Özince: Bizim teröre maruz kalan bölgede kılımıza halel gelmemiştir

İş Bankası Genel Müdürü Ersin Özince, 'O kadar yıldır araçlarımız Güneydoğu'da para taşıdı. Tedhiş olaylarında şubelerimiz zarar gördü ama, bir tek lira kaybolmadı' dedi



İSTANBUL - İş Bankası Genel Müdürü Ersin Özince, ‘demokratik açılım’a ilişkin de banka olarak karlılık veya ortamın farklılığı, bankacılık imkanları veya sosyal ve siyasi ortamın olumsuzlukları nedeniyle piyasalardan hiç çekilmediklerini, politikalarının tam tersine olduğunu vurguladı.
Özince demokratik açılımla ilgimi bir soru üzerine, Türkiye’nin her yerinde olduğu gibi Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesinde yaşayan vatandaşların büyük ilgisiyle karşılaştıklarını vurguladı. Özince şöyle dedi “Bizim teröre maruz kalan bölgede kılımıza halel gelmemiştir. O kadar yıldır araçlarımız para taşımıştır, neredeyse hiçbir vukuat olmamıştır. Hatta o yörede yaşanan tedhiş olaylarında şubelerimiz zarar görmüş, ama bir tek lira para kaybolmamıştır. İster Kürt, ister Arap, ister diğerleri olsun bütün vatandaşlarımız İş Bankası’na karşı bir Cumhuriyet müessesi olarak her zaman inancını korumuştur. Bizim Doğu, Güneydoğu’daki pazar payımız İstanbul, Ankara gibi şehirlerimizden oransal olarak iki katıdır.”

Diğer bölgelerde de iş çok
“Doğu ve Güneydoğu’da ağırlıklı olarak yapılması gereken işler ve yatırımlar olduğunu kabul ediyorum” diyen Özince şöyle devam etti: “Fakat bunları yalnız o yöreyle sınırlı görmemek lazım. Batı bölgelerinde, Karadeniz sahilinde, Trakya’da dahi maalesef imkanların, altyapının zayıf olduğu, eğitim, öğretim, sağlık hizmetlerinin çok zayıf olduğu yerler var. Öğrencilik yıllarımda Türkiye sağ-sol kavgaları içinde çok hırpalandı. Biz o yıllarda Türkiye’nin uçurumun eşiğine geldiğini sanırdık. Bugün onların hepsi geride kaldı. Dolayısıyla Türkiye’nin, geçmişte yaşadığı demokratik kesintileri, sağ-sol kavgalarını, komşularıyla yaşadığı olumsuzlukları nasıl aştıysa, şu anda milliyetler arasındaki farklılıklar nedeniyle konu edilen sorunları da fazlasıyla aşacağı kanaatindeyim.”

İş Bankası’nın 85. yılı
Ersin Özince, İş Bankası’nı önceki nesillerden Cumhuriyet kurumu olarak emanet aldıklarını ve sonraki nesillere de bir Cumhuriyet kurumu olarak devretme durumunda olduklarını vurgulayarak, “Henüz bir insan ömrü kadar olan 85 yıllık geçmişimizin çok kısa olduğunu, henüz çok genç, emekleme devrinde olduğumuzu düşünüyorum” dedi.
Bankanın 85. kuruluş yıl dönümü için mütevazı programlar düzenlediklerini anlatan Özince, banka olarak kuruluş yıl dönümünü vesile ederek ekonomik ve sosyal alanda nerede olduklarını, ne yaptıklarını gözden geçirmeyi tercih ettiklerini ifade etti. Her yıl kuruluş yıl dönümünde Anıtkabir’i de ziyaret ettiklerini belirten Özince, “Kuruluşla aslında en çok andığımız, Cumhuriyetin kurucu kadrosu ve onların iktisadi açıdan bağımsız Türkiye idealleri... Kuruluş yıl dönümü için bunu hatırlamamız en önemlisi” diye konuştu.
Özince, İş Bankası’nın 85. kuruluş yıl dönümü dolayısıyla aa muhabirine yaptığı açıklamada, 2010 ve sonrasında Türkiye’nin tekrar pozitif gelişmeye, ekonominin büyüme hızının yükselmeye başlayacağını ümit ettiğini dile getirdi.

Ana prensipten sapılmaz
Bankanın ne olursa olsun ana prensiplerinden vazgeçmeden faaliyetini sürdüreceğini vurgulayan Özince, “Ana prensibimiz nedir? Biz Türkiye’nin her yerinde iş yapmalıyız. Karlı yerde de, karlı yerde de... Bazı rakiplerimizin bu konuda daha seçici oldukları için, şube başına ve personel başına bizden daha çok kar elde ettiklerini gördüğümüzde biraz hayıflanıyoruz. Fakat ikisini bir arada yapmaya devam edeceğiz. İş Bankası’nın misyonundan da kopmamamız lazım” dedi.
İş Bankası’nın uluslararası sıralamada yerini yükseltmeye devam edeceği bir 2010 hedeflediklerini ifade eden Özince, bölgede yaygınlaşma çabalarının 2010’da biraz daha artacağını, şu anda Bakü şubesinin açılış hazırlıklarının sürdüğünü ve Kahire temsilciliğinin çalışmalarının bitmek üzere olduğunu belirtti.

2011’de 1300 şube
Bölgede Ukrayna, Kazakistan ve Rusya’yı fırsatçı bir yaklaşımla araştırdıklarının altını çizen Özince, “Buralarda çok ciddi bankacılık sektörü problemleri yaşanıyor. O ülkelerde uygun bir şans elde edersek oralara bankacılık amaçlı gidebiliriz. Bir kuruluşa yetki verdik. O da bizim adımıza araştırma yapıyor. Irak’ta barış olmasını ben şahsen çok arzu ediyorum. Irak’ın Türk bankacılık sektörü açısından potansiyeli yüksek bir ekonomi ve ülke olduğunu düşünüyorum” dedi. Özince, 2009 ve 2010’da İş Bankası’nın yavaş da olsa piyasa payını artırmaya devam etmesini öngördüğünü, 2011’de bin 300 şubeye ulaşmayı hedeflediklerini, her yıl açtıkları 100 civarındaki şubeyle bine yakın kişiyi işe aldıklarını, yeni ve devam eden yatırımlarla her yıl yıl 200-300 milyon lira civarında yatırımlarının söz konusu olduğunu, bundan sonraki dönemde de bu ivmenin sürmesini beklediklerini söyledi.

İştirakçilik etkilemiyor
İştirakçiliğin halen bankanın işlerinden biri olduğunun altını çizen Özince, şöyle devam etti: “Hiç tereddütsüz iştirakçiliği günün gerekleri ve kuralları doğrultusunda yapmalıyız. Sanki bankacılıkta iştirakçilik sakıncalı işmiş gibi değerlendirmeler yapıldı. Dendi ki (bankacı sanayicilik yapmasın). Fakat bugün hep beraber gördüğümüz gibi tersini herkes yaptı. (Sanayiciler bankacılık yapsın, bankacılar sanayicilik yapmasın, bankacılar iştirakçilik yapmasın). Mesele böyle genellemelerle ifade edilecek husus değil. Konu, bankalar bankacılığa odaklı olsun, sermayelerini güçlerini bu işe ayırsın, banka ile iştirakleri arasındaki kol boyu mesafe de rekabeti olumsuz etkilemesin.
Önemli olan bu prensipleri uygulamaktır. İş Bankası, son 10 yıl içinde 80 civarındaki doğrudan iştirakini 2008 sonu itibariyle 30’a indirdi. 2001 krizinden hemen sonra 2002 sonunda İş Bankası’nın aktifi içinde iştiraklerin payı yüzde 12 idi. Bugün yüzde 3 seviyesinde.
İş Bankası’nın iştirakçiliği ülke yararına, ülke ekonomisinin yararına. İştiraklerimizin mevcut seviyesi bizim bankacılık ve finans sektörü odaklı olmamızı etkilemiyor. Bankacılıkta yeterince sermaye gücüne ve serbest sermayeye sahibiz. İştiraklerimiz bilakis kriz dönemlerinde bize ciddi sinerji yaratıyor. İştirak kurmayız veya satın almayız diye de peşin hükmümüz yok.”

IMF yararlı kullanılabilir
Ersin Özince, IMF ile ilişkilerle ilgili olarak da Türkiye’de iki yıl sonra bir seçimin daha yaşanacağını hatırlatarak, “Türkiye bir de o kulvara girerse ekonomi yönetimi biraz daha zorlanır. Türkiye IMF’den bir zarar görmüyor. IMF’nin Türkiye’nin yararına kullanılabileceği kanaatindeyim. Çünkü IMF’nin en başarılı örneklerinden birini Türkiye’nin teşkil ettiğine inanıyorum. Bu konuda her ne yapılırsa yapılsın, en ufacık bir hatalı sonuç çıkmamalıdır. İster IMF’li, ister IMF’siz... Kaygılar ortadan kaldırılmalı, kaygılar önemsenmelidir. IMF ile Türkiye’nin ihtiyaçlarına, boyuna yakışan bir paket olacağına dair ciddi beklenti yaratıldı bizlerde. Ümit ediyorum süratle sonuçlanır” dedi.
İstanbul’un finans merkezi olması yönündeki çalışmaların Türkiye ile ilgili bir proje olduğunu da vurgulayan Özince, söz konusu çalışmanın, aynı zamanda ayrı ayrı kuruluşların tekil çabalarıyla yürütülmesi kaosuna da son verme projesi olduğunu ifade etti. Özince, “Önemli olan bu çalışmaların orkestrasyonudur. Önemli olan rakip piyasalardan daha cazip olmaktır. İstanbul’un finans merkezi olmasıyla ilgili konuda bir bankacı olarak beklentim, gerekli yasal düzenlemenin yapılması. Yasal düzenleme, yol haritası, takvimi yapılmalı. Yoksa zaman boşa geçer. Bu konuda çok önemli bir niyet, yaklaşım, ciddi çalışmalar var. Ama artık bunları aksiyona çevirmenin zamanı” dedi.

81 Orman’da 32 il oldu
İş Bankası’nın sosyal sorumluluk alanındaki çalışmalarına da değinen Özince, TEMA Vakfı ile yürüttükleri ‘81 İlde 81 Orman Projesi’nde’ şu ana kadar 32 ile ulaştıklarını, yıl sonu itibarıyla yaklaşık 950 bin fidanın dikilmesinin ve yaklaşık 600 hektar alanın ağaçlandırılmasının planlandığını kaydetti.
İmkân bulamayanların da kitap alması düşüncesini barındıran ‘karneyi göster, kitabını al’ kampanyası ile iki yılda 2 milyon kitap dağıttıklarını anlatan İş Bankası Genel Müdürü Özince, dördüncü yılını dolduran, Türkiye Satranç Federasyonu ile yürüttükleri kampanya çalışmasıyla Milli Eğitim Bakanlığı’nın da yardımıyla şu anda ilköğretim okullarında 1 milyon 700 bin çocuğun satrancı seçmeli ders olarak seçtiğini söyledi. (aa)

‘Holding yapılanması iyi olur’
Ersin Özince, banka yöneticisi olarak bir ‘holding’ yapılanmasının yararlı olabileceği düşüncesinde olduğunu belirterek, bu konuda banka icra organının her türlü hazırlığını yaptığını, hissedarların böyle bir karar alması durumunda bankanın hiçbir şekilde olumsuz etkilenmeyeceğini kaydetti. Özince, holdingleşmeyi çok yakın bir gelecekte bu yıl veya önümüzdeki yıl olası görmediğini belirterek, şunları kaydetti: “Benim bir İş Bankası yöneticisi olarak böyle bir yapılanmanın yararlı olabileceği düşüncem var. Yurtdışında başarılı örnekleri var. Ama tabii bu konunun takdiri, kararı bankanın hissedarlarına ait. Bu, banka genel kurulunda alınacak bir karar. Bunun ortak değerini gözeterek yapmak lazım. Bunda piyasa koşulları, ortaya çıkarılacak yapı çok önemlidir. Bu konuda biz banka icra organı olarak her türlü hazırlığı yaptık.”

‘Vergi adaletsizliğine tahammülsüz bakıyorum’
Ersin Özince, bütçe açığıyla ilgili olarak da bu konuda her zaman ‘ayağını yorganına göre uzat’ denildiğini, ancak diğer taraftan bir ikilemle karşı karşıya kalındığını belirterek, şunları kaydetti: “Peki bütçe açığı yaratılmasın, yani şu dönemde bütün dünya devletleri ekonomilerine hız vermek için biraz daha fazla harcamaya çalışırken, bizimki harcamasın... Bana göre bütçe açığını ve her türlü açığı kapatmak için artı faktörleri ele almak daha akıllıca. Gelir yoksa gider yapamazsınız. Ama önce geliri artırmanız lazım. Ben bütün çalışma hayatını bordrolu yaşamış bir vatandaş olarak, artık vergi adaletsizliğine son derece tahammülsüz bakıyorum. Önce bütçe gelirlerinin artırılması için çaba göstermek lazım. Vergi adaleti bu ülkede sağlanmalıdır. Özellikle genç vatandaşların ülkeye olan yaklaşımı, saygısı açısından bu şart. Yeni nesiller bir vergi ahlakı kaygısıyla yetişiyorlar. Kayıt dışı olayının da artık kökünü kazımalıyız. Kayıt dışılığı sadece bankacılık sistemi üzerinden kayıtlıları kontrol ederek önlemek mümkün değil. Şu anda bütün dünyada görüyoruz. Ülkeler artık kendi sınırları ötesinde vatandaşların kayıt dışını takip ediyorlar.
Adil bir düzenin kurulması gerekiyor. Böyle bir düzen kurulursa bütçemiz de güçlenir. Bu ne eldeki varlıkları satmakla, ne özelleştirme ile ne gayrimenkullerin satışıyla ne de devlet borçlanma kağıtlarının satışıyla olur. Kalıcı yatırımcılar bulamazsak öyle turist gibi gelip geçenden randıman alamayız.”

‘Benim ekonomim iyi’ demek marifet değil
Krizin tepe noktalarının aşıldığını ve yavaşlamakta olduğunu, bu tepeyi aşacak yeni sıkıntıların ortaya çıkmayacağını düşündüğünü dile getiren Ersin Özince, şöyle dedi: “Dünya ekonomisi hızlanmayacak. Dolayısıyla kriz derken, krizin en ateşli safhası geçti, ama krizin yorgunluğu daha sürecek. Türkiye’nin ve Türk bankacılığının bunun içinden az etkilenerek çıkabilmesi için Türkiye Cumhuriyeti’nin farklı şeyler yapması lazım. Ve ne yazık ki, Türkiye’de ekonomik gündem bir türlü siyasi gündemin önüne geçemiyor. Bunu eleştirel anlamda söylemiyorum. Haklı nedenler, sorunlar, sıkıntılar var. Keşke Türkiye, sosyal ve siyasi konularını tamamıyla çözse de yönünü tamamen ekonomiye döndürmüş olabilseydi. Türkiye’nin dünya rekabetine ayak uydurabilme açısından işi zorlaşıyor. Dolayısıyla yavaş büyüyen dünya ekonomisi içinde, yavaş büyüyen ticaret partnerlerinin arasında Türkiye’nin gelecekte nasıl ve neyi üreteceğini, neyi ihraç edeceğini, nasıl katma değer elde edeceğini, insanların refahını nasıl yükselteceğini çok iyi planlaması lazım. Öyle kalkıp da neticeleri ortaya çıktıktan sonra (çok iyiyiz) demek pek anlamlı değil. Dünya rekabetine bakmamız lazım. Hasta olmamak marifet değil. 100 metre yarışında insan limitleri zorlanıyor. Türkiye’nin bu şekilde benden başarılıyı nasıl geçerim diye uğraşması lazım. (Ben iyiyim) demek marifet değil. (Benden başarılı ekonomiler var, ben nasıl onları geçerim) demesi lazım.”

Kredi yönetimine çok dikkat edilmeli
Özellikle küresel kriz sonrası birçok alanda olduğu gibi Türk bankacılık sektöründe de önümüzdeki dönemin pek kolay olmayacağının altını çizen Özince, bankacılık sektörünün kredi yönetimine çok dikkat etmesi gerektiğini, ancak kredi riskinde bir felaket senaryosu da öngörmediğini ifade etti. Sektöre çok ciddi beklentilerle birçok yeni sermayedar girdiğini anımsatan Özince, “Hatta yeni sermayedarlar Türkiye’de bankacılığın hızlı adımlarla geliştiği, sürekli kazan-kazan olan bir ortam içinde girdiler. Şimdi çok ciddi primlerle alınan bankaların lisanslarının eskisi kadar kolay kullanılamayacağı ortaya çıkacak. Ben bundan memnun olmuyorum. Keşke böyle olmasaydı da Türk bankacılık sektörü daha da büyümeye devam etseydi. Çünkü küçük bir sistemimiz var. Sektörü sadece kârıyla değerlendirmek doğru değil” dedi.

‘Kim ne reyting verirse versin vatandaşa bak’
Kredi derecelendirme kuruluşu Mood’y’s’in Türk bankalarıyla ilgili değerlendirmesine ilişkin Özince, Türkiye’nin kredi notlarına işaret ederek, “Ben Türkiye’nin ülke notlarının yanlış olduğunu düşünenlerdenim. Reyting kuruluşlarının yeni dünyayı doğru değerlendirmemelerinin kendi reytinglerini çok olumsuz etkilediği kanaatindeyim. Reyting kuruluşlarına, uluslararası saygın kuruluşlara gereksiz tepkiler yakışmıyor” dedi. Özince, reyting şirketlerinin değerlendirmelerinin “pek bir etkisi” olacağını düşünmediğini belirterek, şöyle devam etti: “Örneğin benim bankama kim ne reyting verirse versin vatandaş zaten reytingini vermiş. İş Bankası’nın öyle bir mevduat tabanı var ki, mevduat tabanı ve mevduat tabanının istikrarı kanaatimce en iyi iki bankadan biri. Diğeri de Ziraat Bankası... Bizim notumuzu mevduat müşterimiz tayin ediyor. İtibarımız belli.”

‘Sen krizde ne yaptın’ sorusuna yanıt önemli
Ersin Özince, dünyadaki küresel krizin tepe noktalarının aşıldığını ve yavaşladığını, krizin en ateşli safhasının geçildiğini ancak krizin yorgunluğunun daha süreceğini bildirdi.
Özince, dünyada çeşitli alanlarda balonların oluşabileceğini, balonun tamamen patlayıp sönmesinin ise imkânsız olduğunu ifade ederek, ABD’de ticari emlak kredileri ve Çin’de emlak sektöründe yaşanabilecek sıkıntıların yeniden bir alevlenmeyi artıracağını düşünmediğini söyledi. Dünya piyasalarında yaşanan olumsuzlukların sığ piyasaları etkilediğine işaret eden İş Bankası Genel Müdürü Ersin Özince, “Tsunamiler olduğunda derin denizler sadece dalgalanıyor. Sığ koylar, sel felaketiyle karşılaşıyor. O nedenle Türkiye’nin çok dikkatli olması gerekiyor. Türkiye’nin krizden olumsuz etkilenmek bir tarafa, fırsat yaratmaya bakması lazım. Ne (krizden az etkilendik), ne (etkilenmedik) dememiz bize yetiyor. (Sen krizde ne yaptın?) diye sorduklarında (krizde şu fırsatı değerlendirdim) diyebilen kazanacak” diye konuştu.

bigPara.com