Enflasyon kıpırdadı

Beklenenin üstünde
Ağustosta tüketici fiyatları endeksi bir önceki aya göre yüzde 0.85, üretici fiyatları endeksi ise yüzde 1.04 oranında artış kaydetti. Oranlar hem beklenenin üstünde, hem geçen yılın aynı ayının oranlarından fazla.
ÖTV zammı, petrol ve döviz
Enflasyondaki artışta başlıca üç unsur etkili oldu: Hükümetin vergi gelirlerini artırmak amacıyla temmuz sonunda sigaradaki ÖTV'ye yaptığı zam, akaryakıt fiyatlarındaki artış ve döviz kurundaki yükseliş.


Büyütmek için tıklayınız
İSTANBUL - Hükümetin vergi gelirlerini artırmak amacıyla temmuz sonunda sigaradan alınan özel tüketim vergisi (ÖTV) oranlarına yaptığı zam, akaryakıt fiyatlarına yapılan zamlar ve döviz kurlarındaki yükseliş temmuzda hem tüketici hem de üretici fiyatlarındaki artışı önceki ayların ve geçen yılın aynı ayının üzerine çıkardı.
Devlet İstatistik Enstitüsü'nün tüketici fiyatları endeksi (TÜFE) ağustosta bir önceki aya göre yüzde 0.85, üretici fiyatları endeksi (ÜFE) ise yüzde 1.04 artış kaydetti. Ağustostaki fiyat artışlarında sigara fiyatlarına temmuzun son günlerinde yapılan zam etkili oldu.
Yüzde 0.85 olan TÜFE artışının 0.78 puanı sigara zamlarından kaynaklanırken, akaryakıta ardı ardına yapılan zamlar da TÜFE ve ÜFE'yi yukarıya taşıdı. Ayrıca döviz kurlarında ağustosta yaşanan artışın da özellikle sanayi sektörü fiyatlarını yukarı çekerek enflasyonu etkilediği tahmin ediliyor. Geçen yıl ağustosta eski endekse göre TÜFE yüzde 0.58, ÜFE (TEFE) ise yüzde 0.79 oranında artış kaydetmişti. Bu yılın ilk sekiz ayındaki fiyat artışı ise TÜFE'de yüzde 2.87'de kalırken, ÜFE'de de yüzde 2.18 olarak gerçekleşti. Geçen yılın aynı döneminde TÜFE yüzde 3.87, ÜFE ise yüzde 10.52 artmıştı.
Ağustosta daha yüksek enflasyonlar yaşanması yıllık enflasyon oranlarını da yukarı çekti. Temmuz sonunda yüzde 7.82'ye kadar gerileyen TÜFE'deki yıllık artış, ağustos sonunda yüzde 7.92'ye yükseldi. Temmuzda yüzde 4.26 olan ÜFE'deki yıllık artış ise ağustos sonunda yüzde 4.32'ye yükseldi. Yıllık ÜFE'de Mart 2005'ten bu yana süren düşüş eğilimi de ağustosla yönünü yükselişe çevirdi. Buna rağmen yıllık enflasyon her iki endekste de geçen yıl ağustos sonuna göre önemli ölçüde aşağıda kaldı. Geçen ağustos sonunda bu TÜFE'de yüzde 10.04, ÜFE'de yüzde 10.52 olmuştu. Yıllık ortalama artış da TÜFE'de yüzde 8.64'e, ÜFE'de ise yüzde 10.65'e geriledi.
Gıda ucuzladı
Geçen ay TÜFE'de fiyatı derlenen 423 maddeden 72'sinin fiyatlarında değişim olmazken, 207 maddenin fiyatı arttı, 144 maddenin fiyatı ise düştü. TÜFE'yi oluşturan harcama grupları içinde ağustosta en yüksek fiyat artışı yüzde 16.87 ile alkollü içki ve sigara grubu harcamalarında yaşandı.
ÜFE endeksindeki ağırlığı yüzde 4.67'de bulunan alkollü içki ve sigara fiyatlarındaki bu artış ağustos enflasyonuna 0.78 puanlık katkı yaptı. Sigara fiyatlarına ÖTV artışından kaynaklanan zam yapılmasaydı ağustos enflasyonu sıfıra yakın kalacaktı. İçki ve sigara fiyatları sekiz ayda yüzde 21.86'yla son bir yılda da yüzde 23.06'yla en fazla artış kaydeden harcama kalemleri oldu. Gıdadaki düşüş eğilimi yavaşlayarak da olsa ağustosta devam etti. Ağustosta yüzde 0.07 azalan gıda fiyatlarında ilk sekiz ayda ise yüzde 1.69 azalma yaşandı. Gıda harcamaları bir yılda yüzde 3.52 ile genel enflasyonun altında kaldı. Ağustosta tavuk eti yüzde 14.84, limon yüzde 13.07, yurtdışı kültür amaçlı tur fiyatları yüzde 11.76, kiralar ise yüzde 2.63 oranında artış gösterdi.