Türkiye deflasyona gidiyor

Uluslararası yatırım bankası Morgan Stanley, enflasyondaki düşüş süreciyle Türkiye'nin, 'fiyatlardaki gerilemeyi' gösteren deflasyona doğru gittiğini belirtti.

İSTANBUL - Uluslararası yatırım bankası Morgan Stanley, enflasyondaki düşüş süreciyle Türkiye'nin, 'fiyatlardaki gerilemeyi' gösteren deflasyona doğru gittiğini belirtti. Deflasyonun iki çeşidi bulunduğunu belirten uzmanlar, bunlardan birinin ekonomideki durgunlukla ortaya çıktığına, diğerinin ise verimlilik artışından kaynaklandığına dikkat çekiyor. Ekonomi çevreleri, Türkiye'de yaşananların ikinci tanıma yönelik gelişmeler olduğuna vurgu yapıyor.
Dört puanlık faiz indirimi
Ocak enflasyonunun Türkiye'de dezenflasyon sürecinin devamını teyit ettiği belirtilen Morgan Stanley analizinde önemli dış şok olmazsa yılın kalanında dört puanlık faiz indirimi beklenebileceği kaydedildi. Analizde, yeni sepete göre hazırlanan Ocak 2005'e ait enflasyonu tüketici fiyatları yüzde 0.55 artarken, toptan eşya fiyatlarının yerini alan üretici fiyatları yüzde 0.41 oranında gerilediği, imalat sanayii fiyatlarının toplamda yaklaşık yüzde 1.1 azaldığı kaydedildi.
Analizde verilerin, deflasyona gidişin bir işareti olduğu da vurgulandı. Ayrıca, enflasyondaki düşüşün devam edeceği belirtilirken, yıl sonu itibarıyla yüzde 6.7 enflasyon beklendiği kaydedildi.
Morgan Stanley, 2006 enflasyon tahminini yüzde 3.6 olarak açıkladı. Hükümetin bu yılki TÜFE hedefi yüzde 8. Ocak itibarıyla yıllık enflasyon ise TÜFE'de yüzde 9.23, ÜFE'de yüzde 10.70 oldu.
Analizde Türkiye'deki kısa ve uzun vadeli faizin tarihin en düşük seviyesine indiğini belirtirken, bu gelişmenin kriz sonrası makroekonomik iyileşmeyi yansıttığını ifade etti. Türkiye'de halen yüksek seyreden reel faiz marjlarının ise oranlarda oluşabilecek ani düşüşlerin getirebileceği şoklara karşı kalkan görevi gördüğü belirtilen analizde, reel faizin de yüzde 10'lara kadar inebileceği vurgulandı.
Faizdeki istikrarlı düşüşün raslantılsal olmadığını ve Türkiye'nin kredi kalitesindeki ciddi düzelmenin sonucu olduğunu savunulurken, mali disiplinin en önemli göstergelerinden kamu açığının gayrisafi yurtiçi hasılaya oranını 2004 yılında 2001'deki yüzde 7.1'den yüzde 15.1'e gerilediği belirtildi. Kamu açığı oranının 2006'da yüzde 5'in altına ineceği öngörülen analizde böylece kamu borçlanma gereksiniminin önemli ölçüde azalacağı öngörüldü.



Fiyatlardaki düşüşün iki çeşidi var
Fiyatlarda uzun döneme yayılan düşüş süreci deflasyon olarak adlandırılıyor. Deflasyonun iki çeşidi bulunuyor. Bunlardan biri ekonomideki durgunlukla ortaya çıkıyor. Fiyatlar inmeye başlıyor. Diğeri verimlilikteki artıştan kaynaklanıyor ve ekonomi için durgunlukla ortaya çıkan deflasyonun getirdiği riskleri taşımıyor. Enflasyonun tersi bir durumu ifade eden deflasyon, enflasyondaki azalış anlamındaki dezenflasyondan farklılık arz ediyor. Genellikle durgunluk dönemlerinde ortaya çıkan deflasyonla birlikte harcamalardaki kesinti ekonomik faaliyetlerdeki yavaşlamayı tetikliyor.