Endeks değişti enflasyon iyi

Baz olarak 2003'ü alan yeni sepet üzerinden ilk enflasyon rakamları belli oldu: Ocakta Tüketici Fiyatları Endeksi yüzde 0.55 arttı. Üretici Fiyatları Endeksi ise yüzde 0.41 geriledi.

ANKARA - Yeni malları kapsayan sepete göre hesaplanan ilk enflasyon rakamları üzmedi. Devlet İstatistik Enstitüsü'nün (DİE) 2003 baz yıllı yeni endekse göre hesapladığı 2005 yılı Ocak ayı tüketici fiyatları (TÜFE) artışı yüzde 0.55 olurken, üretici fiyatları (ÜFE) ise yüzde 0.41 azalış kaydetti. Ocak ayı itibarıyla yıllık enflasyon ise TÜFE'de yüzde 9.23, 2003'ten bu yana verilerin toplandığı ÜFE'de ise yüzde 10.70 oldu.
Ocak ayı itibarıyla 12 aylık ortalamalara göre yıllık enflasyon, tüketici fiyatlarında yüzde 8.50, üretici fiyatlarında ise yüzde 14.55 oldu. 1994 baz yıllı eski endekse göre, geçen yılın ocak ayında TÜFE'deki aylık artış yüzde 0.74, yıllık artış ise yüzde 16.22 olmuştu.
ÜFE'li hayat başladı
TEFE'nin yerini alan ÜFE'de ise geçen yılın ocak ayında 1994 baz yıllı eski endekse göre aylık artış yüzde 2.63, yıllık artış ise yüzde 10.76 olmuştu. Geçmişte çekirdek enflasyon olarak tabir edilen özel imalat sanayi fiyatları ise yüzde 1.06'lık azalış kaydetti. DİE, daha önce özel imalat sanayi enflasyonu için kullanılan 'çekirdek enflasyon' kavramı yerine, daha ayrıntılı olan özel kapsamlı TÜFE göstergelerini açıkladı. Buna göre, ocakta, mevsimlik ürünler hariç TÜFE yüzde 0.85, işlenmemiş gıda ürünleri hariç TÜFE yüzde 0.29, enerji hariç TÜFE ise yüzde 0.61 arttı. DİE'ye göre, işlenmemiş gıda ürünleri ve enerji hariç TÜFE yüzde 0.32 yükselirken, enerji ve alkollü içkiler ile tütün ürünleri hariç TÜFE deki artış yüzde 0.59 olarak hesaplandı.


Büyütmek için tıklayınız

Bu yılın ocak ayında endekste kapsanan 423 maddeden, 49 maddenin ortalama fiyatı değişmezken, 241 maddenin fiyatlarında artış, 133 maddenin ortalama fiyatlarında ise düşüş gerçekleşti. Öte yandan, ocakta endekste kapsanan toplam 751 maddeden, 119 maddenin ortalama fiyatı değişmedi, 323 maddenin ortalama fiyatı arttı, 309 maddenin ortalama fiyatı ise düştü.
YTL ile ilk endeks
1 Ocak 2005'de geçilen Yeni Türk Lirası (YTL) üzerinden ilk endeks rakamı da açıklanmış oldu. Ana sektörler itibarıyla ocak ayında tarım fiyatları yüzde 0.97 artarken elektrik, gaz ve su fiyat artışı ise yüzde 3.90 oldu.
Açıklanan enflasyon rakamları ocak ayının fiyatlar üzerindeki mevsimsel etkileri hesaba katıldığında gelecek için umut verdi. Gıda sektöründeki fiyat düşüşlerinin TÜFE'de etkili olduğu tahmin ediliyor. Tarımdaki yüzde 0.97'lik artış ocak ortalamalarının belirgin biçimde altında gerçekleşti. Giyim ve ayakkabı fiyatlarındaki azalış dikkat çekti. Açıklanan rakamlar hükümetin yüzde 8'lik TÜFE olarak ifade edilen 2005 yılı enflasyon hedefiyle de tutarlılık arz ediyor.
Şampiyon şans oyunları
TÜFE'ye göre ocak ayının zam şampiyonu şans oyunları olarak gerçekleşti. DİE'nin açıkladığı TÜFE dikkate alınırsa, yeni açıklanan enflasyon sepetine göre ocak ayında bir önceki yılın aynı ayına göre, en fazla artış yüzde 66.67 ile şans oyunlarından at yarışlarının kupon fiyatlarında kaydedildi. Bunu, yüzde 46.92 ile sivribiber ve yüzde 42.86 artış ile yine şans oyunlarından Sayısal Loto izledi.

Büyütmek için tıklayınız

Bu arada TÜFE'ye göre ocak ayında fiyatı en çok düşen ürün yüzde 12.43 ile portakal oldu. Portakalı yüzde 10.53 ile palto ve yüzde 9.50 ile bayan kazağı gibi giyim eşyaları izledi. ÜFE'ye göre ise ocakta fiyatı en fazla artan ürün yeşil mercimek oldu. ÜFE'ye göre geçen ay fiyatı en fazla düşen ürün ise yüzde 30.40 oranında azalışla hamsi balığı oldu.
(Radikal, aa)
Yeni sepete neler girdi?
Yeni dönemde fiyat artışı Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) ve Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) olarak açıklanıyor. Toptan Eşya Fiyatları Endeksi kaldırıldı. Yeni sepette değişen tüketim eğilimleri temelinde 423 madde ve 710 madde çeşidi yer alıyor. Yeni girenler arasında PVC pencere, DVD player, kontak lens, LPG araba tüpü, kargo, cep telefonu, internet ücreti, bilgisayar gibi ürünler bulunuyor. Öte yandan mikser, video kamera, dikiş makinesi ve kibrit tüketimde ağırlığı binde birin altına düştüğü için sepetten çıkarıldı.
Yeni sepette ürün ana grup sayısı AB standartlarında 10'dan 12'ye yükseltildi. Alkollü içecekler ve haberleşme ayrı sınıflamaya tabi tutuluyor. Mal ve hizmetler ve ağırlıkları her yıl güncellenecek, oranlardaki artış toplumda 'alkolizm'in seviyesini de ortaya koyacak. Eski sepette yer alan bazı ürünlerin ağırlığı artarken bazılarında azalışa gidildi.