'Perakendeci suya daldı, dayanabilen hayatta kalır'

'Perakendeci suya daldı, dayanabilen hayatta kalır'
'Perakendeci suya daldı, dayanabilen hayatta kalır'

SelçukGüzenge, TahsinÖzlenir ve Vehbi Kahveci (soldan sağa), mektubu ilk önce basına anlattı.

Tescilli Markalar Derneği (TMd) Eşbaşkanı Tahsin Özlenir, alışveriş merkezlerinin bir kısmında fiili olarak kiraların ödenemediğini belirtti. 120 marka ve 2 bine yakın mağazayı temsil eden TMd, bakanlıklara mektup yazarak önerilerde bulundu
Haber: ÇAĞRI BİLGİN / Arşivi

İSTANBUL - Perakende sektörü krizi az hasarla atlatma yolu arıyor. Perakendicelerin ‘yabancı markaları’, tüm sektör adına beyaz eşya, otomotiv gibi sektörlere gösterilen avantajların bir benzerini istiyor.
‘Biz satamazsak, üretim de olmaz’ diyen perakendeciler Tescilli Markalar Derneği (TMd) eş Başkanı Tahsin Özlenir, alışveriş merkezlerinin bir kısmında fiili olarak kiraların ödenemediğini belirterek, “Fakat alışveriş merkezi boşalır korkusuyla üstüne gidilmiyor. Sadece kiralar değil genel giderler, çalışan maaşları çalışanların vergileri de ödenemiyor” diyerek perakende sektöründeki sıkıntıyı dile getirdi.

‘Herkesin işi çok zor’

Bazı alışveriş merkezlerinde boş duran dükkânlarla ilgili olarak Tahsin Özlenir, “Kiracı olarak çıkıp gitmek de hiç kolay değil. Azad edilse kaç kişi kalır acaba. Şu anda herkes nefesini iyice çekip suya daldı, kim ne kadar güçlüyse o daha fazla dipte kalacak, herkesin işi çok zor” dedi. 120 marka ve 2 bine yakın mağazayı temsil eden TMd, Sanayi ve Maliye Bakanlıklarına mektup yazarak bir takım öneri ve taleplerde bulundu. Dün itibarıyla görüşme talebini ileten TMd, bakanlıktan randevu bekliyor.

‘Palyaço gibiyiz içimiz ağlıyor’

Yaşanan ekonomik krizden en çok perakende sektörünün etkilendiğini dile getiren TMd Başkanı Vehbi Kahveci ise “Perakende sektörü palyaço gibi, dışımız gülüyor ama içimiz yanıyor. Biz, sektöre ilişkin taleplerimizi gerekli mercilere ileteceğiz. ‘Orada bir köy var ve bizi duyacaklar’ diyoruz” diye konuştu. İyi durumda olduklarını ve gerekli tedbirler alındığı takdirde 2009 yılının çok iyi geçmesini beklediklerini kaydeden Kahveci, “2009 yılının beklenenin ötesinde bir yıl olacağına inanıyoruz. Biz iflas ediyor, batıyor değiliz. Sadece destek istiyoruz” dedi.
Türkiye’de alışveriş merkezlerinin (AVM) ‘sonradan görme’ mantığıyla yapıldığını ve bir yığılma söz konusu olduğunu belirten Kahveci şunları söyledi: “Hepsi için düzenleme istiyoruz. Önerdiğimiz şeylerle daha az dükkân kapanacak, daha az kişi işten çıkarılacak. Daha önce yapılmamış şeyler istemiyoruz ki. Başka sektörler için yapılan desteklerden bazılarını biz de talip ediyoruz.”

‘İndirimde yerli kaybediyor’

İndirimler konusunda da düzenleme talep ettiklerini belirten TMd Eşbaşkanı Selçuk Güzenge, sadece indirim tarihlerinin belirlenmesinin bile yeterli olacağını kaydetti. İndirim konusunda Tahsin Özlenir ise şöyle dedi: “Erken indirim dah çok yerlileri vuruyor. Yabancı markalar stok krizi yaşamadı; hepsini eritti. Yerli indirim yapıyor, yabancı karşılık verince tüketici yabancıyı tercih ediyor.” 

TMd hükümetten neler istiyor?
* Kendine ait mağazalar üzerinden faaliyet gösteren perakendecilerin mağazalarında çalışan bordrosundaki personelin SSK primlerinde yıl sonuna kadar yüzde 25 indirim talep ediyoruz. 
* Açılmış ve açılacak davalar bakımından hukuki düzenlemeler bekliyoruz. Dava tarihinden geriye dönük olarak son 12 ayın fiili kira ödemesinin TL’ye uyarlanan aylık ortalamasının maksimum yüzde 15’i kadar yeni kira bedeli talep edilebilmesinin sağlanması, dövize endeksli kira bedellerinin ‘Türkiye’de TL üzerinden işlem yapılır’ kuralı gereği TL’ye endekslenmesi gerekmektedir. 
* AVM’lerdeki ortak kullanım alanlarına giderlerine ilişkin acil kanuni düzenleme yapılmalı.
* Vadeli ithalatlarda alınan yüzde 3 oranında Kaynak Kullanım Destekleme Fonu yıl sonuna dek yüzde 1’e düşürülmeli.
* İthalatta alınan ÖTV’lerin yıl sonuna dek indirilerek, yalnız otomotiv ve beyaz eşyada değil, diğer sektörlere de bu destek sağlanmalı.


Yabancı markayı KDV farkı zorladı
İthalat sırasında ödenen KDV’nin, daha sonra yapılan satışlarla mahsup edilebildiğini belirten Vehbi Kahveci şu bilgileri aktardı: “İthalatta KDV peşin ödeniyor. Ancak ekonomik kriz nedeniyle satışların azalması, buna karşılık seri sonu, outlet ve stok fazlası olan ürünün daha düşük fiyatla hatta zararına satılması nedeniyle perakendede daha düşük KDV tahsil ediliyor. Bu da KDV farkı oluşturuyor. Bu farkın büyük yekün oluşturması, bir başka borca mahsup edilememesi nedeniyle perakendecilerin ilgili devlet kurumlarından alacakları oluşuyor. Kendi finansmanını sağlamak için kredi kullanmak zorunda kalıyorlar. Krizin olduğu bu geçici dönemde perakendecilerin mahsup edemedikleri bu bedeli bir başka borçlarına mahsup edebilmeleri halinde kendi işletme sermayelerini kendi varlıklarıyla döndürme şansına sahip olacaklardır.” Söz konusu KDV farkı alacağının firma başına ortalama 1 milyon dolar civarında olduğu bu nedenle TMd üyeleri için 40-50 milyon doları bulduğu hesaplanıyor.