Türkiye'nin gözü BM'de

Türkiye'nin gözü BM'de
Türkiye'nin gözü BM'de
ABD Kongresi'nden İran'a yönelik çıkan sert yaptırım kararlarını yakın takipte. Türkiye, alacağı tavrı BM kararına göre belirleyecek. Çünkü Türkiye'nin BM dışındaki kararları uygulama zorunluluğu yok.
Haber: NEŞE KARANFİL - nese.karanfil@radikal.com.tr / Arşivi

ANKARA- Türkiye ABD’nin İran İslam Cumhuriyeti’ne karşı açıkladığı yeni sert yaptırım kararlarını yakından izlemeye aldı. ABD Başkanı Barack Obama karşı olmasına karşın kongrede kabul edilen yasayı onaylamak zorunda kaldı. Yasa bugüne kadar ABD’nin aldığı en sert yaptırımları içeriyor. Buna göre yabancı firmaların ya İran petrol ve finans sektörüyle iş yapmayı seçmesini ya da İran’ı terk ederek ABD’nin ekonomi ve finans sektörüyle çalışmasını zorunlu kılıyor. Yasayla bundan böyle İran’la çalışan firmaların ABD’de iş yapması engellenebilecek. Bu durumda İran Merkez Bankası’yla çalışan yabancı merkez bankaları da benzer yaptırımlarla karşılaşabilecek.
Yapılan yorumlara göre bu durum özellikle Rusya ve Çin gibi ülkeleri zor durumda bırakacak. Ancak Türkiye de etkilenecek ülkeler arasında. Çünkü Türkiye ile İran arasında ticaret hacmi 15 milyar dolar, ABD ile ise 18.5 milyar dolar civarında. İran’la ağırlığı petrol ve doğalgaz, ABD ile ise demir çelik ürünleri oluşturuyor. ABD’nin son aldığı kararın Türkiye’yi nasıl etkileyeceği konusunda ise görüşler net değil. 

Üçüncü ülkelerden gelenlere dikkat
Türkiye’nin İran’a herhangi bir yaptırım kararı alması için Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi kararı olması gerektiğini dile getiren yetkililer, bunun dışında ülkelerin aldığı ambargo kararlarını uygulama yükümlülüğü olmadığını söylüyor.
Türkiye’deki bankalarla İran arasında para harekâtı olduğunu da hatırlatan yetkililer, Türkiye’nin doğalgaz alımından kaynaklanan ödemelerini buna örnek olarak gösteriyor.
Buna karşılık Türkiye’nin üçüncü ülkelerden gelen ödemelere dikkatli yaklaşıldığı vurgulanıyor. İran’a bazı Afrika ülkeleri üzerinden ödemeler yapılmak istendiğini anlatan yetkililer, “Türkiye bu durumu şüpheli bir durum olarak karşıyıyor. Doğal olarak reddetme hakkı var. Reddettiği bazı ödemeler de oldu” diyor. Özellikle Afrika üzerinden gelen bazı ödeme taleplerinde bankaların bu durumu ‘şüpheli’ gördüğünü, MASAK’ın devreye girdiği ve ödemenin İran’a yapılmadığı da ifade ediliyor.
Bu tip ödemelerin ‘aracı’ vasıtasıyla yapılan ödemeler olduğu belirtiliyor. 

Halkbank da reddetmişti
Geçen ay Halkbank Hintli petrol şirketi BPCL’nin petrol ödemeleri için hesap açmayı reddetmişti. Hindistan Merkez Bankası İran’la arasındaki ticaret ödemelerinin yapıldığı sistemi durdurmuştu. Hindistanlı firmalar da İran’a olan borçlarını ödemek için Halkbank’ta hesap açtırmak istemişti.

bigPara.com