Halkbank özelleştirmesine yargı freni

Halk Bankası'nın özelleştirme kapsamına alınmasına yargıdan onay çıkmadı. Danıştay 13. Dairesi, Halk Bankası'nın sermayesindeki Hazine'ye ait hisselerin özelleştirme kapsam ve...

ANKARA - Halk Bankası'nın özelleştirme kapsamına alınmasına yargıdan onay çıkmadı. Danıştay 13. Dairesi, Halk Bankası'nın sermayesindeki Hazine'ye ait hisselerin özelleştirme kapsam ve programına alınmasına ilişkin Özelleştirme Yüksek Kurulu (ÖYK) kararının yürürlüğünü durdurdu. Kararı 'ÖYK'nın dayanak aldığı Bakanlar Kurulu kararının yetki yönünden hukuka uygun olmadığı' gerekçesine dayandırıldı. Dairenin bu kararı kesin değil ve itiraz edilebilecek.
En büyüklerden olacaktı
Türkiye'nin gerçekleştireceği en büyük özelleştirmelerden biri olmasının yanı sıra tarafları arasında görüş birliği de sağlanamayınca çok tartışılan Halk Bankası'nın özelleştirilme girişimini yargıya taşıyan Ankara Ticaret Odası (ATO) olmuştu. ATO, Halk Bankası'ndaki Hazine'ye ait hisselerin özelleştirme kapsamına alınması yönündeki 11 Ağustos 2006 tarihli kararının iptali ve yürürlüğünün durdurulması istemiyle Danıştay'a başvurmuştu.
ATO'nun başvurusu Danıştay 13. Dairesi'nce inceleniyordu. Daire, ilk kararını oluşturdu ve Halkbank'ın özelleştirme kapsamına alınmasına ilişkin ÖYK kararının yürütmesini durdurdu. Durdurma kararına "ÖYK kararına dayanak alınan Bakanlar Kurulu kararı yetki yönünden hukuka aykırı" gerekçesi esas alındı.
Hükümet yetkisiz
Kesin olmayan ve itiraz üzerine değiştirilmesi olanaklı bulunan durdurma kararının gerekçesinde öncelikle 4603 sayılı 'Ziraat, Halk ve Emlak Bankası Hakkında Kanun'la ilgili açıklamalarda bulunuldu. Bu kanuna göre; "Bankaların yeniden yapılandırılmasına ilişkin usul ve esasların Bakanlar Kurulu'nca belirleneceği, hisse satış işleminin sonuçlandırılacağı ve bu işlemlerin 4603 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesinden itibaren üç yıl içinde tamamlanacağının ve Bakanlar Kurulu'nun bu süreyi bir defaya mahsus olmak üzere yarısı kadar uzatabileceği"ne yer verildi.
Üç yıl beş oldu: Gerekçede daha sonra kanundaki üç yıl ibaresinin beş yıl olarak değiştirildiği ve 25 Kasım 2005'ten itiraben 'yarısı kadar' uzatıldığı belirtildi.
Tamamı satılacak: "Bakanlar Kurulu'nun bu kararı üzerine Ziraat ve Halkbank'ın çağdaş bankacılığın gereklerine göre çalışması amacıyla hisselerin tamamına kadarının özel hukuk hükümlerine tabi gerçek ve tüzelkişilere satışı öngörülmüştür.
2008'de tamam: Bu kanun çerçevesinde Halkbank'ın sermayesindeki Hazine'ye ait hisselerin 'blok satış' yoluyla özelleştirilmesine, sürecin 25 Mayıs 2008'e kadar tamamlanmasına karar verildiği gerekçesiyle dava konusu ÖYK kararı tesis edilmiştir.
Anayasaya Böyle: Anayasa'nın 8. maddesinde yürütme yetkisi ve görevinin Cumhurbaşkanı ve Bakanlar Kurulu tarafından Anayasa ve kanunlara uygun olarak kullanılacağı ve yerine getirileceği kurala bağlanmıştır.
Yasal yetki yok: Bu kurallar uyarınca Halk Bankası'nın yeniden yapılandırılması ve hisse satış işlemlerinin tamamlanması için öngörülen yasal beş yıllık süre 25 Kasım 2005'te sona erdiğinden ve başka yasal dayanak bulunmadığından yetki yönünden hukuka aykırı bulunmaktadır.
ÖİB'nin dediği zor: Davalı ÖİB'ce özelleştirmenin 4046 sayılı kanun çerçevesinde yürütüleceği ileri sürülmekte ise de özel yasa niteliğindeki 4603 sayılı kanun hükümlerine göre kamu bankalarının yeniden yapılandırılması ve hisse satışları 4046 sayılı kanunla sonuçlandırılacağından 4603 sayılı kanunda öngörülen süre ve yetki koşullarına uyulmadan 4046 sayılı kanuna dayanılarak işlem tesisine olanak bulunmaması karşısında bu iddianın kabulü mümkün değildir.
Durduruyorum: Bu durumda hukuka aykırılığı saptanan bu Bakanlar Kurulu kararına dayanılarak tesis edilen Halk Bankası'nın özelleştirme kapsamına alınmasına ilişkin dava konusu ÖYK kararında da hukuka uyarlık bulunmamaktadır."
ÖİB itiraza hazırlanıyor
ÖİB ise, Danıştay'ın Halkbank'ta yürütmeyi durdurma kararına itiraza hazırlanıyor. İtiraz üst kurul olan Danıştay İdari Dava Daireleri Genel Kurulu'na yapılacak. AA'ya konuşan Halk Bankası yetkilileri, Danıştay'ın durdurma kararına gerekçe olarak 'Bakanlar Kurulu'nun süre bitiminden sonra karar almasını' gösterdiğini, dolayısıyla durdurmaya ilişkin kararın kendileri dışında olduğunu, bunun, usulle ilgili bir karar olduğunu vurguladı.
ASO: Halka arz edilmeli
ATO Başkanı Sinan Aygün, Halk Bankası özelleştirmesinde Danıştay'ın aldığı karar için "Hükümetin yanlış uygulamalarını dava yoluyla düzeltmekten bıktık" dedi. ASO Başkanı Zafer Çağlayan ise kararı 'hayırlı oldu' diye yorumlayıp bankanın blok satışla değil halka arzla satılması gerektiğini belirtti.