elektrik abonesinden 13 milyon 233 bin 103'ü tarandı. 703 bin 337 kişi kaçak elektrik kullanırken yakalanırken, bunlara 649 milyon 751 bin YTL ceza ve fatura tahakkuk edildi. 200 bin kişi ise savcılığa verilirken toplam kaçak oranı ise yüzde 18.6 olarak gerçekleşti.
1 yılda yüzde 6 iyileşme
2002 yılında toplam elektrik tüketiminin yaklaşık yüzde 24,5 kayıp ve kaçak olduğunu belirten Güler, bir yılda gerçekleşen yüzde 6 azalmanın Ankara'nın bir yıllık elektrik tüketimine eşit olduğunu ifade etti. Bakan Hilmi Güler, 2002 yılında kaçak oranın yüzde 6'sından sağlanan haksız kazanç ile 75 bin konut yapılabileceğini veya 500 bin işsize iş umudu sağlanabileceğini savundu.
186'ya ihbar yağıyor
Güler, kaçakla mücadelede Alo 186 kaçak takip hattına ihbar yağdığını belirtirken, elektrik kablolarının yeraltına inmesi için çalışmalarını sürdürdüklerini söyledi. Kaçakçılığın azalması için elektriğe zam yapmadıklarını belirten Güler, kaçak elektrik kullananlar için "Ne yaparlarsa yapsınlar, biz öndeyiz. Bütün hileleri biliyoruz" dedi.
Akla zarar kaçakçılık yöntemleri
Elektrik kaçağında bazı ilginç örnekler şöyle:

  • Elektrik sayacının içine bir teyp motoru yerleştirilerek sayaç ileri geri sarılabiliyor.
  • Sayacın üzerine, pervaneyi engelleyen iğne konulmuş mum, soğan veya patates konularak sayaç yavaşlatılabiliyor ya da durdurulabiliyor.
  • İçine yerleştirilen bir düzenekle, sayaca otomobil kumandasıyla müdahale ediliyor.
  • Sayaç üzerindeki mühürlerin sahtesi yapılarak, kaçakçılık yapılıyor.
  • Toplam 5 milyar harcanarak yapılan bir düzenek sayesinde 1.5 trilyonluk kaçak elektrik kullanıldığı ortaya çıktı.
  • Kaçak için hazırlanan bir düzenek ise hoparlör içine saklanmış. Düzeneğin çıkardığı yüksek ses müzik ile kamufle edilmeye çalışılmış.
  • Zaman ayarlı kurulan düzenekte, sayacın ilerlemesi engellenmiş.
  • Klasik yöntemle şalter sistemi ile sayaç istenildiği zaman durduruluyor.