Merkez'in gözü 2006'da

Merkez Bankası, Para Politikası Kurulu toplantısı sonrasında yaptığı açıklamada, alınan kararların ve temkinli yaklaşımın 2006 yılı hedeflerine yönelik olduğunu, bu yıl enflasyon hedefinin tutturulacağını vurguladı.

ANKARA - Merkez Bankası, Para Politikası Kurulu toplantısı sonrasında yaptığı açıklamada, alınan kararların ve temkinli yaklaşımın 2006 yılı hedeflerine yönelik olduğunu, bu yıl enflasyon hedefinin tutturulacağını vurguladı. Merkez Bankası açıklamasında, bugüne kadar para politikalarında 2005 enflasyonunun gözönüne alındığına işaret edildi ve bugünden itibaren verilen her kararın 2006 yılına yönelik olarak algılanması gerektiği kaydedildi.
Merkez Bankası'nın 'Ağustos Ayı Enflasyonu ve Görünüm' raporunda, şu değerlendirmeye yer verildi: "Mali disiplinin sürdüğü, yapısal reformlarda yavaşlama olmadığı, petrol fiyatlarının bugünkü düzeyinin çok üzerine çıkmadığı ve büyük bir dışsal şoka maruz kalınmadığı ana senaryo çerçevesinde, yıllık enflasyonun son çeyrekten itibaren düşüşe geçerek yıl sonunu hedefler dahilinde tamamlayacağı düşünülmektedir.
Ancak, daha önce de defalarca vurgulandığı gibi para politikası kararlarında, 2005 yılı enflasyonunun göz önüne alındığı dönem sona ermiştir. Bugün itibarıyla verilen her karar, 2006 yılına yönelik olarak algılanmalıdır.
Talepteki artış kontrollü
Son iki ay içinde Merkez Bankası'nı 2006 yılı enflasyonu konusunda temkinli olmaya sevk eden başlıca faktörler, hizmet enflasyonundaki katılık, talep göstergelerindeki belirsizlik, hızlı kredi genişlemesi ve petrol fiyatlarının ikincil etkilerine ilişkin kaygılar olmuştur. Açıklanan son veriler toplam talepteki artışın kontrollü gerçekleşeceğine işaret etmekte, diğer konulardaki gelişmeler ise dikkatle takip edilmektedir.
8 Eylül 2005 tarihli Para Politikası Kurulu toplantısındaki görüşler de göz önüne alınarak yapılan bu değerlendirmeler ışığında, bankamız bünyesindeki Bankalararası Para Piyasası ve İstanbul Menkul Kıymetler Borsası Repo-Ters Repo Pazarı'nda uygulanan kısa vadeli faizlerin değiştirilmemesine karar verilmiştir.
Bugünkü bilgiler ışığında, önümüzdeki dönemde kısa vadeli faizlerin aşağı yönlü olma olasılığı devam etmektedir. Kuşkusuz, enflasyonun gelecekte alacağı değere ilişkin açıklanacak her türlü veri gerçekleşecek her türlü risk, geleceğe yönelik bu duruşun gözden geçirilmesine neden olacaktır."
Raporda, uluslararası likidite koşullarındaki olası dalgalanmalar veya Avrupa Birliği'ne ilişkin haberlerin niteliği, her durumda risk yaratan faktörler olarak ifade edildi. 'Görünüm' raporunda AB ile ilgili şu vurgu yapıldı: "Son dört yılda benzer süreçlerin defalarca yaşandığı ve kararlı politikaların yarattığı ekonomik istikrar ve güven ortamı sayesinde olumsuz etkilerin geçici kaldığı unutulmamalıdır. Bütün bu yaşananlar, ekonomide kalıcı istikrar için adımlar atıldığını göstermektedir. Önümüzdeki dönemde de, uygulananan program daha da güçlendirildiğinde olası olumsuz gelişmelerin etkilerinin sınırlı kalacağı, ana eğilimin ekonomik temeller tarafından belirleneceği açıktır. Kuşkusuz, makroekonomik istikrarın kalıcı olabilmesi, sürdürülebilir büyümenin sağlanması ve mutlak fiyat istikrarına ulaşılması, yapısal reformların kararlılıkla sürdürülmesine bağlıdır."
Vergilerin etkisi geçici
Eflasyonla ilgili gelişmelerin ele alındığı bölümde, vergi ayarlamalarından kaynaklanan fiyat artışının tamamen geçici olduğu ve enflasyon üzerindeki etkisinin son derece kısıtlı kalacağı ifade
edildi. Raporda, şöyle denildi:
"Bu bağlamda, ağustos ayındaki vergi şoku önemli bir örnek teşkil etmektedir. Bu tür şoklar, kısa vadeli enflasyon hedefinin erişilebilirliğini tehdit etseler dahi etkilerinin geçici olacağı ve enflasyonun orta vadede tekrar hedefe yakınsayacağının öngörülmesi halinde, para politikası kararlarında göz önüne alınmayacaktır."
Petrol fiyatına dikkat
Petrol fiyatlarındaki gelişmelerin enflasyon üzerindeki etkilerinin de iyi analiz edilmesinin kritik önem taşıdığına vurgu yapılırken, şu görüşlere yer verildi:
"Petrol fiyat artışlarının son oniki aylık birikimli enflasyon üzerindeki birincil etkileri, 1 ile 1,5 puan arasında değişmektedir. Dahası, birincil etkilerin bir bölümünün gecikmeli olarak 2006 yılı içinde ortaya çıkması beklenmektedir. Petrol fiyatları, bugün itibarıyla sabit kalsa dahi son dönemdeki artışların 2006 yılı enflasyonu üzerindeki etkileri ihmal edilebilir düzeyin üzerinde olacaktır.
Bugün itibarıyla, orta vadeli enflasyon bekleyişlerinin belirgin olarak etkilenmemiş olması olumlu bir gelişmedir. Yıllık enflasyondaki düşüş süreci yavaşlamış olsa da gelecek 12 aya ait enflasyon bekleyişleri düşmeye devam etmiştir. Petrol girdisi kullanmayan sektörlerdeki fiyatlama davranışlarında göreli fiyat etkisi henüz gözlenmemektedir. Bu sebeple Merkez Bankası'nın petrol fiyatlarındaki artışlara tepkisi düşük olmuştur. Önümüzdeki dönemde, enflasyon bekleyişleri ve fiyatlama davranışlarında bozulma görüldüğünde gereken tepkinin verileceği unutulmamalıdır."
Raporda, enflasyon açısından risk oluşturabilecek faktörlerin başında hizmet fiyatlarının geldiğine işaret edilerirken, kira artışlarının geçmiş enflasyona endekslemenin de ötesinde bir katılık gösterdiği vurgulandı.
Faizde değişiklik yok
Merkez Bankası, kısa vadeli faiz oranlarını değiştirmedi. Merkez Bankası'ndan yapılan açıklamada, Bankalararası Para Piyasası ve İMKB Repo-Ters Repo Pazarı'nda uygulanan kısa vadeli faiz oranlarının 'değiştirilmemesine' karar verildiği belirtildi.Buna göre Merkez Bankası,temmuz ve Ağustos aylarında olduğu gibi eylülde de gecelik borçlanma için yüzde 14.25, gecelik borç vermede yüzde 18.25 faiz uygulayacak.
Enflasyondaki düşüş sürecinde, ivmenin azaldığını gerekçe göstererek faiz indirimlerine temmuz ayında ara veren Merkez Bankası, ağustosta da faiz indirmeme kararını 'orta vadede temkinli olunması gerektiği' gerekçesine bağlamıştı. Merkez Bankası'nın kısa vadeli faizlerde Eylül ayı için verdiği 'indirmeme' kararında, piyasa analistlerine göre beklentilerin üzerinde gerçekleşen ağustos ayı enflasyonu etkili oldu. Merkez Bankası, bu yıl başından itibaren her ay düzenli yapılan 'Para Politikası Kurulu' toplantılarının ardından art arda altı defa faiz indirimine gitmişti.En son 9 Haziran'da indirime giden ve faizleri çeyrek puan düşüren Merkez Bankası, 2004 sonunda yüzde 18 olan gecelik borçlanma ve yüzde 22 olan borç verme faizinde, yılın ilk altı ayında toplam 3.75 puanlık indirim yaptı.