Türk dış diplomasisine TOBB damgasını vurdu

Türk sanayici ve işadamları, kısır iç politika çekişmelerinin uzağında ve dar iç pazarın paylaşım kavgasından sıyrılarak dünyada uzun süredir esen küreselleşme rüzgârını yakalamaya çalışıyor.
Haber: HANİFE ŞENYÜZ / Arşivi

ANKARA - Türk sanayici ve işadamları, kısır iç politika çekişmelerinin uzağında ve dar iç pazarın paylaşım kavgasından sıyrılarak dünyada uzun süredir esen küreselleşme rüzgârını yakalamaya çalışıyor.
İşadamı ve sanayinin üst örgütü Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB), global aktörlükte yeni bir ufuk açarken, Türk dış politikasının 'soft power'ı (yumuşak gücü) olarak öne çıkmaya başladı. TOBB, devlet başkanları, IMF, Dünya Bankası ve AB temsilcileri, büyükelçilerin vazgeçilmez bağlantı noktası konumuna geldi.
Dış pazarın kapısını açtı
Türkiye yaşadığı derin 2001 krizinden sonra dünyada global aktörler arasına girmek için ekonomide önemli adımlar atarken, 1980 sonrasında firma bazında kabuğunu kırmaya, dünyaya açılmaya çalışan Türk girişimcilere uluslararası arenada kapı aralamak için TOBB devreye girdi. Dünya ekonomisinde 17. büyük ekonomisi olan ve ilk 10'a girme potansiyeli bulunan Türk ekonomisinin dünya ekonomilerine entegrasyonu, dünya pazarlarındaki payını ve rekabet gücünü artırması için ortaya konulan çabalar, ekonomi politikasının da ayrılmaz yönünü ortaya çıkardı.
AB, ABD ve bölge ülkeleri başta olmak üzere dünya ülkeleriyle artırılan ilişkiler, TOBB'u da Türk dış politikasında önemli bir rol almaya yöneltti. TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu gelinen noktayı, "TOBB, global ölçekte bir aktör olarak Türk dış politikasının 'soft power' araçlarından biri haline gelmiştir" diye özetliyor.
TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, 2003 yılından günümüze 36 devlet başkanı ve başbakanı tarafından kabul edildi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin Almanya Başbakanı Gerhard Shröder, Japonya Başbakanı Junichiro Koizumi, İtalya Cumhurbaşkanı Carlo Ciampi, Pakistan Delvet Başkanı Pervez Müşerref, Suriye Devlet Başkanı Beşar Esat, eski Azerbaycan Devlet Başkanı Haydar Aliyev ile İsrail Başbakanı Ariel Şaron ile görüşmeler, Türk iş dünyasının sorunlarını ve çözüm arayışlarını güçlendirdi. Ayrıca, Gürcistan, Irak, Bosna-Hersek, Bahreyn, Bangladeş, çek, Filistin, Litvanya, Moldova, Romanya, Tacikistan, Afganistan Bulgaristan ve Avusturya başbakanlarıyla da ekonomi ağırlıklı görüşmeler yapıldı.
ABD ile her konuda çalışma
TOBB, ABD ile birçok projeye imza attı. İki ülke arasında yüksek düzeyli temas grubu oluşturuldu, iki ülke arasında ekonomik ilişkilerin güçlendirilmesi, Irak'ın yeniden yapılandırılmasını, Türkiye ABD-AB ilişkileri konularında çalışmalar başlatıldı. ABD Kongresi'nde de kongreyle Türk Parlamentosu arasında iletişim, diyalog ve karşılıklı anlayış yaratmak amacıyla 'Türkiye Çalışma Grubu' oluşturuldu. Ayrıca, TOBB-US Chamber arasında oda iş ortaklığı projesi başlatıldı.



Filistin-İsrail barışına 'Erez' katkısı
TOBB'un uluslararası alanda attığı önemli adımların başında Filistin-İsrail barışına katkıda bulunmayı hedefleyen Ankara Forumu ile Erez Sanayi Bölgesi projesi yer aldı. Bu amaçla, iki ülke sanayicileri TOBB'un liderliğinde geçtiğimiz aylarda bir araya getirilmişti. TOBB, projeyle 1970'lerden beri faaliyette olan Gazze ve Erez arasındaki sanayi bölgesine yeniden hayat kazandırmayı ve barışa katkıda bulunmayı hedefliyor. ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice, TOBB'un bu girişimini, memnuniyetle karşıladıklarını belirterek, "Bölgede barışa katkıda bulunabilecek önemli bir girişim" olarak nitelemişti.
Proje kapsamında, Erez Sanayi Bölgesi 49 yıllığına TOBB'a kiralandı, halen altyapı ve üstyapı ve güvenlik projeleri çalışmaları yürütülüyor. TOBB ayrıca, OECD bünyesinde Ortadoğu ve Kuzey Afrika (MENA) çerçevesinde, iş geliştirme eğitim programı oluşturdu ve Filistinli oda yöneticilerine dönük Türkiye'de eğitim programları gerçekleştirildi. TOBB, 'İpek Yolu'nun Yeniden Canlandırılması Projesi'ne de imza attı.


AB projelerine destek
Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne tam üyeliği için de TOBB, işadamlarıyla Brüksel'e yaptığı ziyaretlerle destek verdi.
Tam üyelik müzakereleri öncesinde ve sonrasında sürdürülen bu ziyaretlerin yanı sıra, AB ülkeleri ve Türkiye arasında sağlıklı bilgi akşının sağlanması için projeler devreye soktu. İş dünyasının kapasitesinin güçlendirilmesi projesinin yanı sıra Türkiye-AB İletişim Projesi, Yerel Medya İletişim Projesi, Yerel Akademisyenler İletişim Projesi ile AB fonlarından yararlanabilmeyi hedefleyen Proje Hazırlama Kapasitelerinin Güçlendirilmesi Projesi uygulamaya konuldu. Eurochambers ile birlikte oda geliştirme projeleri yürütülüyor.


IMF ve DB'nin adresi
TOBB, ülke bazında ikili ilişkilerde rol almaya başlarken, ülke ekonomisinin şekillendirilmesinde de başvuru adresleri içerisinde yer almaya başladı.
IMF ve Dünya Bankası (DB) ile ekonomi programı ve destek verilen projelerde görüş alışverişi yapılmaya başlandı. Program gözden geçirmeleri sırasında IMF'nin ilk randevu talebi üzerine, daha önceki IMF görüşmelerinde hangi konular üzerinde durulduğunun bilgisini isteyen Hisarcıklıoğlu'na, 'Daha önce IMF ile görüşme yapılmamış' yanıtı geldiği aktarılıyor. O görüşmeden sonra, TOBB her gözden geçirmede IMF ve DB'nin ziyaret etmeye devam ettiği kurumlar arasına yerleşti.
TOBB, DBile Rekabet Politikası ve Türkiye'de Yatırım Ortamının İyileştirilmesi Projesi yürütüyor. Proje, elektrik, telekomünikasyon, havayolu taşımacılığı, hızlı sirküle eden tüketim malları ile kurumsal ve hukuksal çerçeveyi içeriyor.