Kamudan grev sinyalleri

Türk-İş'in örgütlü olduğu kamu işyerlerinde yürütülen ve 370 bin işçiyi kapsayan toplu iş sözleşmesi görüşmeleri, işverenin esnek çalışma talebi yüzünden kilitlenme noktasına geldi.

ANKARA - Türk-İş'in örgütlü olduğu kamu işyerlerinde çalışan işçiler için yürütülen toplu iş sözleşmesi görüşmelerinde sona gelinirken hâlâ uzlaşma sağlanamaması sonbaharda grevi gündeme getirdi. Yaklaşık 370 bin işçi adına görüşmeleri sürdüren Türk-İş'in ilk altı ay için yüzde 12 oranında zam istemesi, IMF'ye verilen söz doğrultusunda hükümetin enflasyon oranında artış düşünmesi ve işveren kesiminin esnek çalışmayı da gündeme getirmesi uzlaşma sağlanamayacağını ortaya koyuyor.
Yasal süreçte uzlaşma sağlanaması durumunda temmuz ayı ortasında grev kararı alınacak. Bu karardan sonra yine bir gelişme olmazsa 370 bin işçi eylülde greve çıkacak. Türk-İş Başkanı Kılıç'ın verdiği bilgiye göre görüşmelerde kamu işvereni özellikle son çıkan İş Kanunu'ndaki esnek çalışmaların toplu iş sözleşmesine yansıtılmasını istedi. Sendikalar kuralsızlık getireceği gerekçesiyle bu talebi kabul etmedi. Kılıç, bu isteğin kabul edilmeyeceğini belirtirken, en ciddi pazarlıkların da bu konuda yaşanacağı ifade edildi.
İşçiler için önemli kayıp
İş Kanunu'ndaki esnek çalışma, işçilerin mesai dışında fazla mesai ücreti almaksızın çalışmasının önünü açıyor. Yasa çalışma süresinin günde 11 saate kadar çıkmasına olanak sağladığından söz konusu hükümlerin toplu iş sözleşmelerine dahil edilmesi işçiler açısından önemli bir kayıp olarak değerlendiriliyor. Türk-İş, bu düzenlemenin önünün açılmasıyla, işçilerin sekiz saatten fazla çalıştığı günler için fazla mesai ödenmesi yerine, fazla çalışma saatlerinin başka günler az çalıştırılarak telafi edilmesi yoluna gidileceğinden endişe ediyor.
Türk-İş'in ücret konusundaki talepleri de geçmiş yılların farklarının kapatılması, enflasyon farklarının ise tam olarak ödenmesi ve olarak sıralandı.
Görüşmelerde 119 işletmedeki 371 bin 129 işçinin iki yıllık ücret zamları belirlenecek. Bazı işkollarında şubatta başlanan görüşmeler iki ayda uzlaşmazlık çıktığından resmi arabulucunun önüne gitti. Uzlaşmazlık olan kurumlar arasında Karayolları Genel Müdürlüğü, Türk Telekom, Posta İşletmesi Genel Müdürlüğü ve Türk Hava Yolları da var. Bir aylık arabulucu aşamasında da anlaşma olmazsa grev kararının alınması bekleniyor. Halihazırda görüşmeleri süren diğer işkollarındaki 50 bin işçi için de uzlaşmazlık olduğu ve arabulucuya gidileceği belirtildi.
Salih Kılıç, grevin resmi arabulucu sürecinin tamamlanmasının ardından gündeme gelebileceğini belirtti. Ücret konusunda da pazarlık yapıldığını kaydeden Kılıç, asıl sorunun esnek çalışma maddelerinin sözleşmeye yansıtılmak istenmesinden kaynaklandığını ifade etti. Kılıç, "Öneriyi kabul etmemiz imkânsız" dedi. Başbakan Yardımcısı Mehmet Ali Şahin'in Türk-İş'i ziyaretinde beklentilerini anlattıklarını belirten Kılıç, Şahin'in Türk-İş'in isteklerini ilgili kurumlara ileteceğini söylediğini aktardı.
Büyüme için refah payı
Kılıç'ın verdiği bilgiye göre, Türk-İş 2003-2004 Kamu Toplu Sözleşme Tutanağı çerçevesinde bir sözleşme bekliyor. Türk-İş görüşmelerde ilk altı ay için reel kayıp, enflasyon ve büyüme (refah) payı olarak yüzde 13 oranında zam istiyor. İkinci, üçüncü ve dördüncü altışar aylık dönemler için ise yüzde 5'er oranında zam talep eden Türk-İş, enflasyonun bu oranın üzerine çıkması halinde, aşan kısmın tümünün orana yansıtılmasını istemişti. Buna göre yüzde 5 zam verilen dönemde enflasyon yüzde 8 olursa işçilere yüzde 3 farkın tamamı ödenecek. Daha önce farkın yüzde 80'lik kısmının işçiye ödenmesi öngörülmüştü.
Görüşmede IMF'ye hükümet tarafından verilen taahhütler nedeniyle tıkanıklık yaşanması bekleniyor. IMF, kamu personel giderlerinin enflasyonla uyumlu artmasını isterken talebin karşılanması halinde rakamın üstüne çıkılıyor. İşveren ile Türk-İş arasında uzlaşma olmazsa temmuzda grev kararı alınması ve Türk-İş'in örgütlü olduğu yerlerde eylül ayında greve çıkılması gündeme gelecek.