İşsizler yine çaresiz

İşsizlikle mücadele yılı ilan edilen 2005'te gelişme yok. Türkiye İstatistik Kurumu'na göre, ekonomideki büyümeye rağmen işsizlik yüksek düzeyini korudu: Yıllık yüzde 10.3, bu aynı zamanda 2004'ün de oranı.
Rakamlar şöyle: Nüfusun 50 milyon 826 bini 15 ve üstü yaşlarda. İşgücüne katılma oranı yüzde 48.7'den yüzde 48.3'e indi. Çalışan sayısı 22 milyon 46 bin. İşsiz sayısı yüzde 0.9 artarak, 2 milyon 520 bin oldu.

İSTANBUL - İşsizlikle mücadele yılı olarak ilan edilen 2005 yılında da işsizlik oranları düşmedi. Ekonomideki büyümeye rağmen 2004 yılında ve önceki yıllarda da yıllık ortalama bazda yüzde 10.3 olan işsizlik oranı 2005 yılında da aynı seviyede gerçekleşti.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2005 yılı Hanehalkı İşgücü Anketi sonuçlarını açıkladı. Buna göre, geçen yıl kurumsal olmayan sivil nüfus yüzde 1.5 artarak, 70 milyon 556 binden 71 milyon 611 bine çıktı. Bunun da 50 milyon 826 binini önceki yıla göre yüzde 1.8 artış gösteren 15 ve yukarı yaştaki nüfus oluşturdu. Bu nüfusun 26 milyon 261 bininin işgücüne dahil olmayanlardan oluştuğu belirlendi. İşgücü kapsamındaki nüfus ise yüzde 1.1 artarak 24 milyon 565 bine çıktı. İşgücüne katılma oranı yüzde 48.7'den yüzde 48.3'e düştü. İş gücü kapsamındaki nüfus içinde istihdamdakilerin sayısı yüzde 1.2 artarak 21 milyon 791 kişiden 22 milyon 46 bin kişiye çıktı. İşsizlerin sayısı da yüzde 0.9 oranında artarak 2 milyon 498 binden 2 milyon 520 bine ulaştı. İstihdamdakilerin sayısı arttığı için işsiz sayısındaki artış işsizlik oranına yansımadı. Böylece 2004 yılı için daha önce yüzde 10 açıklanan ve yüzde 10.3 olarak revize edilen işsizlik oranı 2005'te de yüzde 10.3 hesaplandı. İşsizlik oranı 2002 ve 2003 yılında da yüzde 10.3 belirlenmişti.
Kamuda istihdam arttı
2005 sonu itibarıyla işsizlerin 1 milyon 832 bininin kentlerde, 687 bininin ise kırsal kesimde olduğu belirlendi. 2005'te kentlerdeki işsiz sayısı önceki yıla göre yüzde 2 gerilerken, kırsal kesimdeki işsizlik oranının ise yüzde 9.4 arttığı belirlendi. 2004'te yüzde 14.7 tahmin edilen Türkiye'deki tarım dışı işsizlik oranı 2005 yılında yüzde 13.6 hesaplandı. 2005'te 15-24 yaş grubundaki genç nüfus arasındaki işsizlik oranı ise yüzde 19.3 oldu. Bu oran 2004'te yüzde 19.7 olarak gerçekleşmişti. 2005'te 22 milyon 46 bin olarak belirlenen toplam istihdamın yüzde 47'sine denk gelen 10 milyon 358 bininin ücretli, yüzde 24.7'sine denk gelen 5 milyon 438 bininin kendi hesabına çalışan, yüzde 16'sına denk gelen 3 milyon 527 bininin ise ücretsiz aile işçisi olduğu belirlendi.
İstihdam edilen 22 milyon 46 bin kişinin yüzde 7.2'yle 1 milyon 590 binini yevmiyeliler, yüzde 5.1'le 1 milyon 132 binini ise işverenler oluşturdu. Kamuda istihdam oranı yüzde 2.2, özel sektördeki ise yüzde 1 artış gösterdi. 2005'te toplam yüzde 10.3 olan işsizlik oranı okuryazar olmayanlar arasında yüzde 4.5, lise altı eğitimlilerde yüzde 9.6, lise ve dengi meslek okullarında yüzde 13.6 ve yüksekokul ve fakülte mezunlarında ise yüzde 10.2 olarak gerçekleşti. Geçen yıl sayıları 2 milyon 520 bini bulan işsizin 459 bininin İstanbul'da, 91 bininin Batı Marmara'da, 338 bininin Ege, 223 bininin Doğu Marmara, 289 bininin Batı Anadolu, 418 bininin Akdeniz, 147 bininin Orta Anadolu, 115 bininin Batı Karadeniz, 85 bininin Doğu Karadeniz, 33 bininin Kuzey Doğu Anadolu, 138 bininin Orta Doğu Anadolu ve 184 bininin de Güneydoğu Anadolu Bölgesinde bulunduğu belirlendi.
Kayıt dışı çalışan azaldı
2005'te istihdam edilen 22 milyon 46 bin kişinin yüzde 50.1'inin kayıt dışı çalıştığı saptandı. Buna göre, çalışanların 11 milyon 45 bini kayıt dışı. 2004'te kayıt dışı istihdam yüzde 53 olmuştu. 2004'te 21 milyon 791 bin kişinin 11 milyon 549 bini kayıt dışı idi. Geçen yıl istihdam edilen 10 milyon 358 bin ücretlinin 2 milyon 382 bini, 1 milyon 590 bin yevmiyelinin 1 milyon 466 bini, 1 milyon 132 bin işverenin 295 bininin, 5 milyon 438 bin kendi hesabına çalışanın 3 milyon 546 bini kayıtdışı çalıştı. 6 milyon 493 bin tarım işçisinin yüzde 88.2'sinin ve tarım dışındaki 15 bin 553 kişinin de yüzde 34.2'sinin kayıt dışı istihdam edildiği belirlendi.