Sanal âlemde adres savaşları

Türkiye'de 'tr' uzantılı internet adreslerini tescilde tek yetkili kurum olan İnternet Alan Adı Yönetimi (Domain Names Systems-DNS) paylaşılamıyor.

ANKARA - Türkiye'de 'tr' uzantılı internet adreslerini tescilde tek yetkili kurum olan İnternet Alan Adı Yönetimi (Domain Names Systems-DNS) paylaşılamıyor.
1990'dan bu yana ODTÜ bünyesindeki merkezi, Telekomünikasyon Kurumu bünyesine almak isterken, TBMM'ye sunulan Elektronik Haberleşme Kanunu, merkezin yönetimiyle ilgili esasları belirleme yetkisini Ulaştırma Bakanlığı'na veriyor. ODTÜ'nün tescil ettiği internet adresi sayısı 73 bine yaklaşan ve yılda 1 milyon dolar gelir getiren merkezi vermek istemediği belirtiliyor.
Telekomünikasyon Kurumu Başkan Yardımcısı Mustafa Alkan, konuya ilişkin soruları yanıtlarken, alan adları konusunda diğer ülkelerde ve Türkiye'de çeşitli çalışmalar yapıldığını ifade etti. İnternette alan adları ve numaraları belirlemede yetkili kurum gibi gösterilen ve ABD Ticaret Bakanlığı'na bağlı olarak kâr amacı gütmeden faaliyet gösteren Kayıtlı İsimler ve Numaralar İçin İnternet Organizasyonu'nun (ICANN), Dünya Bilgi Toplumu Zirvesi'nde mercek altına alındığını ifade eden Alkan, bu kuruluşun yerine dünyadaki alan adları düzenlemelerini gerçekleştirmek üzere BM bünyesinde bir birim oluşturulmasının önerildiğini dile getirdi.
Dünyadaki belirsizliğini sürdüren alan adlarıyla ilgili düzenlemelerin Türkiye'de de net bir konuma sahip olmadığını ifade eden Alkan, Türkiye'den ilk kez ODTÜ'nün bu işlerle ilgili faaliyetleri düzenlemek amacıyla ICANN'a başvuru yaptığını ve tescil işlemlerini üstlendiğini anımsattı. Alan adlarıyla ilgili Uluslararası Telekomünikasyon Birliği'nde yapılan çalışmalarda tescil işlemlerinin sektördeki düzenleyici otoritelere verilmesi yönünde bir prensip kararının gündeme geldiğini kaydeden Alkan, şöyle devam etti: "Avrupa ülkelerinin bir kısmında alan adlarıyla ilgili işlemler telekomünikasyon sektörü düzenleyicisi otoriteler tarafından yürütülmeye başlandı. Biz de Türkiye'de hem yasal zemine oturması hem de düzenleme konsepti içinde daha doğru olacağı düşüncesinden hareketle alan adlarıyla ilgili düzenlemelerin Telekomünikasyon Kurumu tarafından yapılmasında fayda olduğunu düşünüyoruz."
Alkan, şunları söyledi: "Uzlaşmazlık konusunda ODTÜ'nün bir yetkisi olmadığı için ilgili tarafların uzlaşmazlık için ICANN'a gitmesi ve bir sürü para vermesi gerekiyor. Bu da hem para çıktısı hem de zaman kaybı demektir. Oluşturulacak hukuki altyapıyla sorunlar çözümlenmeli."
'Gelir kamuya gitmeli'
Alkan, alan adlarının tescili konusunda trilyonlara varan bir kaynağın söz konusu olduğunu, ancak bu kaynağın nerede ve nasıl kullanıldığının denetlenmediğini savunarak, "Bunun kamu bütçesine aktarılıyor olması gerekir. Bundan dolayı da işin Telekomünikasyon Kurumu bünyesine alınmasında fayda var" dedi.
TBMM'ye sunulan Elektronik Haberleşme Kanunu tasarısının 'İnternet Alan Adları' başlıklı 35. maddesinde, "tr uzantılı internet alan adlarının tahsisini yapacak kurum ile alan adı yönetimine ilişkin usul ve esaslar bakanlık tarafından belirlenir" hükmüyle, bu konudaki yetki Ulaştırma Bakanlığı'na veriliyor.