Grip sektörü küçültecek

Manyas'ın Kızıksa Beldesi'nde görülen kuş gribi vakasının beyaz et üreticileri için yarattığı sarsıntı atlatılamadan Ağrı'da görülen ölümlü vakalar sektörün belini büktü.
Haber: HALE TÜZÜN / Arşivi

İSTANBUL - Manyas'ın Kızıksa Beldesi'nde görülen kuş gribi vakasının beyaz et üreticileri için yarattığı sarsıntı atlatılamadan Ağrı'da görülen ölümlü vakalar sektörün belini büktü. Önceki gün oldukça azalan satışlar, dün durma noktasına gelince sektör yine stoka çalışmaya başladı.
Erpiliç Genel Müdür Yardımcısı Mustafa Eriçek, satışların yüzde 60-70 gerilediğini söyledi. İlk kuş gribi döneminde beyaz etçilerin toplam zararının 100-150 milyon YTL, satış fiyatında kilo başına zararın da 1 YTL'ye ulaştığına dikkat çeken yetkililer, 2006 yılında sektörün küçülebileceği uyarısında bulundu.
Geçtiğimiz aylarda yaşanan kuş gribi vakası sonrası devletin SSK primlerini, beyanname verme, vergi ödeme yükümlülüklerin ertelemesinin sektörde bir günlük zararı bile karşılamaktan öteye gitmediğini belirten üreticiler, devletten 'açıkta kanatlı hayvan beslenmesinin' önlenmesi gibi kalıcı önlemler istiyor.
Başıboş hayvan tehlikeli
Sağlıklı Tavuk Bilgi Platformu Başkanı Zuhal Daştan, "Sektörümüz geçtiğimiz haftalarda en azından artık ürettiğini piyasada satabiliyordu. Ama bu durum sona erdi" dedi. Entegre üretim tesislerinin kuş gribine karşı uzun zamandır kırmızı alarmda olduğunu ve bu durumu sürdürdüğünü hatırlatan Daştan, "Devlet köylüye laf dinletemiyor. Başımız ortalıkta dolaşan kanatlılarla dertte. Göçmen kuşların yolunu değiştiremeyeceğimize göre, açıkta kanatlı hayvan beslenmesinin önüne geçilmeli" diye konuştu.
Banvit Genel Müdürü Ömer Görener de, salma yetiştiricilik yapan köylerde kuş gribi hastalığının tekrarlanma olasılığını ortadan kaldırmak için, açıkta kanatlı hayvan yetiştiriciliğinin engellenmesini istedi. Ağrı'da yaşanan ölüm olaylarının öncesinde sektörde kapasitelerin bir miktar geriye çekilmesiyle satışların artırıldığını ve bir şekilde zararın atlatılmaya çalışıldığını anlatan Beypiliç Genel Müdürü Sait Koca, "Piyasada denge kurulmak üzereydi. Ama yaşanan son olayın ardından alım talebi neredeyse yok. Bu kadar yatırım yapıldı, sağlıklı tesisler kuruldu ama başıboş hayvanlar yüzünden bu büyüklükteki bir sektörün başına neler geliyor" diye konuştu.
Sektörün ilk kuş gribi vakasında günlük zararının 2.5 milyon YTL'yi bulduğunu, toplamda da 100 milyon YTL'lik bir zarar tablosu oluştuğunu belirten Koca şöyle devam etti: "Devletin SSK primi ve beyanname verme süresini ertelemesi ilk aşamada bizim zararı karşılamak için bankadan faizli kredi almamızı önledi. Bir anlamda kredi faizlerinden kurtulduk ama bu kalıcı bir destek değil. Çünkü sonuçta ertelenenler ödenecek ve sektörün de bir günlük zararını bile karşılamıyor. Sadece moral desteği oldu."
'Ambalaj bilinci oluştu'
Sektörün ihracat kapıları açılacak diye beklediği anda böyle bir vakanın yaşanmasının moral bozduğunu söyleyen Erpiliç Genel Müdür Yardımcısı Mustafa Eriçek, "Stoklarda mal tam olarak bitmeden satışlar yüzde 60-70 düştü. Bu gidişle küçülme yaşayacağız, iç piyasadaki hacmimizi daraltacağız. Tesislerimizde ihracat yapmak için heyetleri ağırlarken yine stoka çalışmaya başladık" açıklamasını yaptı. Bu üzücü olayların tüketicilerin bilinçlenmesi ve ambalajlı ürün tüketimine yönelmesinde büyük etkisi olduğuna değinen Eriçek, ambalajlı ürün satan bayilerinde satışların daha az düştüğünü aktardı.
Adana Kasaplar, Tavuk, Balık Eti Satıcıları Derneği Başkanı Murat Yağmur, bankaların kredi borcunun tamamını geri çağırmaya başladığını ifade etti.