Şekerbank satışı olmadı

Şekerbank'ın, Hollanda'nın en büyük bankası Rabobank'a satışı gerçekleşmiyor. Rabobank'ın bankada kontrolü ele geçirmek için Şekerbank Personeli Munzam Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfı'na ait hisseleri alması gerekiyordu.

İSTANBUL - Şekerbank'ın, Hollanda'nın en büyük bankası Rabobank'a satışı gerçekleşmiyor. Rabobank'ın bankada kontrolü ele geçirmek için Şekerbank Personeli Munzam Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfı'na ait hisseleri alması gerekiyordu. Ancak yüzde 36 oranındaki hissenin satışına yönelik izni almak için başvurulan mahkemeden faturayı 100 milyon YTL artıran bir karar çıkması üzerine Rabobank yeni fiyatı kabul etmediğini bildirdi. Sandık yöneticileri de mahkemenin belirlediği hisse başına 4.93 YTL'lik fiyat yerine, 2005 Temmuzu'nda üzerinde anlaşmaya varılan 2.72 YTL'lik fiyatta ısrar eden Rabobank'ın teklifini kabul etmedi.
Varılan ön anlaşmaya göre hisse devir sözleşmesinin 15 Şubat'ta saat 24.00'e kadar imzalanması gerekiyordu. Tarafların mutabakatına dayanan yeni bir süre uzatımı kararı alınmaması durumunda satış sözleşmesi kendiliğinden sona erecekti. Önceki gün bir uzatma olmadığı için satışın gerçekleşmeyeceği ortaya çıktı.
İş nasıl bozuldu?
Şekerbank'ın büyük ortakları hisselerin yüzde 42.96'sını elinde bulunduran Şekerbank Personeli Munzam Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfı ile yüzde 9.08 hissenin sahibi Şekerbank Personeli Sosyal Sigorta Sandığı Vakfı. Borsada işlem gören hisselerle birlikte Şekerbank Personeli Munzam Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfı'nın payı yüzde 53.53'e, Şekerbank Personeli Sosyal Sigorta Sandığı Vakfı'nın payı ise yüzde 14.43 seviyesine ulaşıyor. Yani bu iki kurum banka hisselerinin yüzde 67.97'sinin sahibi.
Rabobank'ın Şekerbank'ı incelemeye başladığı 14 Aralık 2004 yılında İMKB'ye bildirildi. 2005'in ilk aylarında ise Şekerbank'ı satın alma kararı verilmiş ve fiyat da üç aşağı beş yukarı belli olmuştu. Buna göre Rabobank, bankanın yüzde 51'ini alacaktı. Ancak Vakıf üzerinde yüzde 51 oranında hisse görülmediği için yüzde 36.5 hisse Rabobank'a verilecek ve fark çeşitli kaynaklardan temin edilecekti. Görüşmeler 7 Temmuz 2005 tarihinde anlaşmayla sonuçlandı. Buna göre Hollandalı Rabobank, Şekerbank hisselerinin yüzde 36.5'ini 2.72 YTL birim fiyatla toplam 124.14 milyon YTL'ye alacaktı. Hisse oranını yüzde 51 seviyesine ulaştırmak için gerekli hisseler de temin edilip Rabobank'a verilecekti.
Yönetim İstanbul'a geldi
Bu işlemlerin ve gerekli yasal izinlerin de 15 Şubat 2006 çarşambaya kadar tamamlanması gerekiyordu. Ancak Medeni Kanun'un ilgili hükümlerine göre Şekerbank Personeli Munzam Sosyal Güvenlik ve Yardımlaşma Sandığı Vakfı'nın mülkiyetindeki bir malı satabilmesi için mahkemeden izin alması gerekiyordu. Hisse senedi satışı için de izin şarttı. Vakıf mahkemeye başvurdu. Mahkemeden ilginç bir karar geldi. Hisse satışına izin veriliyor ancak taraflar arasında 2.72 YTL olarak kararlaştırılan fiyatın en az 4.93 YTL olması isteniyordu.
Bu yeni fiyat, Rabobank'ın Şekerbank faturasını 124 milyon 140 bin YTL'den 224 milyon 140 bin YTL'ye çıkarıyordu. Karar üzerine Rabobank'ın üst yönetimi hafta başında İstanbul'a geldi ve vakıf yönetimiyle masaya oturdu. Yönetim vakıftan kararı temyiz etmeleri ve hisseleri daha önce üzerinde anlaşılmış fiyattan kendilerine devretmelerini istedi. Ancak yapılan uzun görüşmelerden sonra istekleri kabul edilmeyince iş koptu.
'Rabobank işi uzattı'
Görüşmeleri yakından izleyenlere göre işin bozulmasının nedeni Rabobank'ın yavaş davranması. Mutabakatın ortaya çıktığı 2005'in ilk aylarında fiyatın 'doğru' olduğunu söyleyenler şunları kaydetti:
"Ancak işi uzattılar. Bu süreçte Türkiye'deki her şey değerlendi. Bazı küçük ortaklar 2.73 YTL'lik fiyatla bankanın peşkeş çekildiğini söylemeye başladılar. Eğer iş, Fortis'in Dışbank'ı satın alma işlemindeki gibi hızlı şekilde tamamlansaydı, bu sıkıntılar olmayacaktı. Vakıf hisseleri en az mahkemenin belirlediği 4.73 YTL'den satmak zorunda. Rabobank bunu bugün kabul etmedi. Ancak yarın tamam dese bile, bu teklifin vakıf tarafından kabul edilmemesi mümkün. Piyasalar da fiyatın düşük olduğunu düşünüyordu. Nitekim satışın gerçekleşmeyeceği haberi üzerine Şekerbank hisselerinin fiyatı yüzde 6.52 prim yaparak 7.55 YTL'ye ulaştı."
Yeni talipler var
Rabobank ile yollarını ayıran Şekerbank'ın önümüzdeki günlerde yerli ve yabancı yeni taliplerle masaya oturması bekleniyor. Bunun nedeni ise Rabobank ile görüşme sürecinde Şekerbank'ın bilanço ve mali tablolarında muhafazakâr davranarak sıkıntılarını geride bırakması. Şekerbank 2005 yılı bilançosunu henüz açıklamadı. Ancak dokuz aylık net kârı 30.6 trilyon TL. Yıl sonunda bu kârın 40 trilyon TL olması bekleniyor. Bu arada banka, Rabobank'ın telkiniyle tahsil edilebilecekler de dahil olmak üzere alacakları için 170 trilyon lira karşılık ayırdı. Takipteki alacakların en az 85 trilyon liralık kısmının tahsili mümkün. Bu durumda Şekerbank'ın net kârını 120-125 trilyon lira gibi düşünmek lazım. Yani Rabobank elini çabuk tutabilse Şekerbank yatırımdan çok büyük kâr edecekti. Nitekim son dönemde Türkiye'de banka alan ya da ortak olanlar, bir örnek dışında önemli oranda kazanç sağladı. Rabobank'ın ise şimdi bu fırsatı elinden kaçırdığı görülüyor.