Kredi kartı Köşk'e çıkıyor

Sayıları 200 bine ulaşan icra takibine uğramış kredi kartı borçlularıyla, temerrüde düşmüş on binlerce kişiyi ilgilendiren Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu tasarısı Meclis'te kabul edildi.
Haber: AHMET KIVANÇ / Arşivi

ANKARA - Sayıları 200 bine ulaşan icra takibine uğramış kredi kartı borçlularıyla, temerrüde düşmüş on binlerce kişiyi ilgilendiren Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu tasarısı Meclis'te kabul edildi. Kapatılan Refah Partisi'nin Genel Başkanı Necmettin Erbakan'a af getiren üç maddelik yasayı dört saatte görüşen Meclis, kredi kartı borçluları için hız rekoru kırarak 50 maddelik yasayı 4.5 saatte tamamladı. Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in onayıyla yürürlüğe girecek yasanın 15 gün inceleme süresi var.
Bankacılık sisteminde kredi kartı işlem hacmi aylık 16.7 milyar YTL bakiye veriyor. Bunun 11.2 milyar YTL'lik bölümü hiç taksitlendirilmeden her ay düzenli ödeniyor. Kalan 5.5 milyar YTL'nin 1.4 milyar YTL'lik kısmı icra takibine uğramış durumda; 4.1 milyar YTL'si ise asgari tutarın ödenmesiyle çevriliyor.
Kapsamı genişledi
Genel Kurul'da önceki gece kabul edilen Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'nun amacına ulaşması durumunda, bankalar, anapara tutarı 1.4 milyar YTL'ye ulaşan kredi kartı alacaklarını tahsil etme imkânı elde edecek. Kart borçlarını asgari tutarı ödeyerek çevirebilenler ise, yasanın yürürlüğe girmesinden sonra başlaması beklenen faiz düşüşünden olumlu etkilenecekler.
TBMM'deki görüşmeler sırasında ödeme kolaylığı sağlanacak borçların kapsamı genişletildi. Buna göre, yasanın yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla kendisine dönem sonu borcunun ödenmesi için ihtar çekilmiş veya haklarında icra takibi başlatılmış olanlar ile 31 Ocak 2006 tarihi itibarıyla temerrüde düşmüş ama henüz banka tarafından ihtar çekilmemiş olanların tüm borçları ödeme kolaylığı kapsamına alınacak.
Borcun anaparası olarak, temerrüt tarihinde banka tarafından gönderilen hesap ekstresindeki toplam borç kabul edilecek. Anaparaya, temerrüde düşüldüğü tarihten bu yana yıllık yüzde 18 faiz işleyecek. İcra takibine uğramış olanlar takip, dava masrafı ve harçlarla vekâlet ücretini ayrıca ödeyecek. İstenilirse bu masraflara da 18 ay taksit yapılabilecek. Yıllık yüzde 18 faiz, yeniden yapılandırılan borç ödendikçe azalan bakiyeden hesaplanacak.
Başvuru süresi iki ay
Ödeme kolaylığından yararlanabilmek için yasanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içinde bankaya veya bankanın avukatına yazılı başvuru gerekiyor. İki aylık süre, yasanın Cumhurbaşkanı tarafından onaylanıp Resmi Gazete'de yayımlandığı gün başlayacak. İlk taksitin ödenmesiyle borçlu kart sahibi hakkında başlatılmış icra takibi duracak, son taksitin ödenmesiyle ise icra takibi tamamen ortadan kalkacak. Taksitlerden herhangi birinin vadesinde ödenmemesi halinde ödeme kolaylığına ilişkin sağlanan haklar sona erecek.
Harcama limiti düşüyor
Kredi kartı verilen kişiye, ilk yılda tanınacak harcama limiti aylık ortalama gelirin iki katını aşamayacak. İkinci yılda aylık gelirin dört katıyla sınırlanacak. Bu hüküm, bir kişinin tüm bankalardan aldığı kartların toplam limitini kapsıyor. Bankalar, müşteri talep etmeden limitini yükseltemeyecek. Limit artışında kefilin onayı alınmadığı takdirde, kefil, artırılan limitten sorumlu olmayacak. Ancak, kefillerin sözleşme sırasında limitin otomatik artışına onay veren hükümlere karşı dikkatli olması gerekiyor. Borcun asgari ödemesi, yüzde 20'den az olamayacak. Bunun için bankalara altı aylık geçiş süresi tanınacak. Banka, asgari ödeme son ödeme tarihinde ödenmediğinde yalnız gecikme faizi alacak.
Kredi kartının çalınması veya kaybolması halinde, bankaya bildirimden önceki 24 saat içinde gerçekleşen hukuka aykırı kullanımdan doğan zararların 150 YTL'sinden müşteri sorumlu olacak. Bankalar, müşterilerin 150 YTL'lik sorumluluğu için, bedeli karşılığı sigorta yaptırabilecek. Talepte bulunmayana kart verilmeyecek. Genel müdürlük ve şube dışında kart talebi toplanacak yerler BDDK ve Türkiye Bankalar Birliği'nce belirlenecek.
Faizde düşüş umudu
Yasa, kredi kartı faizlerine ilişkin bağlayıcı bir hüküm getirmemekle birlikte faizdeki düşüşün önünü açıyor. Yasayla, asgari ödeme tutarını ödedikten sonra kalan kredi kartı borcuna uygulanan 'akdi faiz' ile asgari ödemesini bile yapamayanlara uygulanan 'temerrüt faizi' arasındaki bağ koparıldı. Yeni düzenleme sonrası temerrüt faizinin yüksek kalmaya devam etmesi, akdi faizlerin ise tüketici kredilerine yakın seviyeye kadar gerilemesi bekleniyor.
Bu arada yeni yasayla, kredi kartı faizlerine uygulanacak sınırı belirleme konusunda Merkez Bankası'na yetki verildi. Merkez Bankası kredi kartına uygulanacak azami akdi faiz ile gecikme faizini üç ayda bir ilan edecek. Yasa, limit aşımında uygulanan yüksek faize karşı da kart sahiplerine koruma getirdi. Kredi kartı harcamasında limitin aşılması durumunda, aşılan bölüm için akdi faizden başka faiz uygulanması yasaklandı.