Küresel iyileşme olgunlaşana kadar ekonomi destek programları sürecek

Küresel iyileşme olgunlaşana kadar ekonomi destek programları sürecek
Küresel iyileşme olgunlaşana kadar ekonomi destek programları sürecek

ABD?li vatandaşların yanı sıra dünyanın çeşitli ülkelerinden eylemciler de G20?yi protesto etti. Daha çok açlık ve fakirliğin vurgulandığı eylemlerde krizlerin açlığı artırdığı üzerinde duruldu. FOTOĞRAF: AP

G20 bundan böyle küresel ekonomi politikalarının koordinasyonunu sağlayan ana forum haline gelecek. Çin ve Hindistan gibi hızla büyüyen gelişen ülkeler, dünyada daha fazla söz sahibi olabilecek. G8, jeopolitik konularla ilgilenecek

PITTSBURGH - G20 liderleri, ekonomik canlandırma ve destek programlarını, küresel iyileşme güçlenene kadar sürdürme sözü verdi. ABD’nin Pittsburgh kentinde düzenlenen ve dün sona eren G20 zirvesinin taslak metnine göre, G20 liderleri ayrıca zamanı geldiğinde krizle mücadele yöntemlerini koordineli bir şekilde geri çekme kararı aldı. Aynı zamanda, G20 grubu, uluslararası ekonominin düzenlenmesi ve ekonomik işbirliği konusunda ana mecra olarak benimsendi. 

Ana forum G20 oluyor
Böylece, gelişmiş ülkelerin yanı sıra gelişen ülkelerinde içinde bulunduğu G20, küresel ekonomide G8 ülkelerinden daha fazla söz sahibi konumuna geldi.  Liderler  ayrıca, ABD’nin aşırı borçlu ülkelerle tasarruf oranı yüksek olanlar arasındaki farkları giderme planına destek verdi.
Alınan karar neticesinde Çin Halk Cumhuriyeti ve Hindistan gibi ekonomisi hızla büyüyen gelişen ülkeler, küresel ekonomiye ilişkin kararlarda daha fazla söz sahibi olabilecek. Aralarında Türkiye, Arjantin, Endonezya, Güney Afrika’nın da bulunduğu G20 grubu, G7’nin yerini aldığı bildiriliyor. İngiliz The Guardian gazetesi haberi,” 30 yılı aşkın süredir dünya ekonomik ve finansal sistemini domine eden G7 ülkelerinin yerini G20 alacak” diye duyurdu. 

Jeopolitik konular
Uluslararası ekonominin ana forumu görevini üstlenecek olan G20’nin yeni rolü ilk kez gelecek yıl Kanada ve Güney Kore’de yapılacak olan toplantılarda uygulanacak. Diplomatlara göre, bu karar G20’yi, G7 ve G8’den daha önemli hale getirecek. Hatta G7 ve G8’de bundan böyle sadece jeopolitik konular ele alınacak. Zirvede ayrıca, G8 toplantılarının, G20’den ayrı toplanamayacağına ilişkin bir yaklaşım benimsendi.
G8 toplantıları artık G20’den bir gün önce toplanacak.  G7 grubu,  1970’lerde petrol krizi döneminde batı ülkeleri tarafından kurulurken, daha sonraki yıllarda gruba Rusya’da eklenmişti.

Finansal denetimler
Zirveye katılan G20 ülkeleri, 2007 yılında çıkan kredi krizini başlattığı düşünülen finans sektöründeki aşırılıkların dizginlenmesi ve bankaların kayıplarını karşılaması için ne kadar sermaye tutması gerektiği konusunda sıkı kurallar getirilmesi için birlikte çalışma konusunda anlaştı.
Taslak metinde, G20 liderleri, bankaların sermaye miktarı ve kalitesinin düzeltilmesi ve ödemeler ile primleri de kapsayan aşırılıkların önüne geçilmesi için 2012 yılının sonuna kadar bankacılık sektöründe yeni kurallar uygulanmasını amaçladığı belirtildi. Bu çerçevede G20, bankaların sermaye yeterliliklerinin ve finans sektöründe ücret standardlarının sıkılaştırılması için birlikte çalışacak. Finans sektöründe primler risk almaya göre değil, uzun vadeli başarıya göre belirlenecek. Diğer yandan, büyük finans kuruluşlarına ilişkin standardlar, çökmeleri halinde ortaya çıkacak maliyetle orantılı olacak. 
Finansal sisteme yönelik denetimler artarken, bir kere daha böyle bir krizin yaşanmasının önüne geçilmeye çalışılıyor. Ayrıca zirvede yüksek miktarda cari fazlası olan ülkeler, büyüme için yerel kaynakları güçlendirme sözü verdi. Büyük ölçekte cari açıkları olan ülkeler ise G20 zirvesinde özel tasarrufu destekleyecek adımlar atmayı taahhüt etti. 

Dengesizlikler giderilmeli
Öte yandan, Beyaz Saray’dan bir sözcü, finans sektörünün düzenlenmesi reformunun zirvenin en önemli gündem maddesi olduğunu, ancak küresel  ekonomideki dengesizliklere çözümün de öncelikli olduğunu söyledi. ABD Hazine Bakanı Timothy Geithner de, ABD gibi borç yükü fazla olan ülkeler ile Çin gibi ihracat zengini olan ülkeler arasındaki dengesizliklerin giderilmesi yönündeki ABD destekli planın geniş destek gördüğünü bildirdi.
ABD’nin planına göre, Çin, Brezilya ve Hindistan gibi ekonomilerin ticaret fazlalarını düşürmek için iç tüketimi desteklemesi, ABD ve Avrupa’nın uzun vadeli bütçe açıklarını azaltması için daha fazla tasarrufa yönelmesi öneriliyor. ABD Başkanı Barack Obama, ekonomide uzun vadeli istikrarı güvenceye almak için küresel sermaye akışındaki dengesizliğin giderilmesiyle ilgili kampanyaya önderlik ediyor. 

‘Düzeltme sürecindeyiz’
Obama’nın Ulusal Ekonomi Konseyi Başkanı Larry Summers, BBC’ye verdiği demeçte, “ABD, çok yüksek hacimli ithalatla tüketime dayalı büyüme ve küresel ekonominin geri kalanına itici güç olmayı destekleme deneyimini sürdüremez, sürdürmemeli ve sürdürmeyecek. Bu, ABD için sürdürülebilir bir finansal durum değildir ve bunun için düzeltme sürecindeyiz” dedi.  

Bankacılar hedefte
ABD’nin Pennyslvania eyaletinin Pittsburgh kentinde geçen haftadan beri G20 zirvesi protesto ediliyor. Toplantıların yapıldığı binaların önünde geniş güvenlik önlemlerine karşın, küreselleşme ve kapitalizm  karşıtları eylemlerine devam etti.
İki gün süren G20 zirvesi boyunca protestoları da hız kesmedi. Polisle çatışan gösterciler özellikle küresel krize neden olan bankacılara verilen yüksek maaş ve prim ödemelerine yönelik olarak tepkilerini gösterdiler. 

Bin kişilik polis gücü
Polis ile göstericiler arasındaki en büyük çatışma ise, ABD Başkanı Barack Obama ve eşi Michelle Obama’nın otellerine geldikleri sıra gerçekleşti, Protestolarda sıkça atılan tezahüratlar arasında, ‘hırsız bankacılar’, ‘bankalar kurtarıldıkça halklar fakirleşiyor’ şeklinde direkt bankaları hedef  alanlar başı çekiyordu.
Yaklaşık bin kişilik polis gücünün izinsiz yürüyüşe katılan göstericilerin üzerine plastik mermi sıktığı ve gözyaşartıcı gaz kullandığı bildirildi. (Radikal)

Dünyayı rayına oturtacak adımlar
G20 zirvesinin taslak metnindeki bazı hususlar şöyle:
* G20 üyeleri canlandırma paketlerini zamanı gelince koordineli olarak geri çekecek.
* G20 üyeleri paketlerin zamanından önce geri çekilmemesi konusunda anlaştı.
* G20 sermaye ve ücret standardlarının artırılması için ortak hareket edecek.
* Yüksek dış borcu bulunan G20 üyeleri, tasarrufa yönelecek.
* G20 ülkeleri sermaye ücret standartlarının artırılması konusunda birlikte hareket edilecek.
* G20 prim ödemelerinin alınan riske göre değil, bankaların uzun vadeli başarısına göre belirlenmesi gerektiği belirtiliyor.
* Bankacılık sektöründe riskin artışının önlenmesi için finansal denetimin artırılması gerektiği ifade ediliyor.

Merkez’lerden ortak eylem kararı
G20 toplantıları esnasında, dünyanın önde gelen merkez bankaları da piyasaların dengelenmeye başlamasıyla bankacılık sistemine enjekte ettikleri para miktarını kademeli olarak azaltmayı planladıklarını açıkladı. ABD Merkez Bankası (Fed) kısa vadeli dolar ihalelerini 2010’ın başınan itibaren azaltacağını bildirdi. Öte yandan, Avrupa Merkez Bankası (AMB), İsviçre Merkez Bankası ve İngiltere Merkez Bankası’da dolar likiditesini artırmaya yönelik önlemleri sınırlandıracağını duyurdu.
Fed, bu çerçevede repo ihalelerinini büyüklüğünü ekim ayında 50 milyar dolar, kasım ve aralık aylarında ise miktar 25 milyar dolara indirilecek.