Zayıf talep fren yaptırıyor

Nisanda Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) binde 71, Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) yüzde 1.21 arttı. Yıllık TÜFE yüzde 8.18, ÜFE yüzde 10.17. Uzman yorumu: "Zayıf iç talep, enflasyonu frenliyor."

ANKARA - Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE), bu yıl nisanda aylık bazda Tüketici Fiyatları Endeksi'nin (TÜFE) yüzde 0.71, Üretici Fiyatları Endeksi'nin (ÜFE) ise yüzde 1.21 arttığını açıkladı.
DİE'nin 2003 baz yıllı verilerine göre, nisan itibarıyla yıllık enflasyon TÜFE'de yüzde 8.18, ÜFE'de ise yüzde 10.17 oldu. Yılın dört ayında fiyat artışları ise üreticide yüzde 2.18, tüketici fiyatlarında yüzde 1.55 olarak hesaplandı. Nisan ayı itibarıyla 12 aylık ortalamalara göre yıllık enflasyon, tüketici fiyatlarında yüzde 8.42, üretici fiyatlarında ise yüzde 14.96 oldu.


Büyütmek için tıklayınız

Artan akaryakıt fiyatlarının nisan ayı enflasyonunda en etkili kalem olması beklenirken, giyim sektörü tahminleri yanılttı. Geçen ay en fazla artış yüzde 8.60 ile giyim ve ayakkabıda görüldü. Ulaştırma sektöründe yüzde 2.09 artış kaydedilirken, gıda fiyatlarında yüksek oranda artış bekleyenler yanıldı. Fiyatlar, gıda ve alkolsüz içeceklerde sadece yüzde 0.96 geriledi. Uzmanlar, göstergelerin iç talepteki durgunluğun sürdüğünü ortaya koyduğuna dikkat çekerken, gıda fiyatlarındaki gerilemeyi de, 'halkın semt pazarları ve markasız ürünlere yönelmesinden' kaynaklanacağını belirtiyor.
Giyimdeki artışın ise yeni sezon ürünlerinin pazara girmesinden kaynaklandığına dikkat çekiliyor. DİE, özel kapsamlı TÜFE göstergelerini açıkladı. Buna göre, nisanda, mevsimlik ürünler hariç TÜFE yüzde 0.63, işlenmemiş gıda ürünleri hariç TÜFE yüzde 1.16, enerji hariç TÜFE ise yüzde 0.64 arttı. DİE'ye göre, işlenmemiş gıda ürünleri ve enerji hariç TÜFE yüzde 1.15'e yükselirken, enerji ve alkollü içkiler ile tütün ürünleri hariç TÜFE'deki artış yüzde 0.67 hesaplandı. Enerji ve alkollü içkiler ile tütün ürünleri hariç TÜFE'de yüzde 0.01 azalış görülürken, fiyatları yönetilen/yönlendirilen ürünlerde, dolaylı vergiler hariç TÜFE'de yüzde 0.84 artış görüldü.
Fiyatı değişmeyen de var
Yeni endekse göre, nisanda aylık bazda TÜFE yüzde 0.71 artarken, yıllık enflasyon da yüzde 8.18 olarak gerçekleşti. Geçen yılın nisan ayında 1994 baz yıllı eski endekse göre aylık artış yüzde 0.59, yıllık artış ise yüzde 10.18 olmuştu. Bu arada, bu yılın nisanda endekste yer alan 423 maddeden, 57 maddenin ortalama fiyatı değişmezken, 226 maddenin fiyatlarında artış, 140 maddenin ortalama fiyatlarında ise düşüş gerçekleşti.
Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) ise nisanda yüzde 1.21, yıllık bazda yüzde 10.17 artış gösterdi. Geçen yılın nisanında 1994 baz yıllı eski endekse göre aylık artış yüzde 2.65, yıllık artış ise yüzde 8.91 olmuştu. Öte yandan, nisan ayında endekste yer alan toplam 751 maddeden, 186 maddenin ortalama fiyatı değişmedi, 393 maddenin ortalama fiyatı arttı, 172 maddenin ortalama fiyatı ise düştü.
Sektörlerde durum
DİE, 2003 baz yıllı ÜFE endeksine göre, geçen ay aylık bazda fiyatlar, ana sektörlerden tarımda yüzde 1.28 gerilerken, sanayide yüzde 1.91 arttı. DİE'ye göre, bu yıl nisanda aylık bazda, tarım sektörünün alt sektörlerinden tarım, avcılık, ormancılıkta fiyatlar yüzde 1.17, tarım-avcılık sektöründe yüzde 1.43, balıkçılık sektöründe ise yüzde 5.43 geriledi.
Sanayinin alt sektörlerinden madencilik ve taşocakçılığında yüzde 5.29, elektrik, gaz ve suda yüzde 0.33, imalat sanayiinde de yüzde 1.95 fiyat artışı kaydedildi. Alt kalemler itibarıyla geçen ay en fazla fiyat artışı yüzde 18.25 ile ham petrol ve doğalgaz çıkarımında görüldü. Aynı dönemde fiyatlar, kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünlerinde yüzde 10.07, metal cevherinde yüzde 4.70, taşocakçılığı ve diğer madencilik ürünlerinde yüzde 3.26, tekstil ürünleri imalatında yüzde 1.50, giyim eşyası imalatında yüzde 1.85, ana metal sanayinde yüzde 3.08 arttı. Nisanda önceki aya göre fiyatları düşen sektörler şöyle: Tarım avcılık yüzde 1.17, balıkçılık yüzde 5.43, kâğıt ve kâğıt ürünleri imalatı yüzde 0.95, basın ve yayım yüzde 1.98, metalik olmayan diğer mineral ürünleri imalatı yüzde 0.55, büro makineleri imalatı yüzde 5.92, motorlu kara taşıtı, römork, yarı römork imalatı yüzde 1.15.
Nisan ayında ÜFE'ye göre yıllık bazda en fazla fiyat artışının yaşandığı ana sektör yüzde 13.31 ile sanayi sektörü oldu. Aynı dönemde, tarım sektöründe fiyatlar yüzde 0.01 oranında arttı. Tarım sektörünün alt sektörlerinden tarım, avcılık, ormancılık sektöründe fiyatlar yüzde 0.15 oranında düşerken, balıkçılıkta ise yüzde 7.11 artış yaşandı. Bu arada, nisanın zam şampiyonu, bir önceki aya göre yüzde 45.18 fiyat artışı görülen erkek tişörtü oldu. Fiyatlar, yurtdışı kültür amaçlı turlarda yüzde 20.72, tavuk etinde yüzde 18.82, erkek ayakkabısında yüzde 13.62, erkek gömleğinde yüzde 12.26 arttı.