NATO enerjiye el attı

ABD ile Türkiye'nin enerji arz güvenliği konusunda Rusya'nın attığı adımlardan endişe duyarak harekete geçmesiyle ortaya çıkan soğuk savaş, siyasi Soğuk Savaş'ın unutulmaya yüz tutan silahlı gücü NATO'yu da harekete geçirdi.
Haber: DENİZ ZEYREK / Arşivi

ANKARA - ABD ile Türkiye'nin enerji arz güvenliği konusunda Rusya'nın attığı adımlardan endişe duyarak harekete geçmesiyle ortaya çıkan soğuk savaş, siyasi Soğuk Savaş'ın unutulmaya yüz tutan silahlı gücü NATO'yu da harekete geçirdi. ABD Başkanı George W. Bush'un ulusa sesleniş konuşmasında "Petrole bağımlı hale geldik, sürdürülebilir enerji kaynakları bulmalıyız" sözleri konunun önemini ortaya koyarken, NATO da enerji güvenliğini özel gündem maddesi yaptı. Brüksel'de geçen hafta enerji güvenliği konulu toplantı yapan NATO, Bush'un dikkat çektiği 'Petrole ve Ortadoğu-Orta Asya'ya bağımlılık' konusunu ele aldı. 24 Şubat'ta Prag'da yapılacak 'Enerji arz güvenliği' toplantılarının sponsoru da NATO.
Ortadoğu kaosta
NATO'nun değerlendirdiği konuların başında fosil yakıtlara ulaşmanın zorluğu geliyor. Irak'taki savaş durumu, İran'ın krize gebe adımları, petrol diyarı Arap dünyasında yükselen Batı düşmanlığı ve istikrarsızlık, petrolün 70 dolara ulaşan fiyatı NATO'yu endişelendiren unsurların başında geliyor.
Latin Amerika'nın fosil yakıtlarca zengin kaynaklara sahip olan ülkelerinde de ABD karşıtı yönetimler iktidara geldi. Küba lideri Castro'ya ve silah arkadaşı Che Guavera'ya hayran yöneticilerin hüküm sürdüğü bu ülkelerin, ABD ve gelişmiş ülkelerin çıkarlarıyla çelişen adımlar atması da endişe kaynaklarından biri. Başta ABD olmak üzere enerji kaynaklarına ulaşma endişesi taşıyan gelişmiş ülkeler, konuyu NATO'nun ve G-8'in gündemine aldı. G-8'in St. Petersburg'da yapılacak toplantısının ağırlıklı gündemi de enerji güvenliği. Toplantının en önemli özelliği ise enerji kaynağı zenginliğini artıran ve önemli bir ekonomik güce dönüştüren Rusya'nın ev sahibi ülke olması. Görüşmelerin, Rusya ile hesaplaşma tarzında geçmesi bekleniyor.
Türkiye 'Vazgeçilmez köprü'
Türkiye, NATO'daki değerlendirmelerde tıpkı Sovyetlerle yaşanan Soğuk Savaşta'ki gibi önem taşıyor. Bakü-Tiflis-Ceyhan ve Kerkük-Yumurtalık petrol boru hatları, yılda 120 milyon ton petrolün Batı'ya taşınmasına aracılık ediyor. Boğazların enerji transferi açısından dünya ekonomisine katkısı da boru hatlarıyla eşit. Türkiye'deki doğalgaz boru hattı ağı da Hazar Havzası, Rusya ve Avrupa'yla enterkonnekte sisteme dahil olması nedeniyle stratejik önem taşıyor. Rus doğalgaz devi Gazprom'um Avrupa'ya ve İsrail ile Lübnan'a Türkiye üzerinden doğalgaz satma isteği de Türkiye'nin önemini artırıyor. NATO'daki değerlendirmelerde Türkiye'ye 'Vazgeçilmez köprü' olarak bakılıyor.
NATO ve G-8 bünyesindeki çalışmaların yanı sıra Türkiye'nin ikili ilişkilerinde de enerjinin önemi artıyor. ABD ile ilişkiler, enerji alanında ısınmaya başladı. Türkiye ve ABD'nin Rusya'ya karşı ortak girişimini, Enerji Bakanı Hilmi Güler'in 8 Şubat'taki Washington ziyareti izleyecek. Güler'in gündeminde yeni uluslararası projeler ve ortak girişimler var. Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri Yiğit Alpogan'ın geçen hafta tamamlanan Washington ziyaretinde de enerji güvenliği konuşulmuştu.