Sosyal Güvenlik Yasası'nda memuru sevindiren karar mahkemeyi böldü

'Sosyal güvenlikte tek çatı'yı çökerten Anayasa Mahkemesi iptalinin arkasındaki gelişmeler ortaya çıkmaya başladı.
Yargı kaynaklarına göre, iptaller Anayasa'nın 128. maddesine dayandırıldı. Sadece memurları kurtaran iptallerin...
Haber: ADNAN KESKİN / Arşivi

ANKARA - 'Sosyal güvenlikte tek çatı'yı çökerten Anayasa Mahkemesi iptalinin arkasındaki gelişmeler ortaya çıkmaya başladı.
Yargı kaynaklarına göre, iptaller Anayasa'nın 128. maddesine dayandırıldı. Sadece memurları kurtaran iptallerin Anayasa Mahkemesi'nde de ciddi tartışma konusu olduğu ve bazı iptallerin bir oy farkla beşe karşı altı oyla, ya da dörde karşı yedi oyla alındığı öğrenildi. İptal nedeniyle emeklilik işlemlerinde kaos yaşanacağı endişesine de katılmayan Anayasa Mahkemesi'nin, aksine yasal boşluğu önlemek için iptal başvurularında olmadığı halde yürürlükle ilgili kimi düzenlemeleri sırf bu nedenle iptal ettiği belirlendi.
En çok tartışılan yan
Mahkemenin, iptalleri neden yalnızca kamu görevlileriyle sınırlı tutup işçi ve Bağ-Kur'lulara yasanın uygulanmasına vize verdiği soruları, iptalin en çok tartışılan yanı oldu. Bununla ilgili Anayasa Mahkemesi Başkanvekili Haşim Kılıç, kararı açıklarken 'çoğunluktaki arkadaşlar memurlarla ilgili düzenlemenin ayrı bir yasada yapılması gerektiğini düşünüyor' bilgisini vermişti.
Dayanak maddesi
Anayasa Mahkemesi'nin, bazı hükümleri iptal kararlarını dayandırdığı maddenin Anayasa'nın 128'inci maddesi olduğu öğrenildi. İşte, yalnızca memurları kurtaran karara temel gerekçe olarak gösterilen Anayasa'nın 'Kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler' üst başlığı altında bulunan 'Genel İlkeler' başlıklı 128'inci maddesi: 'Devletin, kamu iktisadi teşebbüsleri ve diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevler, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görülür.
Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. Üst kademe yöneticilerinin yetiştirilme usul ve esası, kanunla özel olarak düzenlenir.'
128. madde tartışıldı
Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararlarına oybirliği sağlayamadığı biliniyordu, ancak yasanın Anayasa'nın memurlarla ilgili tek düzenlemesi olan 128. maddesine aykırı olduğu düşüncesinin toplantılarda ciddi bir tartışma konusu olduğu ve maddelerle ilgili iptal kararlarındaki oy sayılarının değiştiği de öğrenildi.
Bir oy farkla iptal: Buna göre; bazı iptaller bir veya iki karşıoyla büyük çoğunlukla iptal edilmekle birlikte bazı iptaller yalnızca bir oy farkla (beşe karşı altı oyla), ya da iki oy farkla (dörde karşı yedi oyla) alınmış. Gerekçeli kararda, iptallere karşı çıkan üyelerin karşıoy yazıları da yer alacak.
Kaosa çözüm
Yüksek Mahkeme kararında, gündemdeki 'iptaller nedeniyle yasal boşluk olur mu, emeklilik işlemleri sekteye uğrar mı' sorusuna da yanıt bulunduğu belirtildi. Anayasa Mahkemesi'nin iptal üzerine yasal boşluk doğmaması ve em-eklilik işlemlerinde kaos yaşanmaması için, 'iptal edilen maddeler nedeniyle uygulanması imkânsız hale geldiği' gerekçesiyle iptal başvuruları arasında yer almadığı halde mevcut kanunu 1 Ocak'ta yürürlükten kaldıracak olan geçici bazı maddeleri de kendisi iptal etti.
Mevcut kanunla devam: Böylece, 1 Ocak 2007 tarihinde yürürlükten kaldırılacak olan Emekli Sandığı Kanunu'na tekrar yürürlük kazandırılmış oldu. Buna göre de, halen mevcut kanun 1 Ocak 2007'den sonra da uygulanmaya devam edilecek.
Yürürlükte ayıklama
Mahkeme kararından bir detay da yürütmeyi durdurma kararlarıyla ilgili. Mahkeme, iptal ettiği 20 kadar düzenlemenin tümüyle ilgili (1 Ocak 2007 tarihinden geçerli olmak üzere) yürütmeyi durdurma kararı da vermedi ve 'uygulanması halinde giderilmesi güç zararlara yol açacak' nitelikte görmediği bazı maddelerin yürürlüğünü de durdurmadı.
Gerekçe ocaktan önce
Mahkemenin gerekçeli kararını ne zaman yayımlayacağı sorusunun yanıtı da netleşmeye başladı. Bugün (yarın) yürütmeyi durdurma kararını yayımlaması beklenen mahkemenin, gerekçeli kararın 1 Ocak öncesine yetiştirilmesi için çalıştığı da öğrenildi.