'İstihdam konutla artar'

Dünya Bankası Türkiye Direktörü Andrew Vorkink, Türkiye'de, istihdama dolaylı etki yapan finansman kaynaklarının henüz gelişmediğini belirterek, özellikle mortgage'ın...

ANKARA - Dünya Bankası Türkiye Direktörü Andrew Vorkink, Türkiye'de, istihdama dolaylı etki yapan finansman kaynaklarının henüz gelişmediğini belirterek, özellikle mortgage'ın (İpotekli konut edindirme sistemi), Türkiye'deki işsizliğin çözümünde anahtar role sahip olacağını belirterek, "Mortgage'ın, Türkiye'de istihdamı arttıracak önemli bir mali enstrüman olacağına inanıyoruz" dedi.
Başbakan Tayyip Erdoğan'ın, Washington'da Dünya Bankası Başkanı Paul Wolfowitz ile görüşmesinin ardından, banka, Türkiye'de istihdamı arırmaya yönelik politikalar içeren ayrıntılı bir rapor hazırladı. Tespit ve çözüm önerileri içeren çalışma konusunda soruları yanıtlayan Vorkink, Türkiye'nin, AB üyesi ülkelere göre çok düşük oranda bir mortgage payına sahip olduğunun altını çizerek Hollanda'da, mortgage payının, GSYH'ya oranının yüzde 100'ün üstünde olduğuna dikkat çekti. Mortgage'ın Türkiye'de tam olarak faaliyete geçmesinin ardından, belirli sektörlerdeki istihdamın tetikleneceğine dikkat çeken Vorkink, "Halen GSYH'nin yüzde 0.5'inin altında paya sahip mortgage'ın, en çok istihdam yaratacağı sektör inşaat sektörü olacak. İnşaatı, hizmetler ve sanayi izleyecek" dedi.
Türkiye'nin en önemli sorununun işsizlik olduğunun altını çizen Vorkink, bir ülkede istihdamı en çok artıran unsurlardan biri olan doğrudan yabancı sermaye girişinin, Türkiye'de yetersiz olduğunu söyledi. Vorkink, ekonomideki hızlı büyümeye karşın yeterli istihdam yaratamamasının sebebi olarak ise 15 yaşın üstündeki çalışabilir nüfusun, istihdam talebinden daha fazla artmasını gösterdi.
Çalışma süresi 52 saat
İstihdam artışının önündeki diğer bir engelin, işverenin, işçi çalıştırma maliyetleri nedeniyle, yeni istihdama gitmek yerine, mevcut çalışanlara fazla mesai yaptırdığına dikkat çeken Vorkink, buna kanıt olarak, 1995'te bir haftada toplam 45 saat çalışan Türk işçisinin, 2003'teki çalışma saatinin 52'ye çıkması olarak gösterdi.
Türkiye'de işçi ücretleri değil ancak diğer yan maliyetlerin yüksekliğine dikkat çeken Vorkink, bu yüzden gerek işverenin, gerekse işçinin zorunlu olarak kayıt dışına yöneldiklerini vurguladı.
Türkiye'de küçük ve orta büyüklükteki İşletmelerin (KOBİ), büyük potansiyele sahip olmalarına rağmen, halen ekonomik büyüme ve istihdam yaratamadığı tespitinde bulunan Vorkink, Türkiye'de KOBİ'lerin, yatırıma yüzde 7, ihracata yüzde 8 katkısı olmasına karşın, oranın, Güney Kore'de, sırasıyla yüzde 36 ve 20 olduğunu, Bulgaristan ve Romanya'nın bile Türkiye'den fazla olduğunu kaydetti.
Vorkink, Türkiye'ye de önerdikleri bu programı, Polonya ve Macaristan gibi ülkelerin de uygulayarak önemli başarılar elde ettiklerini belirterek, "Özellikle Macaristan, işsizliği yüzde 15'ten yüzde 7'ye indirdi" ifadesini kullandı.
Vorkink, Türkiye'nin, nitelikli ve eğitimli istihdamı artırması neticesinde, AB ülkelerinin, Türkiye'den, istihdam açısından kaygılanmayacaklarını, bunun da, Türkiye'nin AB'ye tam üyelik sürecini hızlandıracağını söyledi.
465 milyon dolar kredi
Dünya Bankası, KİT'lerin özelleştirmesinde ortaya çıkan sosyal ve ekonomik etkilerin hafifletilmesi amacıyla Türkiye'ye yaklaşık 465.4 milyon dolar kredi sağladı. Kredinin, dört yıl geri ödemesiz, toplam 17 yıllık vadesi olacak.