'Rüşvet' OECD'nin şartı

Japonya'nın Kaman-Kalehöyük Arkeoloji Müzesi Projesi'ne yapacağı maddi katkı protokolünde 'rüşvet' maddesinin konması, iki ülke arasında soğukluk yarattı.

ANKARA - Japonya'nın Kaman-Kalehöyük Arkeoloji Müzesi Projesi'ne yapacağı maddi katkı protokolünde 'rüşvet' maddesinin konması, iki ülke arasında soğukluk yarattı. Japonya'nın Ankara Büyükelçiliği, 'rüşvet maddesinin' OECD'nin 1996'da aldığı karar üzerine tüm ekonomik işbirliği faaliyetlerini düzenleyen protokollere bu maddeyi koyduklarını belirterek, "Türkiye'nin onurunu kırmak gibi bir niyete sahip olmamız söz konusu değildir" dedi. TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Mehmet Dülger ise "Batsın o para" diyerek eleştirisini yineledi.
Yardımlar yeni değil
Japonya'nın son 19 yıldır madden desteklediği Kaman arkeolojik kazılar kapsamında yeni bir 3 milyon dolarlık hibe yardımı 'rüşvet' sorununa takıldı. Japonya Büyükelçiliği'nden konuyla ilgili yapılan yazılı açıklamada, protokoldeki rüşvet maddesiyle ilgili şu açıklama yapıldı:
"Bu madde, OECD'nin 1996 tarihli Ekonomik Kalkınma Yardımı Komitesi toplantısında, ülkeler arasındaki ekonomik işbirliği faaliyetlerinde "iyi uygulamanın" gerçekleştirilmesi alınan tavsiye kararı üzerine, Japonya hükümeti tarafından diğer ülkelerle imzalanan ilgili belgelere de konulmaya başlandı. Bu tarihten itibaren Japonya'nın ekonomik işbirliği ile ilgili sözleşmelerinde yolsuzluğa karşı önlem alınmasını amaçlayan ifadeler yer almıştır ve Türkiye ile yapılan sözleşmelerde bu ifade yer almaktadır."
Bu maddenin, Türkiye'nin yolsuzluğun önlenmesine ilişkin kanunlarının tam anlamıyla uygulanacağının bir teyidi olarak algılandığını belirten Büyükelçilik, "Bu madde, bugüne kadar uluslararası bir kural olarak uygulanmakta olup, Japonya'nın geleneksel dostluk ilişkilerine sahip olduğu Türkiye'nin onurunu kırmak gibi bir niyete sahip olması söz konusu değildir. Bu maddenin aniden bir sorun olarak gündeme getirilmesini hayretle karşılamaktayız" dedi. 3 milyon dolarlık protokolü onaylamayıp hükümete iade eden Dülger Japonya'ya tepkisini dün de sürdürdü. Dülger, tasarının önceki günkü komisyon toplantısında son dakikada geldiğini, sekiz maddelik gündemleri olmasına rağmen, 'bunun mart ayı sonuna kadar geçilmesi gerektiğinin' söylendiğini belirtti. TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Dülger, Dışişleri ile yapılan görüşmelerde 'Düzeltirken zaman alacak, yetiştiremeyiz, 3 milyon dolar da gider' dendiğini belirtirken, "İsterse 300 milyon dolar gitsin, isterse 3 milyar dolar gitsin. Batsın o gelecek para" dedi.
'Dışişleri nasıl imza attı?'
Dışişleri Bakanlığı'nın, Japonlar ile konuşarak, "Parayı getiriyorsanız, bir hafta içerisinde bunu düzeltin, bu hükmü kaldırın" diyeceğini kaydeden Mehmet Dülger, "Bu hakaret gibi bir şey... Sen buna nasıl imza attın?" diye sordu. Dülger, Japonların çok temiz insanlar olduğunu ancak yine de bunun kabul edilmesinin mümkün olmadığını söyledi.