Galataport'a 3.5 milyar avro

İstanbul Salıpazarı Karaköy Kruvaziyer Liman Kompleksi'nin (Galataport) 'yap-işlet-devret' ihalesinde en yüksek teklifi, Royal Caribbean Cruises önderliğindeki konsorsiyum verdi: 3 milyar 538 milyon avro.
Limanı 49 yıllığına isteyen Royal, 'aşk gemileri' tabir edilen lüks kruvaziyer gemilerin işletmecisi. Üç firmalı ihalede ikinci teklif 1 milyar 362 milyon avroda kaldı.

İSTANBUL- İstanbul Salıpazarı Karaköy Kruvaziyer Liman Turizm Ticaret Kompleksi'nin (Galataport) 'yap-işlet-devret' modeli çerçevesinde açılan ve 49 yıl süreyle işletilmesine yönelik ihalesinde en yüksek teklifi, 3 milyar 538 milyon 449 bin 233 Avro ile kamuoyunda 'Aşk Gemileri' olarak tanınan lüks gezi gemilerinin işletmeciliğini yapan Royal Caribbean Cruises Ltd'nin önderliğindeki konsorsiyum tarafından verildi.
Galataport projesi için oluşturulan ihale komisyonu, Türkiye Denizcilik İşletmeleri (TDİ) Genel Müdürlüğü VIP Salonu'nda, yeterliliği alan 3 konsorsiyumun verdiği teklifleri noter huzurunda açtı.
Tepe ikinci sırada
İhale Komisyonu Başkanı TDİ Genel Müdür Yardımcısı Tevfik Küçük, projeye ilişkin en yüksek teklifi, KDV hariç, 3 milyar 538 milyon 449 bin 233 avro ile Royal Caribbean Cruises önderliğindeki konsorsiyumun, ikinci büyük teklifi 1 milyar 362 milyon 72 bin 92 avro ile Tepe İnşaat öncülüğündeki konsorsiyumun, en düşük teklifi de 1 milyar 4 milyon 723 bin 972 avro
ile Finans Gayrimenkul Geliştirme İnşaat ve Yatırım A.Ş önderliğindeki konsorsiyumun verdiğini söyledi. Tevfik Küçük, rakamların TDİ Yönetim Kurulu tarafından onaylanmak üzere Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'na arz edileceğini ve oradan Yüksek Planlama Kurulu'na intikal ettirileceğini kaydederek, ihalenin somut neticesinin Yüksek Planlama Kurulu'nun onayını müteakip kamuoyuna açıklanacağını sözlerine ekledi.
49 yıl işletecek
İhaleyi kazanacak konsorsiyum, İstanbul Salıpazarı Karaköy Kruvaziyer Liman Turizm Ticaret Kompleksi'ni tamamladıktan sonra 49 yıl işletecek, daha sonra kompleksi TDİ'ye devredecek. Kazanan konsorsiyumun Galataport projesi kapsamındaki tesislere 500 milyon dolar civarında yatırım yapacağı tahmin ediliyor.
Galata'nın çehresi değişecek
Yıllardır konuşulan Galataport projesi kapsamında Karaköy-Salıpazarı tamamen değişecek. İstanbul'un imajını değiştirecek projelerden biri olan Galataport (Salıpazarı- Karaköy Kruvaziyer Liman Kompleksi), İstanbul halkını denizle buluşturacak. Proje kapsamında Karaköy'den başlayıp Salıpazarı'na kadar devam eden bölgenin çehresi değişecek ve İstanbul dünyanın sayılı kruvaziyer (turist gemisi) limanlarından birine sahip olacak.
Osmanlı döneminden başlayarak ticaret limanı olan, 1986'da yük gemisi trafiğine kapatılarak sadece yolcu gemilerine hizmet vermeye başlayan Karaköy Limanı'nın, Galataport projesiyle dünyanın en iyi turist gemisi limanlarından biri olacağı belirtiliyor. Karaköy Meydanı'ndaki TDİ Genel Müdürlük binasından Salıpazarı'ndaki Deniz Ticaret Odası'na kadar yaklaşık 200 metrelik sahil şeridine sahip olan ve toplam 100 bin metrekarelik bir alana yayılan Karaköy Limanı şu anda genellikle Bağımsız Devletler Topluluğu'ndan gelen yolcu gemilerine hizmet veriyor. Çok az sayıda da turist gemisine ev sahipliği yapıyor. Bu kadar az hizmet verdiği için de alandaki birçok bina atıl vaziyette.
Galataport projesi için nisan ayında 1 No'lu Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'ndan onay alınmış. 24 Ağustos'ta, projenin uygulanabilmesi için her türlü kanuni sorunlar giderilmiş, koruma kurullarından ve Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan onaylar alınmış, yap-işlet-devret modeline göre şartnameleri hazırlanmış bir şekilde özelleştirmek için ihaleye açıldı.
Oteller ve sinemalar olacak
Proje dahilinde kruvaziyer limanı, 5 yıldızlı oteller, alışveriş merkezi, restoran, kafe, bar gibi eğlence mekânları, sinema ve tiyatro salonları, otomobil ve otobüs için yeraltında otoparklar yapılması ve tarihi eserlerin ortaya çıkarılması bulunuyor. 1910'da yapılan TDİ binası, 1912'de yapılan Gümrükler Genel Müdürlüğü'nün kullandığı Çinili Han yıkılmayıp 5 yıldızlı otele dönüştürülecek.
1950'li yıllarda yapılan ve bu iki binanın hemen devamındaki hizmet binalarıyla, Salıpazarı tarafındaki ön ambarlar diye adlandırılan sahil kenarındaki 4 antrepodan 1, 2 ve 3 numaralı antrepolara da dokunulmayacak. Diğer binalar da restorasyon ve yenileme yapılacak proje kapsamında çeşitli amaçlar için kullanılacak. Mavi blok olarak bilinen 3 bina yıkılacak. Mavi blokların olduğu yere 6 katlı otel inşa edilecek. Yine Salıpazarı girişine yeraltında iki katlı otopark inşa edilecek. Ön antrepolar ile arka antrepolar arasında yine yeraltına turist otobüsleri için otopark planlandı. Amerikan Pazarı olarak bilinen ve nargile kafelerinin bulunduğu yer de kaldırılacak.
Tarihi Tophane Meydanı proje ile yeniden ortaya çıkarılacak. Böylelikle meydandaki çeşme, saat kulesi, cami gibi tarihi eserler de ortaya çıkmış olacak. Proje kapsamındaki 100 bin metrekarelik alanın yaklaşık yüzde 80'i halka açılacak. Oteller, alışveriş merkezleri, eğlence mekânları, sahildeki gümrüksüz bölge ve sergi, sinema ve tiyatro salonlarını İstanbullular da kullanabilecek.
Konsorsiyum devleri bir araya getirdi
Galataport için üç teklif verildi. En yüksek teklif ise kamuoyunda 'aşk gemisi' olarak tanınan kruvaziye gezi gemilerinin işletmecisi Royal Caribbean Cruises'ın lideri olduğu konsorsiyumdan geldi. Royal Caribbean'ın en büyük ortağı ise Tüpraş hisselerinde mart ayında yaptığı yüzde 14'lük hisse alımı ve aynı şirketin özelleştirme ihalesiyle gündeme gelen İsrailli dolar milyarderi Sami Ofer. Konsorsiyumun diğer üyeleri ise şunlar:
Global Yatırım Holding: Eski ANAP Genel Başkanı Mesut Yılmaz'ın kuzeni Mehmet Kutman'ın büyük ortağı olduğu şirket yüzde 20 oranında paya sahip.
Rouse TRI Party: ABD'li en büyük alışveriş merkezi yatırımcıları arasında.
Sasso Holding: Monaco merkezli bir yatırım şirketi.
IC Antbel Antalya: IC otellerinin sahibi. Hilton'u almak istemişti.
Limak İnşaat: İnşaat sektörünün önemli şirketlerinden biri. Nurol ve Özaltın ile kurduğu Mey İçki ile Tekel'in alkollü içkiler bölümünü satın almıştı.
İkinci konsorsiyumun lideri ise Tepe İnşaat. Şirket Atatürk Havalimanı Dış Hatlar Terminali ihalesini kazanan konsorsiyumun üyesiydi. Konsorsiyum şu üyelerden oluşuyor:
Turner Construction: İş Bankası Kuleleri, Atatürk Havalimanı Dış Hatlar Terminali'nin yapımında Tepe İnşaat'ın ortağı olan ABD'li grup Emek otellerini yenileyen konsorsiyumda da yer almıştı.
Singapore Cruise Center: Singapur'un en büyük turist gemisi şirketleri arasında gösteriliyor.
Sawport LLC: Singapur merkezli bir liman işletmecisi.
İhaleye teklif veren diğer konsorsiyum da ilginç isimlerden oluşuyor. Konsorsiyumun liderliğini bu yıl Swissotel'i satın alarak turizm sektörüne giren bankacı Husnü Özyeğin'in şirketi Finans Gayrimenkul Geliştirme İnşaat ve Yatırım A.Ş. yapıyor. Konsorsiyumun diğer üyeleri ise şunlar:
Ude Turizm Yatırım: Rixos Oteller Grubu'nun patronu Fettah Tamince'nin turizm sektöründeki şirketlerinden birisi. Hilton özelleştirmesi için açılan ihaleye bankacı Özyeğin'in şirketi Fiba'yla ortak girdi ancak başarılı olamadı.
Venezia Terminal: İtalyan liman özelleştirmelerinde etkili bir şirket.
Five Mounts Properties: İsrailli bir emlak ve inşaat şirketi.
İstanbul Modern'e kurtuluş yolu
Galataport projesinin hayata geçmesi ile taşınacağı ya da yıkılacağı öne sürülen İstanbul Modern için Başbakan Recep Tayyip Erdoğan devreye giriyor. İstanbul Modern Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Ethem Sancak gazetelerde bu yönde haberlerin çıkmasının ardından Erdoğan'ın vakıf başkanı Oya Eczacıbaşı'yı aradığını belirterek şunları söyledi:
"Sayın Başbakan ihaleyi kazanacak şirketle bizi bir araya getireceğini söyledi. Bu görüşme sonunda da soruna bir çözüm bulacağız. Konuyla bu denli ilgili. İstanbul Modern İstanbul'un kültür ve sanat hayatına katkıda bulunmaya devam edecektir."
Türkiye Denizcilik İşletmeleri Genel Müdür Yardımcısı, Tevfik Küçük, daha önce yaptığı açıklamada Galataport projesine göre İstanbul Modern binasının yıkılacağını söylemişti. Projede İstanbul Modern'in yer almadığını belirten Küçük şöyle konuşmuştu:
"Projede İstanbul Modern'in bulunduğu yer boş alan olarak görülüyor. Bu binanın yıkılmasının nedeni de arkadaki tarihi dokunun ortaya çıkarılması. Arkada tarihi çeşme, cami ve saat kulesi var. Projeyi değiştirmenin olanağı yok. Ancak İstanbul Modern, kazanan firmayla görüşüp bu konsept içinde kendine başka bir yer edinebilir mi bilmiyorum."
İstanbul Modern'in, Galataport projesinde binalarının yer almadığını bilerek binayı kiraladıklarını sözlerine ekleyen Küçük, "Kiralarken kendilerine, özelleştirmeden sonra binanın yıkılacağını söyledik. Hatta sözleşmemizde bu durumu anlatan ve özelleştirmeye ait bir madde de bulunuyor. Bilgileri var" demişti.