Ulusal ilaç kurumu yolda

Türkiye'nin ilaç politikalarını yakından izleyen Avrupa Birliği, bu alanda bir standart oluşturulmasını istiyor. Sağlık Bakanlığı, AB'nin isteğini yerine getirebilmek ve...
Haber: BETÜL KOTAN / Arşivi

ANKARA - Türkiye'nin ilaç politikalarını yakından izleyen Avrupa Birliği, bu alanda bir standart oluşturulmasını istiyor. Sağlık Bakanlığı, AB'nin isteğini yerine getirebilmek ve ilaç sektörünü tek bir merkezde toplayabilmek için reform ajandasında, ilk sıraya 'Ulusal İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu kurulacak' talimatını koydu. Bakanlık, Sağlıkta Dönüşüm Projesi çerçevesinde kurumun oluşturulması için ilk adımı attı, proje çerçevesinde kurum için 2.91 milyon dolarlık bir bütçe ayırdı. Ancak kurumun nasıl bir yapıya sahip olacağı hâlâ tartışılıyor. AB ülkelerinde genellikle bu tür kurumlar özerk bir yapıya sahip. Sağlık Bakanlığı ise kurumun, siyasi otoriteye ilgili veya bağımlı olmasından yana. Kurum ile birlikte İlaç Eczacılık Genel Müdürlüğü'nün kaldırılması da söz konusu.
'Meclis'i bekliyoruz'
Ulusal İlaç ve Eczacılık Kurumu için çıkarılması gereken yasa 15 Temmuz'da yürürlüğe girecekti. Yasa henüz çıkmadı ancak Sağlık Bakanı Recep Akdağ, "Taslak hazır, Meclis'in açılmasını bekliyoruz" dedi. AB ülkelerinde, ithal ve yerli tıbbi cihazların CE işareti taşıması zorunlu. Sağlık Bakanlığı, AB'ye uyum çerçevesinde mevzuat düzenlemesi yaparak bu standardı yakaladı. Ancak CE işareti uygulaması, sektörde standartlara uyulması konusunda bazı sıkıntılar yarattı. Bakanlık, ilaç ve tıbbi cihaz kurumunun kurulması için ilk adımları da bu uygulamanın ardından attı. 2004 yılında başlayan kurum çalışmaları, kurumun yapısıyla ilgili bazı anlaşmazlıklar yüzünden sekteye uğradı. Kurum ile ilgili en büyük tartışma mevcut İlaç Eczacılık Genel Müdürlüğü üzerinden yürütüldü. 'Mevcut ve yeni iki ayrı kurum mu olsun yoksa bunları tek kurum altında mı toplayalım' sorularının yanıtı bulunamadı.
Eczacılardan tepki
Bakanlık, kurumun altyapısını hazırlamak için ABD, İngiltere, Fransa ve İtalya gibi ülkelerde bulunan ilaç ajanslarını inceledi. Yapılan araştırmalar sonucunda, açılacak kurumun işlevsel olabilmesi için çok sayıda uzman hekime ihtiyaç duyulduğu sonucuna varıldı. Ancak, kuruluşundan bu yana eczacı ağırlıklı olan İlaç Eczacılık Genel Müdürlüğü'ne son iki yıldır çok sayıda doktorun atanması genel müdürlüğün eczacıları tarafından büyük bir tepkiye karşılanıyor. Eczacılar, İlaç Eczacılık Genel Müdürlüğü'nde zaten ağırlıklarının gittikçe azaldığını, yeni kurumla ilaç politikasından tamamen koparılacaklarını düşünüyor.
Akdağ, Ulusal İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'na ilişkin taslak çalışmalarının hemen hemen tamamlandığını belirtip, şunları söyledi:
"Yeni kurum açıldığında, İlaç Eczacılık Genel Müdürlüğü, belki bir bağlı kuruluşa dönüşecek. Sağlık Bakanlığı ulusal otorite olarak ilaç konusunu yönetmeye devam edecek. Ancak kurum, bir bağlı kuruluş ve kendi içişlerinde daha özerk bir yapıya sahip olacak. Yurtdışında ulusal ilaç kurumları arasında özerk olanlar var. Ama son karar mercisinin ulusal otorite olduğu modeller de mevcut. Bu kurumlar bakanlığa bağlı oluyor."
Piyasayı denetleyecek
Ulusal İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu, piyasa gözetimi ve denetimi yaparak yeterli kalite konusunda uygulanacak standartları belirleyecek ve bunların uygulanmasını sağlayarak tüketici ile sektör arasında önemli bir köprü vazifesi üstlenecek. Kurum, ilaçlar ve cihazlar için standart belirleyecek. Hazırlanan taslağa göre, Ulusal İlaç ve Eczacılık Kurumu Sağlık Bakanlığı'na bağlı çalışacak. Kurum, mali ve idari özerkliğe sahip olacak. Ayrıca denetim yetkisi de bulunacak. İlacın tek çatı altında toplanacağı kurumda, güçlendirilmiş laboratuvar da olacak. Kurum çerçevesinde Refik Saydam Enstitüsü de yeniden değerlendirilecek.