Irak'tan boru hattına gaz müjdesi geldi

Irak'tan boru hattına gaz müjdesi geldi
Irak'tan boru hattına gaz müjdesi geldi

Zirveyi 350 basın kuruluşu izledi. France 24, Le Monde, FT, Azeri Press, Rustavi, Euronews, BBC, Der Standart başta 100?e yakın yayın kuruluşu vardı. FOTOĞRAF: YAVUZ ÖZDEN

Sürpriz bir kararla törene katılan Irak Başbakanı Maliki, başta Türkiye olmak üzere Nabucco'ya destek veren tüm ülkelerle işbirliğine kararlı olduklarını belirterek, Nabucco için 15 milyar metreküp doğalgaz sağlayacakları sözü verdi. Bu, günün sürpriziydi
Haber: SONGÜL SELVİ / Arşivi
TARIK IŞIK / Arşivi
HİLAL KÖYLÜ / Arşivi

ANKARA -  Tören sırasında, Irak 15 milyar metreküp doğalgazı proje kapsamında sağlayacağının sözünü verirken, Mısır projede tedarikçi olma sinyali verdi. Sürpriz bir kararla törene katılan Irak Başbakanı Nuri El Maliki, başta Türkiye olmak üzere projeye Nabucco’ya destek veren tüm ülkelerle işbirliğine kararlı olduklarını belirterek, “Irak gazını Nabucco’ya dahil etmek için ABD ile çalışmalara başladık. Bu süreçte Türkiye de yanımızda olacak. Türkiye’yle işbirliğimizi sadece PKK’yla mücadeleyle sınırlı tutmadığımızı da böylelikle göstermiş olduk. Nabucco’da işbirliğine kapalı duran İran ve Rusya’nın yanlış yaptığını düşünüyoruz. Bittiğinde kaybeden onlar olacak” dedi. Maliki, törende, Nabucco için 15 milyar metreküp gaz sağlayacakları sözü de verdi. 

Altı ay içinde somut adımlar atılacak
Türk tarafı, İran ve Rusya’nın projeye katılması arzusunu dile getirse de ABD ve Avrupa Birliği bu temenniye sahip çıkmadı. Rusya ile birlikte, hattın önemli bir arz kaynağı olacağı öngörülen, ancak Rusya tarafından yakın markaja alınan Türkmenistan törene heyet göndermedi. Yayımlanan ortak bildiride taraf devletler altı ay içinde atılacak somut adımlara tam destek vermeyi taahhüt ettiler. Türkiye’yi doğalgaz köprüsü yapacak olan Nabucco Projesi kapsamında dün Ankara’da tarihi bir adım atıldı.
Avrupalıları Rusya’ya bağımlılıktan kurtarmayı amaçlayan Nabucco Projesi kapsamında Avusturya Başbakanı Werner Faymann, Romanya Başbakanı Emil Boc, Bulgaristan Başbakanı Sergei Stanishev, Macaristan Başbakanı Gordon Bajnai ve Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan hükümetlerarası anlaşmaya imza attı. Gürcistan Cumhurbaşkanı Saakaşvili de törene bizzat katıldı.

Törene kimler katıldı?
Törenin diğer katılımcıları ise şöyle: ABD Avrasya Enerji Özel Temsilcisi Büyükelçi Richard Morningstar, ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi Cumhuriyetçi Parti Grubu Başkanı Senatör Richard G. Lugar, AB Komisyonu Enerji Komiseri Andris Piebalgs, Almanya Federal Ekonomi ve Teknoloji Bakanlığı Devlet Sekreteri Jochen Homann, Avusturya Federal Ekonomi Bakanı Reinhold Mitterlehner, Azerbaycan Enerji Bakanı Natık Aliyev, Bulgaristan Enerji Bakanı Petar Dimitrov, Gürcistan Enerji Bakanı Aleksandre Khetaguri, AB Dönem Başkanlığı Temsilcisi Mikael Eriksson, Macaristan Enerji Bakanı Peter Honig, Mısır Petrol Bakanı Amin Sameh Samir Fahmy, Romanya Ekonomi Bakanı Adriean Videanu, Suriye Petrol ve Mineral Kaynaklar Bakanı Sufian Al-Allao, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası Direktör Riccardo Puliti, Avrupa Yatırım Bankası Direktör Thomas Barret ve Nabucco Uluslararası Sirketi Yönlendirme Komitesi Başkanı Werner Auli

Ortak taahhütte bulundular
İmza töreni sonrasında yayınlanan Ortak Bildiri’de Avusturya, Bulgaristan, Macaristan, Romanya ve Türkiye şu taahhütlerde bulundu: 
* Doğalgazın güvenli ve kesintisiz şekilde her taraf devletin toprakları üzerinden taşınmasını teminen Nabucco Boru Hattı Sistemi’nin teşvik edilmesinin, geliştirilmesinin, inşasının ve işletiminin kolaylaştırılmasında işbirliği ihtiyacını tanıyarak,
* Nabucco Boru Hattı Sistemi’ne yönelik yatırımların teşvik edilmesini arzu ederek, 
* Nabucco Projesi’ne ilişkin anlaşmanın sonuçlandırılmasıyla Nabucco Projesi’ne taahhütlerini teyit ederek, 
* Projenin mümkün olan en kısa sürede gerçekleştirilmesine yönelik Nabucco Uluslararası Şirketi’nin çabalarını kaydederek, 
* Nabucco Projesi’ne ilişkin anlaşmanın imzalanmasıyla, müşterek olarak aşağıdaki hususları bildirirler:
1- Taraf devletler, Nabucco Projesi’ne ilişkin anlaşmanın imzalanmasını takiben yürürlüğe girmesi sürecinde, yürürlük kazanmasını gecikmemek koşuluyla, Nabucco projesine ilişkin anlaşmanın amacı ve hedefine engel olabilecek davranışlardan imtina etmek yönündeki niyetlerini teyit ederler.
2- Taraf devletler, Nabucco projesine ilişkin anlaşmanın mümkün olan en kısa sürede yürürlüğe girmesi için iç hukuka ilişkin gerekliliklerin yerine getirilmesi için icap eden tüm adımları atmaya çaba göstereceklerdir.
3- Taraf devletler, Nabucco projesine ilişkin anlaşmadan kaynaklanan yükümlülüklerinin tam olarak yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, uygulanması için gerekli yasal mevzuatın kabulü de dahil olmaz üzere, gerekli tedbirlerin alınmasına çaba göstereceklerdir.
4- Her taraf devlet, gelecek altı ay içerisinde, Nabucco Uluslararası Şirketi ile Proje Destek Anlaşması’nı sonuçlandırmak için gerekli tüm adımları atma çabası göstereceklerdir.”

Zirve Tamince’nin otelinde yapıldı
Tarihi toplantı Başbakan Erdoğan’a yakınlığı ile bilinen Fettah Tamince’nin sahibi olduğu Rixos Oteli’nde yapıldı. Yoğun güvenlik önlemlerinden nasibini alan basın mensupları otele arka kapıdan alındı. Toplantıya yerli ve yabancı yaklaşık 350 basın kuruluşu katıldı. Yabancı basın mensuplarının arasında France 24, Le Monde, Financial Times, Azeri Press, Rustavi, Euronews, BBC, Der Standart başta olmak üzere 100’e yakın kuruluş yoğun ilgi gösterdi. Basın merkezin küçüklüğü nedeniyle pek çok gazeteci oturacak yer ve bilgisayar bulamadı. Ses sistemi kurulmadığı için sadece görüntüleri izlemek zorunda kalan gazeteciler duruma tepki gösterdi. Bunun üzerine ses sistemi kuruldu, ancak bu kez de çeviri yapılmaması sorun oldu. Gazetecilerin yaşadığı internet sorunundan diplomatların da yakındığı gözlendi. 

Türkmenistan ve Rusya yoktu

Başbakan Erdoğan tarafından davet edilmelerine rağmen Tükmenistan ve Rusya, AB’nin Rus gazına bağımlılığını azatlamayı amaçlayan projenin törenine heyet göndermedi. Nihai katılımcı heyetler listesine göre, zirvede 14 ülke ile Avrupa Komisyonu temsil edildi. Zirvede ayrıca Nabucco Uluslararası Şirketi, Avrupa Yatırım Bankası ve Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası’ndan da heyetler yer aldı. Zirveye, Romanya, Avusturya, Bulgaristan, Macaristan başbakanlarının yanısıra, Irak Başbakanı Nuri El-Maliki ile AB Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso da katıldı. 

Verdi’yi unuttular

Başbakan Erdoğan toplantıda yanına Enerji Bakanı Taner Yıldız, Başmüzakereci Egemen Bağış ve Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu’nu aldı, törenin ardından katılımcılarla proje üzerinde görüş alışverişinde bulundu. İmza töreninin ardından katılımcılar aile fotoğrafı çektirirken, toplantının yapıldığı otelde, projeye adını veren ünlü İtalyan besteci Verdi’nin projeye ismini veren Nabucco operası değil, enstrümental klasik Türk müziği çalıyordu.