Kurumlar için ikili tarife

Kurumlar vergisinde yüzde 30'luk oranın 2006 yılı başından itibaren aşağı çekilmesi ve kurumlar için ikili bir tarifeye geçilmesi düşünülüyor.

ANKARA - Kurumlar vergisinde yüzde 30'luk oranın 2006 yılı başından itibaren aşağı çekilmesi ve kurumlar için ikili bir tarifeye geçilmesi düşünülüyor. Gelir İdaresi Başkanlığı ile Vergi Konseyi'nin Gelir, Kurumlar ve Vergi Usul Kanunlarının yeniden yazımına dönük çalışmaları sürüyor.
Temel vergi kanunlarının yeniden düzenlenerek, daha basit ve güncel hale getirilmesini amaçlayan bu çalışmalarda önce Kurumlar Vergisi Kanunu değişecek. Halen üzerinde çalışılan Kurumlar Vergisi Kanunu taslağının ay sonuna kadar tamamlanması ve ilgili kuruluşların görüşünün alınmasının ardından yeniden gözden geçirilerek, Başbakanlığa sevk edilmesi planlanıyor. Maliye Bakanlığı, yeni Kurumlar Vergisi Kanunu'nun yıl sonuna kadar yasalaştırılarak, 1 Ocak 2006 tarihinde yürürlüğe girmesini hedefliyor.
1 milyon YTL sınırı
Çalışmalara göre, vergi düzenlemesi sırasında vergi oranlarında da indirime gidilecek. Bu çerçevede kurum vergisinde halen yüzde 30 olarak uygulanan vergi oranı da aşağı çekilecek. Taslağın yazımı sırasında Vergi Konseyi, gelir vergisinde olduğu gibi kurumlar vergisinde de iki oranlı tarife önerdi.
Konseyin önerisinde, vergi matrahı 1 milyon YTL'ye kadar olan kurumlardan yüzde 15, bunun üzerindekilerden de yüzde 30 vergi alınması istendi. Bu öneri yapılan toplantılarda, "KOBİ'ler için bir tanımlamaya gidilsin ve kurumlar vergisi oranı, KOBİ'ler için yüzde 15, büyük işletmeler için de yüzde 30 olsun" şeklinde değiştirildi. Çalışmalarda, kurumlar vergisindeki üst oranın da yüzde 30'dan 27'ye kadar çekilmesi gündeme geldi. Gelir İdaresi Başkanlığı ise vergi kaybına yol açacağı gerekçesiyle kurumlar vergisinde ikili tarifeye önce itiraz etti. Ardından da "ikili tarife olacaksa bunun 100 bin YTL'ye kadar olan kurum kazançları için yüzde 15, üstündeki kazançlar için yüzde 30 ya da yüzde 27 uygulanması" alternatifini sundu. Vergi Konseyi de ilk orana uygulanacak 100 milyar lirayı kabul edilemeyecek kadar düşük buldu.
'Yüzde 18'de birleşsin'
Vergi Konseyi, son olarak kurumlar vergisinde yüzde 18-19 gibi temel bir oran belirlenmesi seçeneğini gündeme getirdi. Bu seçenekte 2006 başında ikili tarifeye geçilmesi, ancak 3-4 yıllık süreçte üst vergi oranının her yıl 2'şer 3'er puan indirilerek alt ve üst vergi oranının dönem sonunda yüzde 18-19'da birleşmesi ve yeniden tek oranlı tarifeye dönülmesi istendi.
Kurumlar Vergisi Kanunu ile birlikte yatırım indirimi de yeni esaslara bağlanacak. Vergi Konseyi, halen yüzde 40 olarak uygulanan yatırım indiriminde standart oran yerine, bölgeler ve sektörler için farklı yatırım indirimi önerdi. Konsey, 500 milyon doları aşan büyük yatırımlara ise anlaşmalı mükellefiyet benzeri ek bir yatırım indirimi verilmesini talep etti.
Büyük yatırımlara ayrıcalıklı yatırım indiriminin vergi kaybı yaratacağını düşünen Gelir İdaresi, yatırım indiriminin bölge ve sektörler itibarıyla farklı uygulanması önerisine sıcak bakıyor. Ancak yatırım indiriminde bölgesel ve sektörel farklılığın vergi kaybına neden olacağı endişesi taşıyan IMF'nin ikna edilmesi gerektiği vurgulanıyor. Halen Ankara'da bulunan IMF heyeti ile konunun tartışılacağı ifade ediliyor.
Yabancı önünü görecek
Bu arada, yabancı sermayenin önünü görmesini sağlayacak vergi değişikliklerine de gidilecek. Örtülü sermaye ve transfer fiyatlaması yeni kanunda daha net şekilde tanımlanacak ve OECD kriterlerine göre yeniden düzenlenecek. Örtülü sermayede emsal kavramı açık hale gelecek.
2006 yılına kalabilir
Gelir Vergisi Kanunu'nun çok kapsamlı olması, ticari, zirai ve mesleki kazançların yanı sıra faiz gelirleri, kira gelirleri gibi değişik gelir unsurlarını içermesi yüzünden çalışmaların yıl sonuna yetişmeyebileceği kaydediliyor. Yürütülen çalışmalarda oran indirimi, Gelir Vergisi Kanunu'nda da temel değişikliklerden birisini oluşturacak. Gelir vergisinde ilk oran ücretliler için yüzde 15'ten, diğer mükellefler için de yüzde 20'den başlıyor. Daha önce gelir vergisinde tek tarifenin uygulamaya konulacağını açıklayan Maliye Bakanlığı, şimdi bunun için formül arıyor.
Formül aranıyor
Gelir vergisinde ilk oranın yüzde 15'in üstüne çıkarılmasının tepkiye yol açacağı düşünülüyor. Diğer mükelleflere uygulanan yüzde 20'lik oranın yüzde 15'e indirilmesinin ise büyük vergi kaybına yol açacağı hesaplanıyor.
Çift tarife uygulamasının bu nedenle bir süre devam edebileceğini söyleyen yetkililer, tek tarifeye geçilmesi halinde ücretlinin yükünü düşürecek asgari geçim indirimi benzeri bir müesseseye gerek olduğuna dikkat çekiyorlar.